Elton Hercules John (ur. 25 marca 1947 w Londynie jako Reginald Kenneth Dwight) – brytyjski piosenkarz, kompozytor, pianista i okazjonalnie aktor. Aktywista społeczny, założyciel Elton John AIDS Foundation.
Od 1967 współpracuje z tekściarzem Berniem Taupinem, z którym stworzył ponad 30 albumów studyjnych. Nakład ze sprzedaży jego wydawnictw muzycznych przekroczył ponad 300 mln egzemplarzy, co czyni go jednym z najbardziej uhonorowanych artystów wszech czasówSir Elton John adds extra dates o tour w The telegraph.Elton John: The Rolling Stone Interview w The Rolling Stone.Elton still standing for gay rights, home, Tammy Faye w USA Today.. Za sprzedaż swoich albumów studyjnych i kompilacji w USA odebrał jedną diamentową płytę, jedną 16-krotnie platynową, jedną siedmiokrotnie platynową, dwie pięciokrotnie platynowe, cztery podwójnie platynowe, 14 platynowych i 12 złotych. Wylansował kilkadziesiąt przebojów, w tym m.in.: „Your Song”, „Rocket Man (I Think It’s Going to Be a Long, Long Time)”, „Crocodile Rock”, „Goodbye Yellow Brick Road”, „Don’t Go Breaking My Heart”, „Don’t Let the Sun Go Down on Me”, „Sorry Seems to Be the Hardest Word”, „Blue Eyes”, „I’m Still Standing”, „Nikita”, „That’s What Friends Are For”, „Sacrifice”, „Can You Feel the Love Tonight”, „Circle of Life”, a singel „Something About the Way You Look Tonight”/„Candle in the Wind 1997” został sprzedany w nakładzie ponad 33 mln kopii na całym świecie oraz stał się najlepiej sprzedającym się singlem wszech czasów w Wielkiej BrytaniiUK’s million-selling singles: the full list. i Stanach Zjednoczonych.
Laureat sześciu nagród Grammy, czterech Brit Awards, dwóch Oscarów, Złotego Globu i Tony Award. W 2024 otrzymał nagrodę Emmy, co czyni go jedną z osób, które otrzymały EGOT. Został wprowadzony do Songwriters Hall of Fame i Rock and Roll Hall of Fame. W 2004 magazyn muzyczny „Rolling Stone” zaklasyfikował go na 49. miejscu na liście „100 najlepszych artystów wszech czasów”. W 2008 został uznany trzecim najbardziej utytułowanym artystą wszech czasów według „Billboardu”The Billboard Hot 100 All-Time Top Artists.. W 2013 otrzymał nagrodę im. Johnny’ego Mercera od organizacji Songwriters Hall of Fame. W 2023 zakończył działalność koncertową.
Życiorys thumb|Pianino z 1910, na którym John skomponował swoje pierwsze utwory. Urodził się jako Reginald Kenneth Dwight w Pinner na przedmieściach Londynu, w domu komunalnym przy Hill Road 55, w którym mieszkała jego babka ze strony matki. Jest synem Sheili z domu Harris i Stanleya Dwightów, którzy pobrali się w styczniu 1945. Jego matka rozwoziła mleko, a ojciec był żołnierzem Royal Air Force i amatorsko grał na trąbce, a swoją przyszłą żonę poznał w trakcie koncertu w North Harrow. John w wielu wywiadach wspominał, że miał trudne relacje z rodzicami, którzy często się kłócili. Twierdził, że miał lepsze relacje z matką niż z ojcem. W wywiadzie dla CBS Sunday Morning określił matkę jako socjopatkę, a w felietonie dla „The Guardian” z 2019 ujawnił, że ojciec był często nieobecny w domu, a gdy wracał, krytykował m.in. sposób zachowania i ubierania się syna. Opisując rodziców w artykule, dodał: Mój tata był surowy, odległy i miał okropny temperament; mama była kłótliwa i skłonna do ponurych nastrojów. Kiedy byli razem, pamiętam tylko lodowate milczenie lub krzyki awantur. Kłótnie zwykle dotyczyły mnie i tego, jak się wychowałem. Chcąc odciąć się od kłótni rodziców, zamykał się w swoim pokoju, gdzie słuchał muzyki i czytał komiksy. Gdy miał 13 lat, jego rodzice się rozwiedli, po czym zawarli nowe związki małżeńskie; Sheila wyszła za Freda Farebrothera.
