Siecieborowice () – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Oława.

Wieś położona jest 10,2 kilometra od Oławy, nad rzeką Oławą.

Podział administracyjny W okresie pruskim wieś była do ok. 1895 r. siedzibą gminy, następnie należała do gminy (Amtsbezirk) z siedzibą w Jakubowicach (Jakobine), a od ok. 1935 r. należała do gminy z siedzibą w Drzemlikowicach (Dremling). W Siecieborowicach znajdował się z kolei urząd stanu cywilnego. Od 1816 r. wieś znajdowała się na terenie powiatu oławskiego rejencji wrocławskiej pruskiej prowincji Śląsk, a od 1919 r. znajdowała się na terenie wyodrębnionej prowincji Dolny Śląsk.

Do 1928 r. Siecieborowice dzieliły się na wieś-gminę jednostkową (Landgemeinde) oraz na obszar dworski (Gutsbezirk). W 1928 r. w wyniku reformy administracyjnej likwidującej obszary dworskie na terenie Prus obszar dworski Siecieborowice (Sitzmannsdorf) został wchłonięty przez wieś gminną o tej samej nazwie.

Po ustanowieniu administracji polskiej w latach 1945-1954 wieś należała do gminy PolwicaWykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa. W latach 1954-1959 wieś była częścią gromady NiwnikUchwała Nr 24/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu oławskiego; w ramach Zarządzenia nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 1954 r., Nr. 9, Poz. 71), w latach 1960-1968 wchodziła w skład gromady GodzinowiceUchwała Nr 7 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 24 marca 1959 r. w sprawie połączenia gromady Gaj Oławski z gromadą Niwnik w powiecie oławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 30 grudnia 1959 r., Nr. 8, Poz. 30), zatwierdzona uchwałą Rady Ministrów Nr 458/59 z dnia 27 listopada 1959 r. w sprawie zatwierdzenia uchwał Wojewódzkich Rad Narodowych w Białymstoku, Koszalinie, Poznaniu i Wrocławiu w przedmiocie połączenia, zniesienia i utworzenia niektórych gromad, a w latach 1968-1972 należała do gromady GodzikowiceUchwała Nr XXI/110/68 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 30 maja 1968 r. w sprawie zniesienia, łączenia i utworzenia niektórych gromad w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 sierpnia 1968 r., Nr. 6, Poz. 33). Od 1972 r. wieś należy do gminy wiejskiej OławaUchwała Nr XIX/109/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 1972 r., Nr 8, Poz. 165). Do 1975 r. Siecieborowice znajdowały się na terenie powiatu oławskiego województwa wrocławskiegoWykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do pomniejszonego terytorialnie województwa wrocławskiego, a w latach 1990-1998 podlegała urzędowi rejonowemu w Oławie.

mały|Pałac w Siecieborowicach, fasada zachodnia

Historia Wieś o układzie ulicówki lub małej owalnicy, pochodząca z XIII w. W 1250 r. otrzymała lokację na prawie niemieckim. W 1253 r. była w posiadaniu opactwa św. Wincentego na Ołbinie na terenie dzisiejszego Wrocławia. W XIV w. była ona w posiadaniu rycerzy ze śląskich rodów. W 1323 r. są wspomniani Grzewomir i Jan z Siecieborowic, zaś samą wieś posiadał Petircho (Piotrek). W 1363 r. jako właściciel wsi jest wspomniany Niczo Sueomir, a w 1397 r. Bock lub Bork. W XVI w. wieś należała do pochodzącego z Siecieborowic rodu Bilitschów.

W 1663 r. w posiadanie wsi wszedł ród Prittwitzów, której gałęzie posiadały wieś aż do II wojny światowej. Wieś zakupił w 1663 r. Bernard z rodu Prittwitz-Gawron, dziedzic dwóch wsi w okolicach Kluczborka. W 1783 r. jako właściciel wsi był wspomniany Caspar Leonhard von Prittwitz, a w 1819 i 1830 r. jako właściciel majątku we wsi był wspomniany rotmistrz Karl von Prittwitz. W 1845 r. wieś należała do spadkobierców Karla von Prittwitza, w tym Konstantina von Prittwitza, który posiadał majątek w Siecieborowicach w latach 1856-1886. Po 1886 r. majątek we wsi odziedziczył Heinrich von Prittwitz und Gafron, który jest wspomniany jako właściciel dóbr rycerskich we wsi w 1894 r., które posiadał do ok. 1917 r. Majątek w Siecieborowicach odziedziczył Joachim von Prittwitz und Gafron, wspomniany jako właściciel majątku rycerskiego we wsi w 1937 r..

