Chorągiew pancerna koronna Mikołaja Zaćwilichowskiego – oddział koronnej jazdy pancernej autoramentu narodowego wojska I Rzeczypospolitej połowy XVII (okresu powstania Chmielnickiego).
Charakterystyka Chorągiew pancerna (kozacka) była jednostką organizacyjną i taktyczną liczącą około 100–150 koni. Należała do wojsk autoramentu narodowego. Zaciągano ją według systemu pocztów towarzyskich. Składała się z zazwyczaj dwukonnych pocztów: rotmistrza, porucznika, chorążego i pocztów towarzyszy. Podział stawek żołdu w oddziale był następujący: 5 stawek brał rotmistrz, 2 stawki porucznik, 2 kolejne stawki chorąży, a pozostałe stawki żołdu przyznane w kompucie dzielono pomiędzy poczty towarzyskie.
W XVII wieku wojska Rzeczypospolitej prowadziły działania wojenne na kilku frontach. Walczyły z wojskami szwedzkimi, powstańcami Chmielnickiego, Carstwem Moskiewskim, Tatarami Chanatu Krymskiego i Imperium Osmańskim.
W latach 40. XVII wieku armia koronna była stosunkowo nieliczna. Etat wojska kwarcianego w latach 1647−1648 obejmował 4036 koni i porcji. Komput zawierał między innymi 22 chorągwie kozackie (pancerne). Wszystkie one rozmieszczone były na Ukrainie i brały udział w walkach z powstańcami Chmielnickiego. Chorągiew kozacka wojskiego winnickiego Mikołaja Zaćwilichowskiego liczyła w trzecim kwartale 1647 roku 50 koni.
21 kwietnia 1648, będąca w składzie dywizji kasztelanica krakowskiego Stefana Potockiego, chorągiew wyruszył z Czerkas w kierunku uroczyska Żółte Wody. Liczyła wtedy 50 koni. W maju walczyła nad Żółtymi Wodami. W wyniku zdrady kozaków zaporoskich, a także braku pomocy ze strony wojsk hetmana wielkiego koronnego Mikołaja Potockiego stojących pod Korsuniem, chorągiew została rozbita.
Chorągiew została rozbita pod Korsuniem Odtworzona 1 stycznia 1649. Liczyła wtedy 99 koni.
Od Mikołaja Zaćwilichowskiego, z dniem 1 kwietnia 1654 szefostwo przyjął Wojciech Gołyński
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Chorągwie pancerne koronne Kategoria:Chorągwie autoramentu narodowego Kategoria:Jazda koronna w dobie powstania Chmielnickiego Kategoria:Chorągwie kozackie koronne Kategoria:Oddziały I Rzeczypospolitej biorące udział w bitwie nad Żółtymi Wodami