Stanisław Barabasz (ur. 7 maja 1857 w Bochni, zm. 23 października 1949 w Zakopanem) – malarz, architekt, pionier polskiego narciarstwaStanisław Barabasz – pierwszy zakopiański narciarz, pedagog i myśliwy – autor wielu artykułów o tematyce łowieckiej. Był młodszym bratem pianisty Wiktora Barabasza.
Życiorys Ukończył Instytut Techniczny w Krakowie, następnie architekturę na Politechnice Wiedeńskiej. Studiował też w Szkole Przemysłu Artystycznego przy Austriackim Muzeum Sztuki w Wiedniu. W grudniu 1888 zaczął używać nart w Cieklinie koło Jasła podczas polowań. Jazdę na nartach ćwiczył na krakowskich Błoniach. Narty wzorował na norweskich „ski”. W 1894 pojawił się w Zakopanem z nartami, dając początek zakopiańskiemu narciarstwu. Do historii przeszła jego wyprawa narciarska z 1894 wraz z Janem Fischerem do Czarnego Stawu Gąsienicowego.
W latach 1884–1901 pracował jako nauczyciel rysunku w szkołach zawodowych w Krakowie. Do Zakopanego przeprowadził się w 1901. W latach 1901–1922 był kierownikiem Państwowej Szkoły Przemysłu Drzewnego w Zakopanem, gdzie wprowadzał podhalańskie motywy zdobnicze w meblarstwie.
28 lutego 1907 wraz z Mieczysławem Karłowiczem i Mariuszem Zaruskim założył drugi w Polsce klub narciarski – Zakopiański Oddział Narciarzy Towarzystwa Tatrzańskiego, którego był pierwszym prezesem do 1910. Barabasz przyczynił się do powstania Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego w 1909.
Został pochowany na Nowym Cmentarzu przy ul. Nowotarskiej w Zakopanem (kw. P1-A-6) śp. Stanisław Barabasz. mały|Grób Stanisława Barabasza na Nowym Cmentarzu w Zakopanem
Główne prace Wspomnienia narciarza, Zakopane 1914, Sztuka ludowa na Podhalu, Lwów 1928, Lwów 1930, Lwów 1932, Z przeżyć myśliwskich, Lwów 1929, Niedźwiedź w Tatrach, Kraków 1929, Dwie wycieczki, artykuł w czasopiśmie „Zakopane”, Początki mojego narciarstwa.
Przypisy
Bibliografia Legendy polskiego sportu, cz. 1: Białe szaleństwo, Aniela Tajner, fundacja „Gloria Victoribus”, 1991, str. 5–7.
Linki zewnętrzne Publikacje S. Barabasza w zbiorach Biblioteki Narodowej - wersja cyfrowa na Polona.pl
Kategoria:Ludzie urodzeni w Bochni Kategoria:Ludzie związani z Tatrami Kategoria:Ludzie związani z Jasłem Kategoria:Pochowani na Nowym Cmentarzu w Zakopanem Kategoria:Polscy malarze Kategoria:Polscy narciarze Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Polscy projektanci i twórcy mebli Kategoria:Urodzeni w 1857 Kategoria:Zmarli w 1949