mały|Most podwieszony (wantowy). Most Solidarności w Płocku przez Wisłę. Największy i najdłuższy most w Polsce o rekordowej rozpiętości najdłuższego przęsła – 375 metrów. mały|Most łukowy. Römerbrücke w Trewirze mały|Most żeliwny(pierwszy na świecie)nad rzeką Severn, Anglia mały|Most wiszący. Clifton Bridge nad rzeką Avon mały|Most linowy. Tanise-Totsukawa w Japonii mały|Most zwodzony w ’s-Hertogenbosch mały|Most wspornikowy w Quebecu mały|Pierwszy na świecie stalowy most spawany w Maurzycach przez Słudwię Most – rodzaj przeprawy w postaci budowli inżynierskiej, której konstrukcja pozwala na pokonanie przeszkody wodnej lub lądowej skonstruowana w taki sposób, że pod nią pozostaje wolna przestrzeń (w odróżnieniu od nasypu). Przęsłem mostu nazywa się element konstrukcyjny łączący dwie podpory lub przestrzeń między nimi.
Mosty dzieli się na: przepusty – budowle mostowe prowadzone przez nasypy (według innych definicji są to niewielkie mosty do rozpiętości 2-3 metrów); mosty rzeczne – nad przeszkodami wodnymi (rzeki, jeziora, zatoki, morskie cieśniny itp.), popularnie zwane mostami; mosty inundacyjne (zalewowe) – przęsła lub mosty nad terenami zalewowymi; wiadukty – nad suchymi przeszkodami (doliny, wąwozy), również nad drogowymi i kolejowymi trasami komunikacyjnymi; estakady – nad terenami zabudowanymi.
Klasyfikacja mostów Ze względu na rodzaj drogi prowadzonej po moście dzielone są one następująco: drogowe – przez most prowadzony jest ruch komunikacji samochodowej kolejowe – przez most prowadzona jest trasa kolejowa wodne (akwedukty) – przez most prowadzony jest kanał wodny, bądź grawitacyjnie strumień wody mosty przemysłowe (suwnice, mosty przeładunkowe) kładki piesze – dla ruchu pieszego (szczególnym przypadkiem kładek są żywe mosty) Ze względu na charakter ustroju nośnego: stałe ruchome (obrotowe, przesuwne, podnoszone, klapowe) Ze względu na rodzaj materiału: drewniane masywne (kamienne, ceglane, betonowe, żelbetowe, sprężone) metalowe (żelazne, stalowe, żeliwne) kompozytowe Można spotkać rozwiązania, w których podpory wykonane są z innego tworzywa niż przęsła, np. stalowe przęsła na filarach z cegły (most stalowo-ceglany).
Z uwagi na liczbę przęseł można wyróżnić mosty jedno-, dwu-, lub wieloprzęsłowe.
W zależności od konstrukcji pomostu wyróżnia się mosty płytowe, belkowe, skrzynkowe, a także sklepione, łukowe i kratowe.
Z uwagi na sposób podparcia przęsła mosty dzielone są na: wolnopodparte, wspornikowe, łukowe, wantowe i wiszące, o przęsłach stałych lub ruchowych (mosty zwodzone, obrotowe, uchylne i przetaczane).
Most podwieszony (most wantowy) – to most o płycie przęsła zawieszonej na cięgnach mocowanych na wieżach zwanych również pylonami. Przykładem takiego mostu jest największy i najdłuższy most w Polsce – Most Solidarności w Płocku przez Wisłę o rekordowej rozpiętości najdłuższego przęsła – 375 metrów, będącego najdłuższym przęsłem w Polsce i tej części Europy. Długość mostu głównego (podwieszonego) wynosi 615 metrów, natomiast długość całkowita mostu to 1712 metrów.
Most wiszący – płyta przęsła zawieszona jest na cięgnach (kablach) mocowanych na podporach, lub na wieżach zwanych podobnie jak w moście wantowym pylonami. Przykładami mostu wiszącego są: najstarszy most wiszący na świecie w Pensylwanii z 1801 r. Most wiszący w Ozimku najstarszy most wiszący w Polsce, zbudowany w 1827 r. w miejscowości Ozimek w województwie opolskim Most Grunwaldzki we Wrocławiu Golden Gate w San Francisco 1937 Most Çanakkale 1915 zbudowany w 2022 r. o największej na świecie rozpiętości przęsła (długości 2023 m) w Turcji. Najdłuższe mosty wiszące w Europie to most nad Wielkim Bełtem (Storebæltsbroen) w Danii z 1998 roku łączący wyspy Zelandia i Fionia (rozpiętość części wiszącej 2700 m, w tym pomiędzy pylonami 1624 m), który jest czwartym co do długości mostem wiszącym na świecie, oraz most 25 Kwietnia (Ponte 25 de Abril) w Lizbonie z 1966 roku (rozpiętość części wiszącej 2280 m). najdłuższym morskim mostem świata jest most nad Zatoką Hangzhou w Chinach. Ma on 36 km długości. Jednym z najbardziej znanych mostów wiszących był Tacoma Narrows, liczący 840 m, który zawalił się 7 listopada 1940 roku pod wpływem wiatru, którego podmuchy wywołały drgania rezonansowe o amplitudzie kilku metrów i doprowadziły do zniszczenia konstrukcji.
