mały|Kaźń żydujących, pokazana na stronie jednej z kronik ruskich. Żydujący (, żidowstwujuszczije) – nowogrodzko-moskiewska herezja antytrynitarzy w Rosji. Rozpowszechiła się po wcieleniu Republiki Nowogrodzkiej do Wielkiego Księstwa Moskiewskiego (1471–1478) i otrzymała od swych oskarżycieli nazwę żydowstwa. Pojęcie o tej herezji daje praca Proswietitiel Józefa Wołockiego. Żydujący wyrażali wątpliwość w boskość Jezusa Chrystusa, negowali Trójcę Świętą. Herezja żydujących została potępiona przez Cerkiew prawosławną na synodach w 1490 i 1504 roku. Pod adresem żydujących wysuwano oskarżenia o mesalianizm, saduceizm itd. Kościół okrutnie rozprawił się z żydującymi. W 1504 roku synod skazał na karę śmierci , Iwana Maksimowa i innych heretyków.

Wśród badaczy nie ma konsensusu na temat stosunku herezji nowogrodzko-moskiewskiej do judaizmu. Szereg naukowców, m.in. , neguje uczestnictwo „judaizantów” i judaizmu. Większośc badaczy jednak nie wątpi w obecność elementów żydowskich w poglądach żydujących.

Zobacz też Judaizanci

Przypisy

Bibliografia polskojęzyczna

obcojęzyczna

В. В. Мильков. ЖИДОВСТВУЮЩИЕ // Русская философия. Энциклопедия / Под общ. ред. М. А. Маслина. Сост. П. П. Апрышко, А. П. Поляков. – 2-изд, дораб. и доп.. – М., 2014.

Kategoria:Historia chrześcijaństwa Kategoria:Prawosławie w Rosji Kategoria:Republika Nowogrodu