W latach 80. XX w. we wsi wybudowana została kaplica mszalna. Plac budowy kaplicy poświęcił 18 września 1983 r. biskup Tadeusz Rybak, a wybudowaną w 1984 r. przez mieszkańców wsi kaplicę poświęcił 22 grudnia 1985 r. arcybiskup metropolitarny wrocławski kardynał Henryk Gulbinowicz, który jednocześnie nadał nowej kaplicy wezwanie Przemienienia Pańskiego. We wsi istniał klub piłki nożnej Tęcza Siecieborowice, który w sezonie 2004/05 uczestniczył w meczach klasy B w grupie Wrocław VII.

Nazewnictwo W ciągu swojego istnienia Siecieborowice nosiły następujące nazwy:

1250 r.: Seceborici 1258 r.: villa Siceborii 1285 r.: Simanouiz 1323 r.: Siecoborowice 1361 r.: Cziczborsdorf 1363 r.: Czuczborsdorf lub Czuczoborsdorf 1397 r.: Cziczbersdorf 1783 r.: Sizmannsdorf, także Sizdorf w XIX w.: Ciciborowice (nazwa polska wspomniana jako właściwa przez „Słownik geograficzny Królestwa Polskiego”) do 1945 r. Sieceborowice (polska nazwa wsi, wspomniana w tomie X „Słownika geograficznego Królestwa Polskiego” z 1889 r.) do 1945 r. Sitzmannsdorf (niemiecka nazwa wsi) od 1945 r. najpierw Ściborowice (nazwa nadana po ustanowieniu administracji polskiej)Obwieszczenie Pełnomocnika Rządu R.P. na okręg administracyjny Dolnego Śląska z 16.6.1945. Biuletyn nr 1 - przywracający brzmienie historycznych nazw polskich miejscowości Dolnego Śląska, obecnie Siecieborowice.

Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku, wydanym w 1888 r. we Wrocławiu, zalicza niemiecką nazwę wsi "Sitzmannsdorf" do grupy nazw wsi wywodzących się od rodzaju wsi lub budynków rządowych albo publicznych w nim się znajdujących. Adamy podawał starosłowiańską nazwę wsi „Sieceborowice” oraz jej znaczenie w języku niemieckim jako "Wo Waldfangnetze aufgestellt werden".

Gospodarka W 1783 r. we wsi znajdował się folwark oraz młyn. W 1819 r. we wsi oprócz pałacu rodowego znajdowały się karczma, młyn i kuźnia. W połowie XIX w. oprócz pałacu i folwarku we wsi znajdowały się młyn wodny, browar, gorzelnia, 10 zakładów rzemieślniczych oraz sklep. W 1845 r. we wsi odnotowano hodowlę 700 owiec merynosów i 116 sztuk bydła, a także uprawę rzepaku i działalność pszczelarską.

W 1885 r. powierzchnia katastralna wsi gminnej (Landgemeinde) wynosiła 230 ha, z czego pola uprawne stanowiły 203 ha, łąki 17 ha, a lasy 2 ha. Dochód netto z podatku gruntowego wynosił 40,73 marek niemieckich za hektar pola, 42,69 marek za hektar łąki i 13,71 marek za hektar lasu. W tym samym roku powierzchnia katastralna obszaru dworskiego (Gutsbezirk) wynosiła 194 ha, z czego pola uprawne stanowiły 161 ha, łąki 13 ha, a lasy 13 ha. Dochód netto z podatku gruntowego wynosił 40,43 marek niemieckich za hektar pola, 39,17 marek za hektar łąki i 11,75 marek za hektar lasu. Najbliższa wsi stacja kolejowa znajdowała się w Godzinowicach (Giesdorf).

W okresie PRL-u we wsi na terenie przedwojennego majątku rodu von Prittwitz und Gafron utworzone zostało państwowe gospodarstwo rolne. W pałacu w Siecieborowicach znajdowały się mieszkania dla pracowników PGR-u i biura. PGR we wsi funkcjonował do lat 90. XX w., kiedy zostało ono zlikwidowane przez Agencję Własności Rolnej Skarbu Państwa, a majątek był zarządzany przez Agencję Nieruchomości Rolnych, która sprzedała pałac z folwarkiem w Siecieborowicach spółce prywatnej.