Most obrotowy – najciekawszymi przykładami są: most drogowy w Giżycku z 1898 lub wąskotorowy most w Rybinie na szlaku Żuławskiej Kolei Dojazdowej – oba o przęsłach obracanych ręcznie (przez jednego człowieka) w poziomie. W Szczecinie nad Regalicą znajduje się jedyny w Polsce czynny kolejowy most zwodzony.
Najstarsze rozwiązania konstrukcyjne to mosty wiszące zbudowane z lian, lin z ewentualnym wypełnieniem kłodami. Dużym osiągnięciem inżynierskim była zbudowana w V w. p.n.e. przeprawa pontonowa przez Bosfor (zbudowana na polecenie Dariusza I). Największy rozwój budownictwa mostowego miał miejsce w okresie cesarstwa rzymskiego. Do ważniejszych przykładów konstrukcji z tego czasu należy Most Trajana nad rzeką Dunaj z 104 r. W okresie średniowiecza nie powstawały zbyt ciekawe przykłady tego typu rozwiązań. Wyjątkiem jest Most Karola postawiony w Pradze w 1357. Dopiero w XVIII w. powstały kolejne ciekawe rozwiązania inżynierskie. Należy do nich pierwszy na świecie most żeliwny z 1779 r. nad rzeką Severn w Anglii, w 1874 r. w USA zbudowano pierwszy duży most stalowy, a w 1875 r. we Francji został zbudowany pierwszy most żelbetowy.
Konstrukcja mały|Most Çanakkale 1915 – najdłuższy most wiszący na świecie Podstawowymi elementami konstrukcji mostu są filary, na których za pośrednictwem łożysk mostowych opierają się przęsła. Skrajne podpory noszą nazwę przyczółków. W dawnych mostach drewniane filary znajdujące się w wodzie były chronione przed naporem kry przez izbice.
Pierwszym na świecie mostem z materiałów innych niż drewno i kamień jest most Iron Bridge wykonany w 1779 z elementów z lanego żeliwa, otwarty do eksploatacji 1 stycznia 1781 roku w Ironbridge w Shropshire w Anglii. Skonstruowany on został tak samo, jak do tamtych czasów budowano mosty drewniane: elementy mostu łączono ze sobą na wpusty i kliny, nie używając żadnych później powszechnie w takich konstrukcjach stosowanych elementów jak śruby i nity. Szczeliny uszczelniano blachą ołowianą. Ruch drogowy na tym moście wstrzymano dopiero w roku 1934 i to wcale nie dlatego, że żeliwo w nim popękało lub skorodowało, a dlatego, że skarpy wąwozu doliny rzeki Severn, nad którą został przeprowadzony, ulegały systematycznemu osuwaniu się i zbliżały się do siebie na tyle, że most się poważnie odkształcił. Mimo to stoi bez żadnych uszkodzeń do dziś.
Najwyższe mosty (odległość od zwierciadła wody) Lp. Zdjęcie Most Miejsce Rok budowy Wysokość [m] 1150px Beipanjiang (Duge) 2016 565 2 150px Siduhe 2009 496 3 150px Baluarte 2012 403 4150px Hegigio Gorge Pipeline 2005 393 5 150px Ba Lin He 2009 370 6 150px Beipanjiang 2003 2003 366 7 150px Aizhai 2012 336 8150px Liuchonghe 2012 336 9 150px Beipanjiang 2009 2009 318 10151px Liuguanghe 2001 297 11 150px Most nad Zhijinghe 2009 294 12 150px Royal Gorge 1929 291
Mosty o najdłuższych przęsłach w Polsce
+ Mosty o najdłuższych przęsłach w Polsce Lp. Obraz Nazwa Lokalizacja Przeszkoda Rodzaj konstrukcji Materiał konstrukcji Rok oddania do użytku Rozpiętość całkowita obiektu [m] Rozpiętość najdłuższego przęsła [m] 1. 150px Most Solidarności Płock Wisła podwieszony stal,2 pylony – stal 2007 615,0 375,0 2. 150px Most im. gen. E. Zawackiej Toruń Wisła łukowy stal,2 łuki – stal 540,0 270,0 3. 150px Most Rędziński Wrocław Odra,Wyspa Rędzińska podwieszony beton,1 pylon – beton 2011 612,0 256,0 4. 150px Most Siekierkowski Warszawa Wisła podwieszony konstrukcja zespolona,2 pylony – beton 2002 500,0 250,0 5. 