Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Ostrożanach – rzymskokatolicki kościół parafialny znajdujący się w Ostrożanach, w województwie podlaskim, należący do diecezji drohiczyńskiej. Świątynia pełni funkcję sanktuarium maryjnego, znanego z kultu cudownego obrazu Matki Bożej Ostrożańskiej.
Historia Pierwszy drewniany kościół w Ostrożanach został ufundowany w 1450 roku przez właścicieli wsi – braci Bartłomieja i Dadźboga. Rok później biskup łucki Andrzej Spławski erygował przy świątyni parafię. Pierwszy kościół funkcjonował około 250 lat i został ograbiony podczas najazdu wojsk Jerzego II Rakoczego w 1657 roku.
W 1667 roku kasztelan podlaski Aleksander Radziszewski zapisał w testamencie fundusze na budowę nowej świątyni. Drugi kościół rozpoczęto wznosić w 1700 roku z inicjatywy Mikołaja Bykowskiego według projektu cieśli Jakuba Fausta z Węgrowa. Budowla posiadała plan krzyża z bocznymi kaplicami i bogatym barokowym wyposażeniem. Z powodu wad konstrukcyjnych świątynia szybko zaczęła popadać w ruinę.
Obecny, trzeci kościół został zbudowany w latach 1756–1758 z fundacji Ignacego Ciecierskiego. Budowniczym świątyni był siemiatycki cieśla Piotr Prawda. Konsekracji kościoła dokonał w 1783 roku sufragan łucki Jan Szyjkowski. Pierwotnie świątynia posiadała dwie wieże od strony wschodniej, które usunięto podczas remontu pod koniec XIX wieku.
Kościół był wielokrotnie remontowany, m.in. w latach 1806–1807, 1891–1892, 1937 oraz po II wojnie światowej. W 1946 roku gontowe pokrycie dachowe zastąpiono blachą. Kolejne prace konserwatorskie prowadzono przed koronacją obrazu Matki Bożej Ostrożańskiej oraz na przełomie XX i XXI wieku. Architektura Kościół położony jest na wschodnim krańcu wsi, na terenie dawnego cmentarza przykościelnego otoczonego kamiennym murem. Świątynia jest orientowana i reprezentuje styl późnobarokowy.
Budowla została wzniesiona w konstrukcji zrębowej i oszalowana deskami. Korpus nawowy ma plan prostokąta, natomiast prezbiterium jest węższe i zamknięte prostą ścianą. Dach jest jednokalenicowy, trójspadowy, zwieńczony sygnaturką z hełmem namiotowym.
Wnętrze ma układ trójnawowy typu pseudobazylikowego. Nawy oddzielone są dwiema parami słupów. Nad wejściem znajduje się chór muzyczny wsparty na kolumnach.
Wyposażenie Najcenniejszym elementem wyposażenia jest barokowy ołtarz główny z 2. ćwierci XVIII wieku z cudownym obrazem Matki Bożej Ostrożańskiej. W kościele znajdują się także dwa barokowe ołtarze boczne z XVIII wieku oraz dwa ołtarze klasycystyczne z początku XIX wieku.
Szczególną wartość artystyczną posiada barokowa ambona w kształcie łodzi rybackiej wykonana przed 1791 rokiem. W świątyni zachowała się również XVIII-wieczna chrzcielnica, klasycystyczny prospekt organowy z 1. połowy XIX wieku oraz zabytkowe feretrony procesyjne.
Wśród obrazów znajdujących się w kościele wyróżniają się przedstawienia: Niepokalane Poczęcie Najświętszej Maryi Panny, Matka Boża Różańcowa, św. Jana Ewangelisty oraz Zwiastowanie. W świątyni przechowywane są także cenne relikwiarze oraz zabytkowe naczynia liturgiczne pochodzące jeszcze z pierwszego kościoła.
Przypisy
Kategoria:Świątynie pod wezwaniem Narodzenia Najświętszej Maryi Panny Kategoria:Ostrożany Kategoria:Kościoły w diecezji drohiczyńskiej Kategoria:Sanktuaria maryjne w diecezji drohiczyńskiej Kategoria:Drewniane kościoły w województwie podlaskim Kategoria:Zabytkowe kościoły w powiecie siemiatyckim Kategoria:Obiekty sakralne w gminie Drohiczyn