Marian Moskwa (ur. 8 czerwca 1936 w SielcachSołectwo obejmujące dwie osobne wsie Sielce Lewe i Sielce Prawe, zm. 7 czerwca 2012) – księżacki skrzypek ludowy, etnomuzykolog, znawca i miłośnik muzyki ludowej, kierownik artystyczny księżackich zespołów folklorystycznych w okresie Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Był absolwentem Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej w Warszawie, jednym z założycieli Regionalnego Zespołu Pieśni i Tańca „Boczki Chełmońskie” i autorem „Łowickiego folkloru muzycznego” – najobszerniejszej antologii melodii ludowych regionu wydanej po jego śmierci, w 2018.
Życiorys Urodził się 8 czerwca 1936 r. w Sielcach w ówczesnej gminie Łyszkowice powiatu łowickiego (dziś w gminie Maków w powiecie skierniewickim). Szkołę podstawową ukończył w pobliskim Stachlewie. Ponieważ urodził, wychował się i spędził całe życie wśród Księżaków, już jako kilkunastoletni chłopiec uczestniczył w wiejskich zabawach i obrzędach, mając kontakt tradycyjną muzyką. Gdy posiadł umiejętność gry na skrzypcach, zaczął grać muzykę ludową na weselach i wiejskich zabawach. Ukończywszy szkołę podstawową podjął naukę w Liceum Pedagogicznym w Łowiczu. Wcześnie został osierocony – w wieku 16 lat stracił matkę, a cztery lata później ojca.
Po ukończeniu liceum otrzymał zatrudnienie w Szkole Ćwiczeń tej placówki. Dalszą edukację realizował w Studium Nauczycielskim w Łodzi na kierunku muzycznym, a jako jego absolwent podjął pracę w Liceum Pedagogicznym w Łowiczu w charakterze nauczyciela śpiewu i gry na instrumencie. W 1963 r. rozpoczął studia na Wydziale Dyrygentury Chóralnej w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie, którą ukończył z wynikiem bardzo dobrym. Na czwartym roku studiów został zatrudniony w Studium Nauczycielskim w Łowiczu, odkąd związał całe swoje życie zawodowe z tym miastem. Oprócz pracy, prowadził chór, orkiestrę oraz zespoły instrumentalno-wokalne odnoszące liczne sukcesy na przeglądach artystycznych i występujące podczas uroczystości powiatowych i wojewódzkich.
W 1973 r., uznając ówczesny stan dokumentacji tradycji muzycznych regionu łowickiego za niezadowalający, rozpoczął systematyczne nagrywanie i zapisywanie melodii ludowych regionu. W 1974 wraz ze Stanisławem Madanowskim został jednym z założycieli Regionalnego Zespołu Pieśni i Tańca „Boczki Chełmońskie”, a w latach 1974-1984 był jego kierownikiem. Prowadził także Zespół Pieśni i Tańca „Blichowiacy” oraz zespoły w Dzierzgowie, Słupi i Sierakowicachzob. Sierakowice Lewe i Sierakowice Prawe.
Po likwidacji Studium Nauczycielskiego został przeniesiony do pracy w Liceum Ogólnokształcącym w Łowiczu. Powrócił do studium po jego reaktywacji w 1982 i kontynuował tam nauczanie muzyki do jego ostatecznej likwidacji w 1992. Po trzydziestu dwóch latach pracy zawodowej przeszedł na emeryturę. W czasie wolnym zajmował się poszerzaniem zbiorów z zakresu księżackiej muzyki ludowej spotykając się z muzykami ludowymi. Zmarł 7 czerwca 2012 w wieku 76 lat.
Publikacje
Łowicki folklor muzyczny, 2018 (wyd. Łódzki Dom Kultury i Łowicki Ośrodek Kultury) Muzyka i tańce łowickie, Biuletyn Polskiego Towarzystwa Etnochoreologicznego, nr 5 z 1994 r. (we współpracy z Anną Świątkowską i Grażyną Dąbrowską)
Marian Moskwa był autorem licznych prac, które nie ukazały się drukiem za jego życia. Do nieopublikowanych tekstów należy opracowanie melodii ludowych regionu na flet prosty, a także monografie dotyczące historii działalności zespołów „Boczki Chełmońskie”, „Blichowiacy”, „Budowlani”.
Uwagi
Przypisy
Kategoria:Ludzie związani z Łowiczem Kategoria:Polscy skrzypkowie Kategoria:Księżaccy muzycy ludowi