Jako dziecko wykazywał słuch muzyczny. Kiedy miał trzy lata, rozpoczął naukę gry na fortepianie, na którym grał podczas rodzinnych uroczystości. W wieku siedmiu lat zaczął pobierać profesjonalne lekcje gry. W 1958 rozpoczął naukę w County Grammar School w Pinner. W tym samym roku, dzięki zdobyciu stypendiów, zaczął uczyć się w Królewskiej Akademii Muzycznej, w której grywał m.in. kompozycje Chopina, Mozarta, Beethovena i Bacha. Po pięciu latach opuścił szkołę.
Kariera zawodowa 1962–1969: od pianisty w pubie do autora piosenek Kiedy miał 15 lat, dzięki pomocy ojczyma został weekendowym pianistą pobliskiego pubu Northwood Hill, gdzie grał utwory country z repertuaru Jima Reevesa, pubowe szlagiery (np. „Roll Out the Barrel”) oraz przeboje Elvisa Presleya, Johnniego Raya i Ala Johnsona. Przez kilka miesięcy grał też z zespołem The Corvettes w miejscowych klubach młodzieżowych. W wieku 17 lat opuścił szkołę Royal Academy of Music, by w pełni skupić się na karierze muzycznej. W 1964 poznał wokalistę Longa Johna Baldry’ego i saksofonistę Eltona Deana, z którymi stworzył zespół Bluesology, w którym grał na pianinie i organach. Wspólnie wydali dwa single – „Come Back Baby” i „Mr Frantic”, a także współpracowali jako muzycy koncertowi z Patti LaBelle, Majorem Lance’em, Fontellą Bass i Lee Dorseyem. thumb|Royal Academy of Music w Londynie, do której uczęszczał John. Znużony graniem w Bluesology, odpowiedział na ogłoszenie prasowe wytwórni Liberty, szukającej nowych talentów, i nagrał kilka piosenek, jednak nie zainteresował nimi przedstawicieli wytwórni. Po przesłuchaniu otrzymał od Raya Williamsa, producenta pracującego w wytwórni, plik tekstów Berniego Taupina, z którym podjął współpracę. Zaczęli wspólnie pisać piosenki z myślą o sprzedaniu ich innym wykonawcom. W grudniu 1967 odszedł z Bluesology, by skupić się na solowej twórczości, którą rozwijał jako podopieczny wytwórni Dick James Music (DJM). Przyjąwszy pseudonim artystyczny 'Elton John (który był inspirowany Eltonem Deanem i Longiem Johnniem Baldry’em z zespołu Bluesology), w marcu 1968 wydał swój debiutancki singiel – „I’ve Been Loving You”. thumb|John w Liseberg (1971) Dorabiał, pracując jako muzyk sesyjny; nagrywał chórki dla Toma Jonesa i współtworzył nagrania dla The Scaffold, The Barron Knights czy Tony’ego Kinga, a także nagrywał covery przebojów umieszczane na składankach wydawanych przez wytwórnię Marble Arch i dystrybuowanych w supermarketach. W styczniu 1969 wydał singiel „Lady Samantha”, który grany był w rozgłośniach radiowych, a jego cover nagrał na swoją płytę amerykański zespół Three Dog Night. Ponadto wraz z Berniem Tuplinem napisał utwór „I Can’t Go on Living without You”, jedną z propozycji nagranych przez Lulu na potrzeby programu A Song for Europe wyłaniającego propozycję reprezentującą Wielką Brytanię w 14. Konkursie Piosenki Eurowizji. W tym okresie wraz z Tuplinem napisał piosenki również dla Cilli Black i Engelberta Humperdincka.
6 czerwca 1969 wydał pod szyldem wytwórni DJM pierwszy, solowy album studyjny pt. Empty Sky, który rozszedł się w zaledwie kilku tysiącach egzemplarzy. W ramach promocji płyty zaczął grać solowe koncerty.
