Bonów – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie nowosolskim, w gminie Bytom Odrzański.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.
Według danych z 2021 roku wieś liczyła 82 mieszkańców.
Historia Wieś powstała prawdopodobnie na początku XIV wieku i była związana z majątkiem ziemskim w Sobolicach. Pierwsza wzmianka o Bonowie (Buwen) pochodzi z 1360 roku, gdy wieś należała do królewskiej (czeskiej) części księstwa głogowskiego. W XV wieku właścicielem był Lorenz Beytsch, w 1507 roku wymieniany był Hans Pruffer zu Banaw, a w XVI i XVII wieku miejscowość wchodziła w skład dóbr rodu von Glaubitz.
Pod koniec XVIII wieku założono tu folwark z dworem. W 1797 roku we wsi istniał folwark, siedziba pańska i wiatrak, a Bonów liczył 157 mieszkańców. Od 1847 roku majątek należał do rodziny von Jordan, która nadała mu obecny kształt przestrzenny. Za rządów Carla von Jordana rozbudowano zabudowania gospodarcze, przebudowano dwór i założono park. Ostatnim właścicielem przed 1945 rokiem był Paul von Jordan.
Po II wojnie światowej majątek przejęło Państwowe Gospodarstwo Rolne. W latach 70. XX wieku działała tu Stacja Hodowli Roślin, a po jej likwidacji w latach 90. dwór, w którym mieściły się biura gospodarstwa, został opuszczony i popadł w ruinę. W końcu XX wieku przeprowadzono we wsi modernizację infrastruktury – zbudowano sieć wodociągową i linię telefoniczną.
Ludność W 1797 roku wieś liczyła 157 mieszkańców, w 1915 roku – 136, w 2011 roku – 116 osób, a według danych z 2021 roku - 82
Zabytki
dwór z końca XVIII wieku, przebudowany w połowie XIX wieku; murowany, na planie prostokąta, po II wojnie światowej użytkowany przez PGR. Po likwidacji PGR na początku lat 90. dwór został opuszczony i popadł w ruinę. Przejęty przez prywatnych właścicieli i odbudowany; park z II połowy XIX wieku, wpisany do rejestru zabytków województwa lubuskiego, nr rej.: 3054 z 28.07.1978 .
Nazwy historyczne
Buwen (1360) Baunau (1791) Banów (1945–1950) Bonów (od 1950)
Układ przestrzenny i zespół dworsko-folwarczny Bonów ma charakter niewielkiej wsi folwarcznej o układzie owalnicowym, rozciągniętej w kierunku wschodnim, z zabudową skupioną wokół centralnego zespołu dworskiego. Dwór, wzniesiony pod koniec XVIII wieku, został w połowie XIX wieku przebudowany i powiększony. Założony na planie prostokąta, jest budynkiem murowanym, parterowym z użytkowym poddaszem. Na północ od niego urządzono niewielki park wraz z ogrodem warzywnym, na południe zabudowa folwarczna skupiona wokół prostokątnego podwórza.
Po 1945 roku obiekty te adaptowano na potrzeby gospodarstwa rolnego, a część zabudowy uległa zniszczeniu po likwidacji PGR.
Zobacz też Bonów
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Bytom Odrzański (gmina)