Kąty – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie staszowskim, w gminie Osiek. Ma status sołectwa.

Wierni Kościoła rzymskokatolickiego należą do parafii św. Stanisława w Osieku.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa tarnobrzeskiego.

Geografia Wieś Kąty położona jest 16,2 km na wschód, północny wschód od Połańca; 16,7 km na zachód, południowy zachód od Tarnobrzega; 22 km na zachód, północny zachód od Nowej Dęby i 22,6 km na wschód, południowy wschód od Staszowa leżąc na wysokości 150 m n.p.m.

Historia Według Liber Beneficiorum... (1470–1480) Joannisa Długosza – Kąty leżą w ówczesnej parafii Niekrasów, blisko grodu Osiek, jako własność Tomasza Kołaczkowskiego herbu Janina; który z 2 łanów kmiecych, oddaje dziesięcinę snopową wartości 3 grzywien kościołowi w Niekrasowie. Wskazuje na wspólne zamieszkiwanie jej przez światłego chłopa (sołtysa, być może byłego wiarusa) z 1 łanem roli/ziemi (jak na owe czasy niespotykane a jeśli już to bardzo rzadko). Tenże to Spis Beneficjów... wymienia tylko 5 starożytnych wiosek piastowskich wchodzących w skład ówczesnej parafii Niekrasów, w tym wymienia Kąty.

Wieś wymieniana w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich pod koniec XIX wieku.

KatyWedług Bronisława Chlebowskiego – Kąty, są to osady zakładane śród lasów celem zużytkowania takowych przez wyrabianie potażu, szkła, smoły, klepek itp.; odpowiadają więc budom, majdanom, hutom, kuźnicom, łazom... Słownik geograficzny..., s. 943. nie są wymieniane jako samodzielna wioska ww. Słowniku..., która leżałaby, bądź to w ówczesnej gminie Tursko lub ze względu na bliskość swojego położenia w ówczesnej gminie Osiek. Jedynie wspomina się o jej przynależności do parafii Niekrasów z czasów Jana Długosza. Dlatego poniżej podano informacje o obu gminach i obu ówczesnych parafiach. Nie ma też żadnej innej informacji potwierdzającej, jakoby, tak, jak wówczas Niekurza, leżały po drugiej stronie ówczesnej nieuregulowanej Wisły; czy choćby w gminie Łoniów – jak są wymieniane w ówczesnych skorowidzach.

W 1886 roku ówczesna parafia Niekrasów należała do ówczesnego dekanatu sandomierskiego (ale dawniej jeszcze do dekanatu staszowskiego) i liczyła wówczas 2 230 dusz. Z kolei parafia Osiek od zawsze należała do dekanatu sandomierskiego i liczyła wówczas 3 895 dusz. Ówczesna gmina Osiek, z urzędem we wsi Osieczko, miała 6 070 mieszkańców (w tym, aż 39,9% pochodzenia żydowskiego, tj. 539 żydów) i 17 916 mórg rozległości ogółem (w tym ziemi dworskiej 6 525 mórg). Sądem okręgowym dla gminy był III Sąd Okręgowy w Łoniowie; z kolei stacja pocztowa znajdowała się w Staszowie. W skład gminy wchodziły jeszcze: Bukowa, Długołęka, Dzięki, Lipnik, Łęg, Mikołajów, Pliskowola, Strzegom i Suchowola. Z kolei w 1892 roku ówczesna gmina Tursko, z urzędem gminy w Strużkach miała 8 781 mórg rozległości ogółem (w tym 5 083 mórg włościańskich) i 4 613 mieszkańców (w tym 14% pochodzenia żydowskiego, tj. 63 żydów). Sądem okręgowym dla gminy był IV Sąd Okręgowy w Staszowie (tam też była stacja pocztowa). W skład gminy wchodziły jeszcze: Antoszówka, Ossala, Luszyca, Matyaszów, Nakol, Kępa Zaduska, Niekurza, Okrągła, Pióry, Rudniki, Szwagrów, Sworoń, Trzcianka, Tursko Małe, Tursko Wielkie, Tursko Wola, Wymysłów, Dąbrowa i Zawada.

Demografia Współczesna struktura demograficzna wioski Kąty na podstawie danych z lat 1995-2009 według roczników GUS, z prezentacją danych z 2002 roku: Tabela 1.1 Poziom populacji wioski w przedziałach wiekowychWYSZCZEGÓLNIENIEJ.m.POPULACJA MIESZKAŃCÓW(w przedziałach wiekowych w 2002 roku) OGÓŁEM 0-9 10-19 20-29 30-39 40-49 50-59 60-69 70-79 80+I. OGÓŁEM os. 80 6 10 12 6 19 8 4 9 6– odsetek % 100 7,4 12,5 15 7,5 23,8 10 5 11,3 7,51. WEDŁUG PŁCIA. Mężczyzn os. 41 3 3 7 5 13 4 2 2 2– odsetek % 51,3 3,7 3,7 8,8 6,3 16,3 5 2,5 2,5 2,5B. Kobiet os. 39 3 7 5 1 6 4 2 7 4– odsetek % 48,7 3,7 8,8 6,2 1,2 7,5 5 2,5 8,8 5 Rysunek 1.1 Piramida populacji – struktura płci i wieku wioski Tabela 1.2 Poziom populacji wioski w grupach wiekowychWYSZCZEGÓLNIENIE J.m.POPULACJA MIESZKAŃCÓW(w grupach wiekowych w 2002 roku) OGÓŁEM Mężczyzn KobietI. OGÓŁEM os. 80 41 39– odsetek % 100 51,3 48,71. W WIEKUA. Przedprodukcyjnym os. 15 5 10– odsetek % 18,7 6,2 12,5B. Produkcyjnym os. 47 31 16– odsetek % 58,8 38,8 20a. mobilnym os. 25 16 9– odsetek % 31,3 20 11,3b. niemobilnym os. 22 15 7– odsetek % 27,5 18,8 8,7C. Poprodukcyjnym os. 18 5 13– odsetek % 22,5 6,3 16,2

Dawne części wsi – obiekty fizjograficzne W latach 70. XX wieku przyporządkowano i opracowano spis lokalnych części integralnych dla Kątów.

Wykaz urzędowych nazw miejscowych i obiektów fizjograficznych Nazwa wsi Nazwy części wsi Nazwy obiektów fizjograficznych– charakter obiektuI. Gromada OSIEK Kąty– Błonie – pole Kępa – krzaki, łąka Pod Lipnikiem – pole Pod Łąkami – pole Podkole – pole, łąka Przydawki – pole Tomblica – łacha Zawalne – pole Żłóbek – staw

Uwagi

Przypisy Strona gminy, sołectwa

GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()

Kategoria:Osiek (gmina w województwie świętokrzyskim)