thumb|Pozwolenie na budowę z 1932 roku Pozwolenie na budowę – decyzja administracyjna wydawana przez właściwe organy administracji architektoniczno-budowlanej (którymi są starostowie, wojewodowie oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego), zezwalająca na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego (art. 3 pkt 12 Prawa budowlanego ()).
Wymogi rozpoczęcia robót Wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę nie jest jednoznaczne z możliwością natychmiastowego rozpoczęcia robót budowlanych. Aby przystąpić do prac, muszą zostać spełnione dodatkowe warunki. Decyzja administracyjna musi stać się ostateczna w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto, na co najmniej siedem dni przed planowanym rozpoczęciem robót, inwestor ma obowiązek zawiadomić organy nadzoru budowlanego o tym zamiarze i wskazać konkretny termin. Prace można rozpocząć, jeżeli organ nie wniesie sprzeciwu.
Terminy i procedura administracyjna Zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, pozwolenie na budowę powinno zostać wydane bez zbędnej zwłoki. W sprawach wymagających postępowania wyjaśniającego decyzja powinna zapaść nie później niż w ciągu miesiąca, a w sprawach szczególnie skomplikowanych – nie później niż w ciągu dwóch miesięcyArt. 35 § 1-3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ()..
Z opublikowanych danych wynika, że ustawowe terminy weryfikacji wniosków bywają przekraczane„Procedury budowlane są czasochłonne. Teoretycznie na pozwolenie na budowę czeka się 65 dni, w rzeczywistości dłużej. Winna jest temu biurokracja i ciągłe zmiany prawa budowanego – tłumaczy Krzysztof Antczak, dyrektor Departamentu Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w Ministerstwie Transportu i Budownictwa.”, za: . Według analiz Polskiego Związku Firm Deweloperskich 95% decyzji o warunkach zabudowy było wydawanych z przekroczeniem ustawowego terminu, z czego 52% z opóźnieniem ponad rocznym. W 2011 roku uzyskanie pozwolenia na budowę trwało średnio 311 dni i wymagało przejścia 32 procedur urzędowych. W niektórych przypadkach w trakcie trwania procesu zmieniały się przepisy, co wymuszało ponowne rozpoczęcie procedury. Następstwem długotrwałych procesów urzędowych są opóźnienia w budowie nowych mieszkań, stosunkowo niska ich podaż na tle państw europejskich oraz wzrost cen metra kwadratowego powierzchni względem zarobków.
Zgłoszenie budowy (procedura uproszczona) W standardowej procedurze zgłoszenia budowy organ administracji architektoniczno-budowlanej ma ustawowo 21 dni na wniesienie sprzeciwu wobec zgłoszonej inwestycji. Brak sprzeciwu w tym terminie oznacza tzw. milczącą zgodę na przeprowadzenie prac budowlanych.
Od 3 stycznia 2022 roku, na mocy nowelizacji Prawa budowlanego (w ramach programu Nowy Ład), katalog obiektów możliwych do wzniesienia na podstawie samego zgłoszenia uległ poszerzeniu. Znalazły się w nim wolnostojące, całoroczne, murowane budynki mieszkalne jednorodzinne o powierzchni zabudowy do 70 m², o ile są one przeznaczone na własne cele mieszkaniowe inwestora i ich obszar oddziaływania mieści się w całości na działce inwestycyjnej. W odniesieniu do tych konkretnych obiektów, organ administracji nie ma uprawnień do zgłoszenia sprzeciwu. Oznacza to, że prace budowlane można rozpocząć niezwłocznie po doręczeniu zgłoszenia właściwemu urzędowi.
Zaskarżenie decyzji Wydane pozwolenie na budowę może zostać zaskarżone do sądu administracyjnego. Sam fakt wniesienia skargi na decyzję nie powoduje wstrzymania jej wykonania. Wykonanie decyzji może zostać zawieszone wyłącznie na wyraźny wniosek skarżącego, jeśli sąd orzeknie, że istnieje ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub wywołania skutków trudnych do odwrócenia. Przy rozpatrywaniu tego wniosku sąd ma prawo uzależnić wstrzymanie prac od uiszczenia przez skarżącego odpowiedniej kaucji. Środki te mają na celu zabezpieczenie ewentualnych roszczeń inwestora, które mogłyby wyniknąć ze wstrzymania możliwości rozpoczęcia robót budowlanych.
Zobacz też Budowa Decyzja administracyjna Kodeks postępowania administracyjnego Prawo budowlane Roboty budowlane
Przypisy
Kategoria:Prawo budowlane Kategoria:Dokumenty