1970–1973: od debiutanckiego albumu do Goodbye Yellow Brick Road Po wydaniu debiutanckiej płyty zaczął gromadzić z Taupinem materiał na kolejny album. Płytę, zatytułowaną po prostu Elton John, wydał w kwietniu 1970 i zdobył za nią uznanie krytyków. Promował ją singlem „Your Song”, który stał się międzynarodowym przebojem. Po premierze albumu ruszył w trasę promocyjną po Europie (wystąpił m.in. we Francji i Belgii) i zagrał na Krumlin Festival w Yorkshire. Otrzymał też propozycję występowania jako zespół towarzyszący Jeffowi Beckowi podczas jego trasy koncertowej po USA, jednak ówczesny agent Johna – Dick James – odrzucił ofertę. Mimo to wyruszył w ramach promocji do Stanów, gdzie z pomocą wytwórni Uni Records wypuścił album do sprzedaży i zagrał kilka koncertów. W trakcie koncertów zaczął szokować publiczność ekstrawaganckim strojem (zakładał widowiskowe kostiumy projektu Tommy’ego Robertsa) i zachowaniem (np. wygibasami podczas gry na fortepianie), co zapewniło mu zainteresowanie mediów. mały|Bernie Taupin i John (1971) Po powrocie do Wielkiej Brytanii wystąpił jako support przed koncertem Sandy Denny w Royal Albert Hall. W tym okresie zaczął występować ze swoim zespołem muzycznym, który tworzyli basista Dee Murray i perkusista Niggel Olsson, z którymi w 1970 odbył trasę koncertową po Anglii. W marcu 1971 nagrał, a w październiku wydał album pt. Tumbleweed Connection, który dotarł do drugiego miejsca na liście UK Albums Chart. Po premierze płyty ponownie wyleciał do USA, gdzie supportował podczas koncertów Leona Russella i zespoły: The Byrds, Poco, The Kinks i Derek and the Dominos. Również w 1971 wydał jeszcze ścieżkę dźwiękową do filmu Friends, album koncertowy pt. 11-17-70 i album studyjny pt. Madman Across the Water. Ostatnie z wydawnictw promował singlami: „Tiny Dancer” (ballada dedykowana pierwszej żonie Taupina) i „Levon” oraz uzyskał za niego status podwójnej złotej płyty w USA, gdzie album dotarł do ósmego miejsca na liście Billboard 200. Również w 1971 zagrał serię koncertów w Japonii, Nowej Zelandii i Australii, a także odebrał swoją pierwszą w karierze nagrodę Grammy – za najlepszą muzykę filmową (Friends). thumb|John w Hamburgu, 1972 W styczniu 1972 w miejscowościach Château d’Hérouville i w Pontoise zrealizował nagrania do piątego albumu pt. Honky Château, który wydał trzy miesiące później. Z płytą dotarł do pierwszego miejsca na liście Billboard 200 (pozostała tam przez pięć tygodni) i do drugiego miejsca w notowaniu UK Albums Chart. Wydawnictwo promował singlami: „Honky Cat” i „Rocket Man (I Think It’s Going to Be a Long, Long Time)”, który dotarł do drugiego miejsca na liście UK Singles Chart i szóstego miejsca w zestawieniu Hot 100 oraz zdobył status potrójnej platynowej płyty za sprzedaż w USA. Jeszcze przed rozpoczęciem nagrań, w maju 1972 oficjalnie zmienił dane osobowe na Elton Hercules John. Również w 1972 założył wytwórnię Rocket Records, w której ramach podpisał kontrakt m.in. z Kiki Dee i Neilem Sedaką. Zagrał też gościnnie w filmie muzycznym Born to Boogie, po czym wrócił do Château d’Hérouville, gdzie rozpoczął nagrania albumu pt. Don’t Shoot Me I’m Only the Piano Player. Po wydaniu płyty w styczniu 1973 wyruszył w trasę koncertową, podczas której szokował publiczność ekstrawaganckimi kreacjami, a na scenie towarzyszył mu tancerz stepu Legs Larry Smith.
W maju 1973 zaczął pracę nad kolejną płytą. Początkowo nagrywał w studiu Dynamic Sounds na Jamajce, gdzie zarejestrował piosenkę „Saturday Night (Alright for Fighting)”, ale z powodu słabych warunków studyjnych pracę kontynuował w Château d’Hérouville we Francji. Podwójny album pt. Goodbye Yellow Brick Road ukazał się 5 października 1973, zawierał przeboje: „Bennie and the Jets”, „Candle in the Wind”, „Goodbye Yellow Brick Road” i „Saturday Night’s Alright for Fighting”, dotarł do pierwszego miejsca na licznych listach przebojów na świecie i został sprzedany w ponad 30 mln egzemplarzy, pozostając najlepiej sprzedającym się albumem studyjnym w dyskografii Johna. Również w 1973 artysta razem z Johnem Raidem, Berniem Taupinem i Gusem Dudgeonem założył wytwórnię płytową Rocket, dzięki której wyłaniali nowe talenty muzyczne.
1974–1980: od Captain Fantastic and the Brown Dirt Cowboy do 21 at 33 thumb|John podczas koncertu (1975)