Heinrich Eberhard Alexander von Hartmann (ur. 11 grudnia 1890 w Berlinie, zm. 26 stycznia 1943 w Stalingradzie) niemiecki generał piechoty, uczestnik I i II wojny światowej.
Życiorys Alexander von Hartmann urodził się 11 grudnia 1890 roku w Berlinie. Jego rodzicami byli dowódca kompanii w 2 Pułku Piechoty Gwardii – Ferdinand Eberhard Heinrich von Hartmann i Louise z domu Brandt von Lindau.
3 marca 1910 roku Hartmann w stopniu podchorążego (niem. Fähnrich) wstąpił do 94 Pułku Piechoty „Großherzog von Sachsen“. Rok później awansował do stopnia podporucznika (niem. Leutnant).
I wojna światowa Już po wybuchu I wojny światowej, w sierpniu 1914 roku został mianowany dowódcą kompanii karabinów maszynowych w swojej macierzystej jednostce. We wrześniu 1914 roku został przeniesiony na front wschodni. W czerwcu 1915 roku został awansowany na porucznika (niem. Oberleutnant). Hartmann został ciężko ranny w lipcu. Po powrocie ze szpitala objął dowództwo nad 1 Rezerwowym Oddziałem Karabinów Maszynowych. 1 grudnia 1916 roku przeniesiono go do adiutantury Ministerstwa Wojny.
Po zakończeniu I wojny światowej został przeniesiony do Reichsheer w stopniu kapitana (niem. Hauptmann). Początkowo pełnił rolę oficera łącznikowego w Ministerstwie Reichswehry w Berlinie.
1 października 1921 roku Hartmann został przeniesiony do sztabu 17 Pułku Piechoty, później został dowódcą 15 kompanii w tej jednostce. 1 listopada 1925 roku kapitana Hartmanna przeniesiono do sztabu II Batalionu Strzelców w 7 Pruskim Pułku Piechoty w Hirschbergu (obecnie Jelenia Góra). Dalej, w strukturach 7 Pułku Piechoty 1 maja 1926 roku objął stanowisko dowódcy 14 kompanii w Schweidnitz (obecnie Świdnica), a około 1927 roku został dowódcą 3 kompanii w Neiße (obecnie Nysa). W kwietniu 1931 roku Alexander von Hartmann został awansowany do stopnia majora i przeniesiony ponownie do Schweidnitz, gdzie trafił do sztabu batalionu szkoleniowego. 1 października 1933 roku został oficerem łącznikowym armii przy biurze Marynarki Rzeszy z siedzibą w Hamburgu. Na tym stanowisku został w 1934 roku awansowany na podpułkownika (niem. Oberstleutnant). W październiku tego samego roku objął dowodzenie nad III batalionem w 37 Pułku Piechoty w Osnabrück. W styczniu 1937 Hartmann został awansowany na pułkownika (niem. Oberst) i został dowódcą pułku.
II wojna światowa Wraz z wybuchem II wojny światowej 37 Pułk Piechoty został przeniesiony w rejon Saarpfalz, skąd wiosną 1940 roku zaczynał swój szlak bojowy od inwazji na Francję. W styczniu 1941 roku Alexander Hartmann został awansowany na generała majora (niem. Generalmajor), następnie w marcu tegoż roku został przeniesiony do Führerreserve. 28 marca objął dowodzenie nad 71 Dywizją Piechoty, na której czele wziął udział w inwazji na Związek Radziecki. W listopadzie dywizja została przeniesiona na zachód w celu uzupełnienia strat.
Wiosną 1942 roku Hartmann wraz ze swoją dywizją wrócił na południowy odcinek frontu, gdzie w składzie 6 Armii generała Friedricha Paulusa wziął udział w bitwie stalingradzkiej. Podczas gdy 6 Armia została okrążona w kotle, Hartmann pozostał ze swoją jednostką. Zlokalizowana w wąwozie w pobliżu rzeki Carycy kwatera główna dowództwa dywizji, którą stanowiły solidnie zbudowane piętrowe bunkry połączone siecią brukowanych ścieżek i schodów zyskała miano "Hartmannstadt". W grudniu 1942 roku został awansowany na generała porucznika (niem. Generalleutnant). Przed świętami Bożego Narodzenia Hartmann wezwał na naradę swoich podoficerów odpowiedzialnych za dywizyjny park maszyn i jego stan techniczny. Celem narady było zapoznanie się z faktycznym stanem zaopatrzenia w paliwo i pojazdy, gdyż, jak zapowiedział zgromadzonym Hartmann, planowane jest przełamania rosyjskiej blokady wokół Stalingradu. Wskutek nakazu Hitlera, aby za wszelką cenę utrzymać miasto, do planowanej próby przebicia się nie doszło.
Na początku stycznia 1943 roku Hartman został awansowany do stopnia generała piechoty (niem. General der Infanterie). Jak wielu dowódców okrążonej 6 Armii, zdawał sobie sprawę z fatalnej sytuacji w jakiej się znaleźli. Rankiem 24 stycznia Hartmann spotkał się z dowódcą 306 Dywizji Piechoty gen. Georgiem Pfeifferem. W trakcie rozmowy miał do niego powiedzieć „z perspektywy Syriusza za tysiąc lat dzieło Goethego będzie już tylko pyłem, a nazwa 6 Armii stanie się nieczytelna i niezrozumiała dla wszystkich”.
W obliczu obliczy nieuchronnej klęski 6 Armii Alexander von Hartmann, uznając kapitulację za dyshonor, postanowił zginąć w walce u boku swoich żołnierzy. W swojej decyzji pozostawał wytrwały nawet gdy feldmarszałek Paulus osobiście nalegał, by Hartmann rozważył poddanie się wojskom rosyjskim odpowiadając: „Pozostanę z moimi żołnierzami do ostatniej chwili, w związku z tym dołączę do nich na pierwszej linii”. 26 stycznia 1943 roku Alexander von Hartmann brał udział w walkach przy nasypie kolejowym. Zgodnie z zapowiedzią walczył w pierwszej linii, nie zważając na nieprzyjacielski ogień, stojąc strzelał do nacierających Rosjan. Około godziny 8 został trafiony w głowę, ginąc na miejscu. Według oficjalnych komunikatów w walce mieli brać udział również inni dowódcy w tym gen. Richard Stempel oraz gen. Max Pfeffer. Po śmierci Hartmanna obowiązki dowódcy 71 Dywizji Piechoty przejął pułkownik Fritz Roske. Symboliczny grób Alexandra von Hartmanna znajduje się na niemieckim cmentarzu wojennym w Rososzce.
Odznaczenia
Krzyż Żelazny II Klasy (1914) Krzyż Żelazny I Klasy (1914) Kawaler II Klasy Orderu Sokoła Białego Wilhelm-Ernst-Kriegskreuz – Krzyż Wojenny nadawany przez Wilhelma Ernesta II Order Domowy Lippeński Krzyż Zasługi Wojskowej Medal Wojenny Czarna Odznaka za Rany (1918) Krzyż Honorowy (1934) Szpanga do Krzyża Żelaznego II Klasy Szpanga do Krzyża Żelaznego I Klasy Krzyż Rycerski (8 października 1942) Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Zmarli w 1943 Kategoria:Oficerowie Armii Cesarstwa Niemieckiego Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Cesarstwo Niemieckie) Kategoria:Generałowie Wehrmachtu Kategoria:Uczestnicy walk na froncie wschodnim w II wojnie światowej Kategoria:Bitwa stalingradzka Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Żelaznym Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Rycerskim Kategoria:Odznaczeni Orderem Sokoła Białego Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Zasługi Wojskowej