Radoszkowice (niem. Raduschkowitz, 1936-1945 Freudenfeld) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Domaniów.
Wieś jest położona 17,5 kilometra od Oławy, 3 kilometry od siedziby gminy w Domaniowie i 26 kilometrów od Wrocławia. Wieś jest połączona drogą z Kończycami, położonymi 2 kilometry od Radoszkowic.
Podział administracyjny W okresie pruskim Radoszkowice należały do gminy z siedzibą w Kończycach (Kontschwitz, później Hohenlinde), natomiast urząd stanu cywilnego właściwy wsi znajdował się do 1885 r. w Siecieborowicach (Sitzmannsdorf), a potem w Kończycach. Od 1816 r. wieś znajdowała się w powiecie oławskim rejencji wrocławskiej pruskiej prowincji Śląsk, a od 1919 r. wchodziła w skład wyodrębnionej prowincji Dolny Śląsk. Do 1928 r. Radoszkowice były obszarem dworskim (Gutsbezirk), a w wyniku reformy likwidującej obszary dworskie na terenie Prus w 1928 r. miejscowość stała się gminą jednostkową (Landgemeinde).
Po ustanowieniu administracji polskiej na terenie Dolnego Śląska Radoszkowice weszły w latach 1945-1954 w skład gminy DomaniówWykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa. W latach 1954-1972 wieś była częścią gromady DomaniówUchwała Nr 24/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu oławskiego; w ramach Zarządzenia nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 1954 r., Nr. 9, Poz. 71), a od 1973 r. jest częścią gminy DomaniówUchwała Nr XIX/109/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 1972 r., Nr 8, Poz. 165). Do czasu reformy administracyjnej w 1975 r. Radoszkowice należały do powiatu oławskiego województwa wrocławskiegoWykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego, a w latach 1990–1998 podlegała urzędowi rejonowemu w Oławie.
Historia Wieś o układzie ulicówki o krótkim kształcie, po raz pierwszy wspomniana jako Radosouici w 1245 r. W 1300 r. wieś otrzymała lokację na prawie niemieckim. Około 1300 r. wieś miała powierzchnię 10 łanów, z czego 1 wolny łan należał do sołtysa. W 1425 r. wieś miała powierzchnię 11 1/2 łana, z czego 2 1/2 łana należały do sołtysa. Do czasu sekularyzacji dóbr kościelnych na początku XIX w. należały do kapituły katedralnej biskupstwa wrocławskiego. W 1819 r. wieś jest wzmiankowana jako własność urzędu domenalnego w Kotowicach (Kottwitz), a od 1830 r. była własnością pruskiego urzędu królewskiego w Oławie. W 1842 r. we wsi istniało 14 domów, a sama wieś miała własnego sołtysa.
9 grudnia 1936 r. władze nazistowskie Niemiec zmieniły nazwę wsi z Raduschkowitz na Freudenfeld.
Nazewnictwo W ciągu swojego istnienia Radoszkowice nosiły następujące nazwy:
1245: Radosouici 1349: Bischkowitz lub Raduschowitz 1360: Biscopicz lub Radoschowicz 1420: Raduschowitz 1783: Raduschkowiz, także Bischwiz do 1845 r.: także Klein-Bischwitz do 9 grudnia 1936 r.: Raduschkowitz (niemiecka nazwa wsi) 1936-1945: Freudenfeld (nazwa nadana przez nazistowskie władze Niemiec) od 1945 r. Radoszkowice (nazwa nadana po ustanowieniu administracji polskiej na Dolnym Śląsku)
Heinrich Adamy w swoim dziele dotyczącym nazw miejscowości na Śląsku, wydanym we Wrocławiu w 1888 r., zaliczał niemiecką nazwę wsi Raduschkowitz do grupy nazw wsi wywodzących się od rodzaju okolicy lub ukształtowania lokalnego krajobrazu. Adamy podawał w swoim dziele jednocześnie polską nazwę wsi Raduschkowice oraz jej znaczenie w języku niemieckim jako Angenehmer Ort, Freudenort.
Gospodarka W pierwszej połowie XIX w. na terenie wsi istniała karczma i kuźnia. Powierzchnia katastralna wsi w 1885 r. wynosiła 199 ha, z czego pola uprawne stanowiły 186 ha, łąki 8 ha, a lasy 1 ha. Dochód netto z podatku gruntowego z pól wynosił 28,98 marek niemieckich za hektar, z łąk 47,78 marek za hektar i z lasów 11,75 marek za hektar. W 1931 r. powierzchnia katastralna wsi wynosiła 200,4 ha, a dochód netto z podatku gruntowego wynosił 29,76 reichsmarek za hektar.
Na terenie wsi funkcjonowała w latach 1910–1945 ładownia kolejowa na trasie linii kolejowej Oława-Boreczek. Ładownia ta obsługiwała tylko ruch towarowy i została zlikwidowana w 1966 r.. Najbliższa wsi stacja kolejowa znajdowała się w Kucharach (Kochern).
W 2016 r. we wsi znajdowało się kilka gospodarstw rolnych.
Teraźniejszość Na terenie wsi funkcjonuje od połowy lat 60. XX w. koło gospodyń wiejskichStrategia rozwoju gminy Domaniów..., s. 162, które nie widnieje jednak w Krajowym Rejestrze Kół Gospodyń Wiejskich prowadzonym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Zabytki Według wykazu zabytków Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu na terenie wsi znajdują się następujące zabytki:
historyczny układ ruralistyczny wsi domy mieszkalne nr 3, 4, 9 i 13
Demografia W 1783 r. na terenie wsi mieszkało 76 osób. W 1819 r. były to 93 osoby, w 1830 r. 89 osób, w 1845 r. 101 osób, w 1871 r. 93 osoby, w 1885 r. 90 osób, a w 1895 r. 62 osoby. W 1905 r. mieszkało 49 osób, w 1925 r. było to 107 mieszkańców, w 1935 r. 104 osoby, a 4 lata później Radoszkowice było zamieszkane przez 89 osób. W 2011 r. na terenie wsi mieszkało 80 osóbGUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. W 2023 r. wieś miała 74 mieszkańcówRaport o stanie gminy Domaniów w 2023 roku, s. 5 (dostęp 2026-07-15).
W 1925 r. na 107 mieszkańców wsi 51 było mężczyznami, a 56 było kobietami. 102 mieszkańców było ewangelikami, a 5 było katolikami. Ewangelicy należeli do zboru w Borku Strzelińskim (Großburg), a katolicy przynależeli do parafii w Domaniowie (Thomaskirch).
Przypisy
Bibliografia Christa Dziedo, Großburg – eine Dorfgeschichte, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 4/1977, s. 15 Heinz Quester, Ortslexikon des Kreises Ohlau/Schlesien, Alfter 2007, s. 47
Linki zewnętrzne "Freudenfeld (=Raduschkowitz)" w serwisie "Familienforschung Kreis Ohlau" (dostęp 2026-06-15) Raport o stanie gminy Domaniów w 2023 roku (dostęp 2026-07-15) Urząd Gminy Domaniów, Wielkopolska Akademia Nauki i Rozwoju, Strategia rozwoju gminy Domaniów na lata 2026-2035 (dostęp 2026-07-15)
Kategoria:Domaniów (gmina)