Altana Chińska w Jabłonnie – zabytkowy pawilon parkowy znajdujący się w zespole pałacowo-parkowym w Jabłonnie, przy ul. Modlińskiej 105. Pierwotna altana została wzniesiona w 1782 roku jako jeden z elementów angielskiego parku krajobrazowego zaprojektowanego przez Szymona Bogumiła Zuga dla prymasa Michała Jerzego Poniatowskiego.

Obiekt jest wpisany do rejestru zabytków oraz ujęty w ewidencji zabytków.

Historia W 1773 roku Michał Jerzy Poniatowski nabył Jabłonnę od kapituły płockiej i rozpoczął przekształcanie jej w rezydencję pałacowo-parkową. Projekt pałacu przygotował Dominik Merlini, natomiast koncepcję parku krajobrazowego oraz części budowli ogrodowych opracował Szymon Bogumił Zug. Wśród tych obiektów znalazły się m.in. grota, oranżeria i pawilon chiński.

Altana została wzniesiona w 1782 roku. Jej forma nawiązywała do popularnej w XVIII-wiecznej Europie mody na motywy orientalne i architekturę ogrodową inspirowaną Chinami. Charakterystycznym elementem budowli jest dach stylizowany na pagodę, zwieńczony iglicą ze smokiem.

Obiekt został sfotografowany w 1921 roku przez Henryka Poddębskiego. Opis tej fotografii w Bibliotece Cyfrowej Politechniki Warszawskiej wskazuje, że altana, zbudowana w 1782 roku, została zniszczona w czasie II wojny światowej. Według relacji PAP obiekt dotrwał prawie do końca okupacji niemieckiej, a źródła nie rozstrzygają jednoznacznie, czy podpalenia dokonali żołnierze niemieccy, czy czerwonoarmiści.

Po wojnie altana została zrekonstruowana. Prace przy odbudowie zespołu pałacowego w Jabłonnie prowadzono od drugiej połowy lat 40. XX wieku, a w 1952 roku odtworzono Altanę Chińską. W 1953 roku zespół pałacowo-parkowy przejęła Polska Akademia Nauk, która urządziła w Jabłonnie ośrodek konferencyjny i wypoczynkowy.

W 2025 roku rozpoczęto remont konserwatorski altany. Po zakończeniu prac obiekt został ponownie udostępniony zwiedzającym; uroczyste otwarcie odrestaurowanej altany odbyło się 26 maja 2026 roku.

Architektura Altana jest niewielkim pawilonem parkowym o konstrukcji murowanej z cegły. Jej forma łączy funkcję ogrodowej budowli widokowej z dekoracyjnym charakterem typowym dla osiemnastowiecznej architektury parkowej. Dach o wywiniętych narożach, stylizowany na chińską pagodę, oraz zwieńczenie w formie smoka wpisują budowlę w nurt europejskiego chinoiserie.

Galeria

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Pałac w Jabłonnie (powiat legionowski) Kategoria:Pawilony Kategoria:Zabytki w powiecie legionowskim