Ujeździec Wielki – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie trzebnickim, w gminie Trzebnica.
Podział administracyjny W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wrocławskiego.
Historia Miejscowość nabyta przez ksienię Gertrudę I dla trzebnickiego klasztoru w 1223 r. W 1266 r. przeniesiona na prawo niemieckie. Rozwinęła się z osady leśnej. Po reformacji większość mieszkańców należała do kościoła ewangelickiego, który miał swą parafię w Koniowie. Do czasów sekularyzacji wieś należała do klasztoru. Potem oczynszowane gospodarstwa chłopskie są zależne jedynie od fiskusa. W 1796 r. założono we wsi szkołę, początkowo w domu chłopskim – fundatorem jej uposażenia był klasztor w Trzebnicy.
Nowy budynek szkolny wzniesiono w 1879 r. W XIX wieku wieś była dwukrotnie zniszczona przez pożary. W końcu tego wieku działały w niej takie instytucje, jak: towarzystwo śpiewacze, kasa zapomogowa, straż pożarna, biblioteka szkolna i wiejska; funkcjonował też wzorcowy sad.
Układ przestrzenny: ulicówka, której układ pozostaje niezmieniony od połowy XVIII w. – z zabudową zdominowaną stosunkowo rozległymi zagrodami typu frankońskiego. Przy skrzyżowaniu dróg rozległe zabudowania dawnego folwarku sołtysiego.
Północną granicę nawsia wyznacza struga zasilająca młyn w Przyborowie. Główna ulica wiejska przeprowadzona na osi wschód – zachód zachowała utrwalony po pożarach z drugiej połowy XIX w. wygląd drogi wysadzanej mieszanymi szpalerami drzew. W zabudowie przeważa typ budynku o jednej kondygnacji z dwuspadowym dachem o pokryciu ceramicznym; spotyka się także budynki o formach zbliżonych do domów miejskich – świadczy to o zamożności dawnych mieszkańców.
Nazwa Dawne nazwy miejscowości: Ujesdicz – 1223, Ujezdec i Uiezdek – 1224, Ujesczecz – 1236, Uyesdcz – 1266, Ujasch – 1410, Uges – 1431, Oyeszdzetz – 1449, Ujeschuetz Gross: 1740 – 1945; od 1945: Ujeździec Wielki.
Zobacz też Ujeździec Ujeździec Mały
Przypisy
Kategoria:Trzebnica (gmina)