thumb|Kwiatostany zawciągu pospolitego thumb|Zawciąg piaskowy Zawciąg (Armeria Willd.) – rodzaj roślin z rodziny ołownicowatych. Wyróżnia się od 50 do ok. 100 gatunków występujących na półkuli północnej oraz w Ameryce Południowej, z centrum zróżnicowania w południowej Europie (na samym tylko Półwyspie Iberyjskim stwierdzono 54 gatunki). W Polsce rośnie dziko tylko jeden gatunek – zawciąg pospolity (Armeria maritima). Liczba wyróżnianych gatunków zależy od ich definiowania przez autorów klasyfikacji i wynika z dużych problemów taksonomicznych w obrębie rodzaju. Rośliny te rosną najczęściej na terenach skalistych i w formacjach trawiastych w pasie wybrzeży oraz w górach. Niektóre gatunki bywają uprawiane jako ozdobne w ogrodach.
Morfologia thumb|Zawciąg jałowcolistny thumb|Zawciąg szerokolistny Pokrój Byliny darniowe lub drobne krzewinki szpalerowe. Nie posiadają ulistnionej, wzniesionej łodygi, lecz bezlistny głąbik. Pod ziemią znajduje się silny korzeń palowy i rozgałęzione, drewniejące kłącze. Liście Pojedyncze, całobrzegie, równowąskie lub równowąsko-lancetowate, u nasady zwężone, zebrane w rozety przyziemne. Zwykle miękkie. Kwiaty Niewielkie (do 1 cm średnicy), zebrane w główkowate kwiatostany, umieszczone na szczycie głąbika. Półkoliste główki zawierają ścieśnione wierzchotki kwiatów otoczone łuskowatymi przysadkami. Poszczególne kwiaty są bezszypułkowe lub wyrastają na krótkich szypułkach. Kielich zrosłodziałkowy, jest dzwonkowaty, z 10 żebrami, omszony dookoła lub przynajmniej na żebrach, rzadko nagi. Pięć płatków korony jest nieznacznie zrośniętych u nasady. Mają kolor od białego po ciemnopurpurowy. Pręcików jest 5, wyrastających u nasady płatków. Szyjek słupka 5, wolnych, zakończonych równowąskim znamieniem, brodawkowatym lub gładkim. Owoce Suche, jednonasienne, zamknięte w trwałym kielichu, otwierają się przy nasadzie.
Systematyka Synonimy taksonomiczne Polyanthemum Medik., Statice L. Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016) Należy do rodziny ołownicowatych (Plumbaginaceae), rzędu goździkowców (Caryophyllales) w obrębie dwuliściennych właściwych. W obrębie ołownicowatych należy do podrodziny Staticoideae plemienia Staticeae.
Pozycja w systemie Reveala (1993-1999) Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa goździkowe (Caryophyllidae Takht.), nadrząd Plumbaginanae Takht. ex Reveal, rząd ołownicowce (Plumbaginales Lindl.), rodzina ołownicowate (Plumbaginaceae Juss.), plemię Armerieae Dumort., rodzaj zawciąg (Armeria Willd.).
Wykaz gatunków
Przypisy
Kategoria:Ołownicowate