thumb|Kwiat thumb|Pędy Porzeczka zwyczajna, p. pospolita, p. czerwona (Ribes rubrum L.) – gatunek krzewu należący do rodziny agrestowatych (Grossulariaceae). Pochodzi z Europy Zachodniej, rozprzestrzenił się także w innych regionach. W Polsce gatunek uprawiany.
Morfologia Pokrój Wielopostaciowy krzew o wysokości do około 2 m, bez kolców. Łodyga Główne pędy są smukłe, najczęściej szarobrązowe, z korą brunatną do ciemnobrunatnej, młode gałązki pod spodem owłosione. Liście Skrętoległe, szerokości do 12 cm, 3–5-klapowane. Środkowa klapa na szczycie zaostrzona. Klapy piłkowano-ząbkowane, na wierzchu początkowo owłosione, później łysiejące. Pod spodem jasnozielone, pokryte żółtawymi gruczołkami żywicznymi. Ogonek liściowy długości 2–5 cm, u nasady rozszerzony. Kwiaty Obupłciowe, miseczkowate, płatki drobne, barwy od żółtawej, przez zielonkawobrązową do czerwonawej, zebrane w grona zwykle odstające, działki nagie. Owoce Jagody, małe, czerwone lub rzadziej różowawe, wielonasienne. Kwaśne w smaku.
Biologia i ekologia Roślina wieloletnia, nanofanerofit. Kwitnie w kwietniu. Kwiaty równoczesne, zapylane przez błonkówki i muchówki. Owoce dojrzewają w czerwcu-lipcu. Liczba chromosomów 2n= 16. Jest rośliną żywicielską larw motyla rusałki ceikMarcin Sielezniew, Izabela Dziekańska, Motyle dzienne, wyd. Multico, Warszawa 2010, s. 238..
Zmienność Gatunek jest bardzo zmienny, tworzy liczne formy i mieszańce międzygatunkowe. Przy powstawaniu odmian uprawnych porzeczek prawdopodobnie brało udział kilka dziko rosnących gatunków europejskich i zachodnioazjatyckich.
Tworzy mieszańce z porzeczką czerwoną i p. skalną.
Zastosowanie Roślina owocowa: jest powszechnie uprawiana w licznych odmianach na plantacjach. Daje cenne owoce, nadające się do spożycia na świeżo lub do przetworów: galaretek, dżemów, win i soków. Oprócz typowych dla gatunku form krzewiastych uprawia się również formy szczepione na pniu, przeważnie na podkładce porzeczki złotej. Roślina ozdobna: sadzona w ogrodach i parkach jako roślina ozdobna.
Przypisy
Kategoria:Agrestowate Kategoria:Rośliny owocowe Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza