thumb|240px|Grób Jerzego Bossaka i jego żony Ireny na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie, 23 lipca 2008 Jerzy Bossak, właśc. Jerzy Burger-Naum (ur. 31 lipca 1910 w Rostowie nad Donem, zm. 23 maja 1989 w Warszawie) – polski reżyser filmów dokumentalnych, pedagog, dziennikarz. thumb|240px|Gwiazda w łódzkiej Alei Gwiazd

Życiorys Syn Karola. Po ojczymie nosił nazwisko Jerzy Szelubski. Ukończył prawo i filozofię na Uniwersytecie Warszawskim. Przed wojną we Lwowie redagował między innymi dział filmowy w piśmie „Sygnały”, współpracował z pismem „Dziennik Popularny”, w 1928 był współzałożycielem Stowarzyszenia Miłośników Filmu Artystycznego „Start”.

W czasie wojny od 1943 roku uczestniczył w tworzeniu „Czołówki Filmowej” Wojska Polskiego, towarzysząc jako filmowiec przemarszowi armii polskiej do Berlina.

Był pierwszym polskim dokumentalistą, który otrzymał nagrodę na MFF w Cannes, za film Powódź.

Po wojnie był profesorem PWST w Łodzi. W latach 1944–1948 pełnił funkcję redaktora Polskiej Kroniki Filmowej, współpracował z Wytwórnią Filmową „Czołówka”.

Był inicjatorem zbudowania pierwszego po wojnie budynku w zburzonej Warszawie, z myślą o utworzeniu Wytwórni Filmów Dokumentalnych i Fabularnych, gdzie później pełnił funkcję kierownika artystycznego.

Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera AII-2-11)Wyszukiwarka cmentarna – Warszawskie cmentarze..

Filmografia Majdanek – cmentarzysko Europy, 1944 – wraz z Aleksandrem Fordem Bitwa o Kołobrzeg, 1945 Most, 1946 Powódź, 1947 – film uhonorowany nagrodami na Festiwalu Filmowym w Cannes Powrót na Stare Miasto, 1954 W pogoni za żółtą koszulką, 1954 Warszawa 1956, 1956 Wrzesień – tak było, 1961 Requiem dla 500 tysięcy, 1963 – wraz z Wacławem Kaźmierczakiem Dokument Walki, 1967 273 dni poniżej zera, 1968 Polacy na frontach II wojny światowej, 1969 Impresario, 1985 Chopin w Polsce, 1985

Ordery i odznaczenia Order Sztandaru Pracy I klasy (1985) Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1959) Złoty Krzyż Zasługi (10 lipca 1954) „za zasługi w pracy zawodowej w dziedzinie kinematografii”. Srebrny Krzyż Zasługi (22 stycznia 1946) „w uznaniu zasług, położonych dla pożytku Rzeczypospolitej Polskiej w dziedzinie odbudowy przemysłu filmowego w m. Łodzi”. Odznaka tytułu honorowego „Zasłużony dla Kultury Narodowej” (1987) Medal ZAiKS-u (1988) Odznaka ZAiKS-u (1978) Złota Odznaka „Zasłużony dla Lublina” (1984) Źródło:.

Nagrody

Wielka Nagroda Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Cannes za film dokumentalny Powódź (zrealizowany wspólnie z Wacławem Kaźmierczakiem) (1947) Państwowa Nagroda Artystyczna II stopnia (zespołowa) w dziale kinematografii za film dokumentalny Szeroka droga (1950) Nagroda Państwowa III stopnia (zespołowa) za realizację filmu dokumentalnego Ślubujemy - dla autora scenariusza i reżysera (1953) III nagroda Festiwalu Filmowego w Bukareszcie w ramach Światowego Festiwalu Młodzieży i Studentów - dla filmu Ślubujemy (1953) I nagroda VII Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Cannes - w kategorii filmu dokumentalnego - dla filmu Powrót na Stare Miasto (1954) dyplom honorowy VIII Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Edynburgu - dla filmu Powrót na Stare Miasto (1954) Nagroda Specjalna I Ogólnopolskiego Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie dla filmu Wrzesień 1939...Tak było (1961) Główna Nagroda „Srebrny Gołąb” VI Międzynarodowego Festiwalu Filmów Dokumentalnych i Krótkometrażowych w Lipsku - dla filmu Requiem dla 500 tysięcy (zrealizowany wspólnie z Wacławem Kaźmierczakiem) (1963) I nagroda Złoty Smok Wawelski III Ogólnopolskiego Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie - w kategorii filmów dokumentalnych dla filmu Requiem dla 500.000 (razem z Wacławem Kaźmierczakiem) (1963) wyróżnienie Międzynarodowego Ewangelickiego Centrum Filmowego na X Międzynarodowym Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Oberhausen - dla filmu Requiem dla 500 tysięcy (zrealizowany wspólnie z Wacławem Kaźmierczakiem) (1964) I nagroda Międzynarodowego Festiwalu Filmów Etnograficznych i Socjologicznych we Florencji - w kategorii filmów społecznych dla filmu Requiem dla 500 tysięcy (zrealizowany wspólnie z Wacławem Kaźmierczakiem) (1965) wyróżnienie na VII Międzynarodowym Festiwalu Telewizyjnym w Monte Carlo - dla filmu Chwila wspomnień rok 1945/46 (wspólnie z Wacławem Kaźmierczakiem) (1967) Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia z okazji 30-lecia PWSFTviT w Łodzi (1978) „Wektor 79” - nagroda Koła Młodych przy SFP (1980) Nagroda Przewodniczącego Komitetu do Spraw Radia i Telewizji za całokształt pracy w Telewizji Polskiej oraz działalność w dziedzinie filmu telewizyjnego (1986)

Źródło:.

Upamiętnienie W roku 1983 powstał film niemiecki reżysera Klausa Wildenhahna pod tytułem Ein Film für Bossak und Leacock, którego bohaterem jest – między innymi – Jerzy Bossak. Po śmierci Bossak stał się bohaterem polskiego filmu dokumentalnego pod tytułem Życie jak film, zrealizowanego w 1994 przez Jadwigę Zajiček.

12 grudnia 2005 roku w Łodzi została odsłonięta przez Andrzeja Wajdę i Małgorzatę Burzyńską-Keller Gwiazda Jerzego Bossaka. Fundatorem Gwiazdy jest Fundacja Ochrony Dziedzictwa Kultury ŻydówGwiazda Jerzego Bossaka w łódzkiej Alei Gwiazd, stopklatka.pl, 12.12.2005..

W roku 2010 powstał film wyprodukowany przez Romasz-Studio w reżyserii Małgorzaty Burzyńskiej-Keller zatytułowany Bossak. Kronika wypadków filmowych. Uroczysta premiera odbyła się w Muzeum Kinematografii w Łodzi, a następnie film został pokazany na wielu festiwalach m.in. na krakowskim Festiwalu Filmów Dokumentalnych.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Laureaci Nagrody Ministra Kultury i Sztuki (Polska Ludowa) Kategoria:Ludzie urodzeni w Rostowie nad Donem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni odznaką tytułu honorowego „Zasłużony dla Kultury Narodowej” Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Polscy redaktorzy naczelni Kategoria:Polscy reżyserzy filmowi Kategoria:Polscy reżyserzy filmów dokumentalnych Kategoria:Polscy scenarzyści XX wieku Kategoria:Polscy Żydzi Kategoria:Nauczyciele akademiccy Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej im. Leona Schillera w Łodzi Kategoria:Urodzeni w 1910 Kategoria:Zmarli w 1989