Teraźniejszość We wsi znajduje się remiza Ochotniczej Straży Pożarnej w Siecieborowicach, która nie wchodzi w skład Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. Jednostka OSP we wsi powstała w sierpniu 1946 r. z inicjatywy Michała Grzesiowskiego lub Michała Koszelowskiego. W 1965 r. we wsi powstała remiza strażacka, która wyremontowana została w 2002 r., a do której w 1995 r. dobudowano maszt. W tym samym roku wmurowano w budynek remizy figurę św. Floriana, będącą pierwszą figurą świętego w gminie wiejskiej Oława. Wieś posiada sieć wodociągową, lecz nie jest skanalizowana.

We wsi znajduje się kaplica Przemienienia Pańskiego, należąca do parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Niwniku, będącej częścią dekanatu Oława archidiecezji wrocławskiej.

W Siecieborowicach funkcjonuje założone w 2022 r. Koło Gospodyń Wiejskich „Ściboreczki”, ujęte w Krajowym Rejestrze Kół Gospodyń Wiejskich prowadzonym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. We wsi znajduje się świetlica wiejska, budowana w latach 2025-2026.

Zabytki Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisany jest: park, z drugiej połowy XIX w. Ponadto według wykazu zabytków Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu na terenie wsi znajdują się, poza parkiem pałacowym, następujące zabytki:

pałac, dwie stodoły, obora i spichlerz w zespole pałacowym domy mieszkalno-gospodarcze nr 5 i 5a zespół mieszkalno-gospodarczy nr 7, składający się z domu mieszkalnego, stodoły i obory dom mieszkalny nr 20 zespół mieszkalno-gospodarczy nr 21 z domem mieszkalnym, budynkiem gospodarczym i stodołą

Demografia W 1783 r. wieś miała populację 209 mieszkańców. W 1819 r. we wsi mieszkało 260 osób, w 1830 r. 292 osoby, a w 1845 r. 276 osób. W 1871 r. we wsi-gminie jednostkowej (Landgemeinde) mieszkało 205 osób, a w obszarze dworskim (Gutsbezirk) 87 osób. W 1885 r. we wsi gminnej i obszarze dworskim mieszkało odpowiednio 201 i 105 osób, w 1895 r. 190 i 89 osób, a w 1905 r. 180 i 105 osób. W 1925 r. wieś miała 263 mieszkańców, w 1935 r. 251 mieszkańców, a cztery lata później 249 mieszkańców. W 2001 r. Siecieborowice zamieszkiwało 178 osób, w 2011 r. 190 osóbGUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r., w 2021 r. 183 osoby, a w 2025 r. 172 osoby.

W 1925 r. na 263 mieszkańców wsi 137 było mężczyznami, a 126 kobietami. We wsi mieszkało 231 ewangelików i 32 katolików. Ewangelicy należeli do zboru w Brzezimierzu (Wüstebriese), a katolicy do 1895 r. do parafii w Osieku (Hennersdorf), a od 1895 r. wieś gminna należała do parafii w Niwniku (Niefnig, później Kresseheim), a obszar dworski w dalszym ciągu należał do parafii w Osieku.

Przypisy

Bibliografia

Stanisław Borkowski, „Leśne wioski” - Drzemlikowice, Jakubowice, Siecieborowice, „Wiadomości Oławskie” 1994, nr. 16 (80), s. 13 i nr. 17 (81), s. 15 (dostęp 2026-09-26) Erich Quester, Der Kreis Ohlau in Urkunden der Jahre 1331 – 1398, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 11/1965-8/1966 (seria artykułów) Linus Hallwig, Sitzmannsdorf, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 3/2003, s. 1 Gisela von Preradovic, Sitzmannsdorf, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 8/2004, s. 37 Heinz Quester, Ortslexikon des Kreises Ohlau/Schlesien, Alfter 2007, s. 143 Gisela von Preradovic, Nachruf für Heinrich Joachim Paul Constantin von Prittwitz und Gaffron, Sitzmannsdorf, Kreis Ohlau, 1935-2008, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 9/2008, s. 4-6 H. Winkler, Liste Sitzmannsdorf aus der Flurnamensammlung der Historischen Kommission für Schlesien, "Heimatblatt Strehlen/Ohlau", nr. 7/2010, s. 26 i nr. 8/2010, s. 34

Linki zewnętrzne

"Sitzmannsdorf" w serwisie "Familienforschung Kreis Ohlau" (dostęp 2026-06-16)

Kategoria:Oława (gmina wiejska)