Martha’s Vineyard African American Film Festival (MVAAFF) – coroczny amerykański festiwal filmowy prezentujący kino afroamerykańskie oraz filmy podejmujące tematykę doświadczeń, historii i kultury osób czarnoskórych. Odbywa się w miejscowości Oak Bluffs na wyspie Martha’s Vineyard w stanie Massachusetts. Został założony w 2002 roku przez Stephanie Tavares-Rance i Floyda Rance’a.
Program festiwalu obejmuje projekcje filmów fabularnych, dokumentalnych i krótkometrażowych, dyskusje panelowe, rozmowy z twórcami oraz wydarzenia branżowe. Prezentowane są zarówno prace początkujących filmowców, jak i produkcje uznanych twórców związanych z kinem afroamerykańskim.
Festiwal należy do wydarzeń kwalifikujących do Nagród Akademii Filmowej w kategorii filmów krótkometrażowych. Zdobycie wskazanej przez Akademię nagrody festiwalowej umożliwia spełnienie jednego z warunków ubiegania się o nominację do Oscara.
Historia Pierwsza edycja festiwalu odbyła się w sierpniu 2002 roku w audytorium Martha’s Vineyard Regional High School w Oak Bluffs. Stephanie i Floyd Rance przygotowywali wydarzenie przez około dwa lata. Na pierwsze pokazy przyszło około dziesięciu widzów, częściowo należących do rodziny organizatorów. W kolejnych latach festiwal rozwinął się i stał się stałym elementem sierpniowego programu kulturalnego wyspy.
Z czasem wydarzenie rozrosło się do trwającego kilka dni festiwalu obejmującego premiery, pokazy specjalne oraz spotkania z aktorami, reżyserami, producentami, działaczami społecznymi i przedstawicielami branży rozrywkowej. Festiwal zaczął regularnie wypełniać Martha’s Vineyard Performing Arts Center i przyciągać gości spoza wyspy.
W 2023 roku w programie festiwalu uczestniczyła Biblioteka Kongresu, prezentując materiały dotyczące zachowania afroamerykańskiego dziedzictwa filmowego oraz zasobów National Film Registry.
Biblioteka Kongresu uczestniczyła również w edycji w 2024 roku, organizując rozmowy i warsztaty w ramach programu Of the People. Spotkania dotyczyły między innymi wykorzystywania zbiorów biblioteki oraz zachowywania dziedzictwa filmowego, artystycznego i dźwiękowego.
W 2025 roku odbyła się 23. edycja wydarzenia, trwająca dziewięć dni. Program obejmował filmy, dyskusje oraz spotkania dotyczące kina, telewizji, kultury i działalności społecznej.
Profil i znaczenie MVAAFF prezentuje filmy tworzone przez czarnoskórych filmowców, a także produkcje poświęcone historii, kulturze i współczesnym doświadczeniom czarnoskórych społeczności. W programie znajdują się dzieła twórców ze Stanów Zjednoczonych i innych krajów.
Według Associated Press festiwal rozwinął się z lokalnej inicjatywy w ważne miejsce spotkań czarnoskórych twórców filmowych i przedstawicieli branży rozrywkowej. Oprócz pokazów organizowane są spotkania mające wspierać współpracę, rozwój zawodowy oraz widoczność czarnoskórych filmowców.
Organizatorzy prezentują zarówno kino niezależne, jak i produkcje realizowane przez duże studia, stacje telewizyjne i platformy strumieniowe. W programie pojawiają się filmy fabularne, dokumentalne, krótkometrażowe oraz produkcje telewizyjne.
Wybrani goście i uczestnicy Wśród filmowców uczestniczących w festiwalu znaleźli się między innymi Spike Lee, Ava DuVernay i Tyler Perry. W 2018 roku Spike Lee, aktor John David Washington oraz Ron Stallworth uczestniczyli w rozmowie towarzyszącej prezentacji filmu Czarne bractwo. BlacKkKlansman.
W 2019 roku w festiwalowym spotkaniu poświęconym filmowi Tylko sprawiedliwość uczestniczyli aktor Michael B. Jordan oraz prawnik i działacz społeczny Bryan Stevenson.
W edycji z 2021 roku pojawili się między innymi aktorka i reżyserka Regina King, muzyk i reżyser Questlove oraz aktorka i piosenkarka Jennifer Hudson. Hudson uczestniczyła w spotkaniu związanym z filmem Respect, w którym zagrała Arethę Franklin.
W 2022 roku niespodziewany udział w festiwalu wzięli były prezydent Stanów Zjednoczonych Barack Obama oraz Michelle Obama. Wystąpili podczas prezentacji filmu dokumentalnego Descendant, którego producentami wykonawczymi byli poprzez należącą do nich firmę Higher Ground Productions.
Do innych znanych uczestników festiwalu należeli aktorzy Colman Domingo, Taraji P. Henson, Courtney B. Vance i Tracee Ellis Ross, producentka i aktorka Issa Rae, reżyserka i producentka Debbie Allen oraz scenarzystka i producentka Mara Brock Akil.
W programie edycji z 2025 roku znaleźli się również były koszykarz Dwyane Wade, działacz społeczny Al Sharpton, dziennikarka Joy Reid oraz Michelle Obama. Spike Lee zaprezentował wówczas materiały związane z filmem Highest 2 Lowest.
Kwalifikacja do Nagród Akademii MVAAFF jest festiwalem kwalifikującym do Nagród Akademii Filmowej w kategorii filmów krótkometrażowych. Na oficjalnej liście Amerykańskiej Akademii Sztuki i Wiedzy Filmowej jako wyróżnienie kwalifikujące wskazano przyznawaną podczas festiwalu nagrodę Best of the Best Award.
Zdobycie tej nagrody nie oznacza automatycznego otrzymania nominacji ani Oscara. Pozwala natomiast filmowi spełnić festiwalowe kryterium kwalifikacyjne, dzięki czemu może on zostać zgłoszony do dalszego procesu prowadzącego do wyboru krótkiej listy i nominacji, jeśli spełnia również pozostałe wymagania regulaminu Akademii.
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona Martha’s Vineyard African American Film Festival (ang.)
Kategoria:Festiwale filmowe w Stanach Zjednoczonych