Ochla – wieś w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie gostyńskim, w gminie Pogorzela. +Integralne części wsi Ochla SIMC Nazwa Rodzaj 0374953 Józefów Ochelski część wsi
W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie leszczyńskim.
Nazwa Przez wieś płynie struga Ochla - jej nazwa oznacza spokojną, uległą czy cichą wodę (por. dawne chełstać, ochełstać - ujarzmić, ochelnica - narzędzie do międlenia lnu)Samuel Bogumił Linde, Słownik języka polskiego, tom 3, Warszawa 1809, s. 404; Aleksander Brückner, Slownik etymologiczny języka polskiego, Kraków 1927, s. 178.. Jako nazwa miejscowa oznaczała początkowo cześć pobliskiej wsi Targoszyce.
Historia Pierwsze wzmianki o Ochli między Pogorzelą a Kobylinem dotyczyły osady leżącej zapewne w dawnej kasztelanii starogrodzkiej, zajętej w 1232 r. przez Henryka Brodatego. Może dlatego w XIII w. tereny te miały rozmaite związki własnościowe ze Śląskiem. Ochla za Miliczem, w pobliżu Starygrodu i drogi do Gniezna wymieniana była w dokumencie księcia Przemysła I i w Księdze Henrykowskiej. Wiadomo z nich, że dobra w tej okolicy nadał cystersom w Henrykowie książę Władysław Odonic, a w 1253 klasztor ten zamienił źreb (czyli użytki rolne) w Ochli na część Brukalic. Tym samym panami Ochli stali się przejściowo synowie Racława, właściciela dolnośląskich Brukalic, Bogusza i Paweł, którzy nie radzili sobie z gospodarowaniem w nowym miejscu i odstąpili Ochlę ponownie klasztorowi. Wieś była potem wzmiankowana jako część Targoszyc, które pod koniec XIV w. znajdowały się w posiadaniu rodu z Wielkiej Łąki (czyli Łęckich). Jeden z nich, Wawrzyniec Łęcki zw. Ochelskim herbu Wężyk w 1391 r. dochodził w Pyzdrach swoich praw do Ochli (jako części Targoszyc), spierając się z Piotrem z Zalesia koło Kobylina; który Ochlę trzymał w zastawie. W 1408 r. wzmiankowana była też Jafroszka wdowa po Wawrzyńcu Ochelskim. Od połowy XV w. wieś często zmieniała właścicieli. Należała m.in. do Jana Kuranta Pogorzelskiego, Bernarda Zaleskiego, Jędrzeja i Macieja Chwałkowskich, na początku XVI w. była w posiadaniu Rokosowskich, potem Baranowskich herbu Łodzia (Anna Rokosowska poślubiła w 1535 r. Marcina Baranowskiego) i Małgowskich, ale jeszcze w 1583 r. dziedziczką jest Anna z Baranowskich Kościelecka. W XVII i XVIII w. O. wymienia jest w sporach granicznych od strony Targoszyc. Właścicielami byli wówczas m.in. Korycińscy, Pawłowscy. Wyganowscy. Ci ostatni na początku XIX w. rozsrzedali połowę gruntów folwarcznych chłopom, przyczyniając się do rozwoju wsi.
O. już w XVII w. była znaczną wsią. Jej grunty i zabudowania stopniowo oddaliły się od Targoszyc (ok. 2 km na północny wschód). Trudno ustalić czy wspominany w dokumentach od XVI w. staw rybny to zdewastowany staw w pobliżu obecnej ruiny dworu. Te same wątpliwości dotyczą lokalizacji innych wzmiankowanych w XVII i XVIII w. obiektów - młyna, mielcucha (słodowni) i chmielnika. Istnienie tych urządzeń świadczy jednak o randzie osady. W okresie Wielkiego Księstwa Poznańskiego (1815-1848) należała do wsi większych w ówczesnym pruskim powiecie Krotoszyn w rejencji poznańskiej. Ochla należała do okręgu kobylińskiego tego powiatu i stanowiła odrębny majątek, którego właścicielem był wówczas Franciszek Ożegalski. Od 1887 r. należała do powiatu Koźmin. Według spisu urzędowego z 1837 roku wieś liczyła 185 mieszkańców, którzy zamieszkiwali 21 dymów (domostw). Na początku XX wieku liczba mieszkańców wynosiła niewiele więcej – w 1910 r. 191 osób.
Przypisy Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () GUS. Rejestr TERYT
Kategoria:Ochla (województwo wielkopolskie)