150px Most Tadeusza Mazowieckiego Rzeszów Wisłok, zbiornik bezpieczeństwa PGE EC Rzeszów podwieszony konstrukcja zespolona,1 pylon – beton 2015 482 240 6. 150px Most III Tysiąclecia im. Jana Pawła II Gdańsk Martwa Wisła podwieszony konstrukcja zespolona,1 pylon – beton 2001 380,0 230,0 7. 150px Most im. Jana Pawła II Puławy Wisła łukowy konstrukcja zespolona,1 łuk – stal 2008 1038,2 212,0 8. Most na drodze krajowej DK16 pod Ostródą Lesiak Ostródzki Rynna polodowcowa jeziora Morliny extradosed beton,3 pylony – beton 2017 677,0Realizacja Obwodnicy Ostródy Budimex SA wyróżniona tytułem i statuetką TopBuilder 2018 [dostęp 2020-07-15]. 206,0 9. 150px Most pod Kwidzynem Korzeniewo – Opalenie(Województwo pomorskie) Wisła extradosed beton,3 pylony – beton 2013 808,4 204,0 10. 150px Most im. kardynała Franciszka Macharskiego w Krakowie Kraków Wisła podwieszony beton,4 pylony – beton 2017 [dostęp 2014-02-03]. 706,0 [dostęp 2014-02-03]. 200,011.Most przez Dunajec w KurowieKurów (powiat nowosądecki)Dunajecextradosedbeton,3 pylony – beton2021602,0200,0 12. Most Niepodległości Ostróda Kanał Pauzeński łukowy konstrukcja zespolona,1 łuk – stal 2018Most Niepodległości oficjalnie otwarty [dostęp 2020-07-29]. 340,0 200,0 13. 150px Most nad Dunajcem koło Tarnowa Ostrów, Kępa Bogumiłowicka, Tarnów Dunajec belkowy beton 2024 815,6 185,0 14. 150px Most Świętokrzyski Warszawa Wisła podwieszony konstrukcja zespolona,1 pylon – beton 2000 430,0 180,0 15. 150px Most w Rozgartach Rozgarty k/Grudziądza Wisła belkowy beton 2011 400,0 180,0 16. 150px Most Anny Jagiellonki Warszawa Wisła belkowy beton 2020 535,5 176,0 17. 150px Most Kotlarski Kraków Wisła łukowy stal,1 łuk – stal 2001 166,6 166,018. Most im. Józefa Piłsudskiego Nowy Sącz Dunajec łukowy konstrukcja zespolona,2 łuki – stal 2019 333,40 165,0 19. 150px Most w Wolinie Wolin Cieśnina Dziwna łukowy konstrukcja zespolona,1 łuk – stal 2003 664,45 165,0 20. 150px Most Marii Skłodowskiej-Curie Warszawa Wisła belkowy konstrukcja zespolona 2012 795,0 160,0 21. 150px Most Milenijny Wrocław Odra,Zatoka przystani rzecznej –Zimowisko Osobowice podwieszony beton,2 pylony – beton 2004 923,5 153,0 22. 150px Estakada Generała Stanisława Maczka Skomielna Biała Obniżenie terenu belkowy beton 2019 992,0 140,0 23. 150px Most autostradowy w Mszanie Mszana Potok Kolejówka, łącznica autostrady, dolina extradosed beton; głowice słupów – stal 2014 402,5 130,0 24. 150px Most Brama Przemyska Przemyśl San podwieszony konstrukcja zespolona,1 pylon – beton 2012 229,5 114,0 25. 150px Most Unii Europejskiej Konin Warta podwieszony – 2007 200,0 [dostęp 2014-02-03]. 80,0 26. Link do obrazu Most w Dobczycach Dobczyce Raba podwieszony konstrukcja zespolona,2 pylony – beton 2012 641,0 76,0 [dostęp 2020-07-23].
Najstarsze mosty w Polsce
Zachowane mały|Most gotycki na Młynówce w Kłodzku z 1390 r. mały|Warszawa, budowa mostu Kierbedzia, 1862 mały|Most łukowy w Bydgoszczy (1851) – jeden z najstarszych zachowanych mostów kolejowych w Polsce mały|Kryty most w Lądku-Zdroju most ceglany w Grudziądzu, pochodzący z XIII–XIV w. jest prawdopodobnie pierwowzorem mostu na placu Zamkowym w Warszawie most gotycki w Warszawie, na placu Zamkowym (zrekonstruowany) Most gotycki w Kłodzku z 1390 roku trzy mosty gotyckie z XIV wieku w Reszlu most gotycki w Gliwicach Diabelski Most w Czernej z 1671 roku Most barokowy przy Willi Decjusza w Krakowie (rekonstrukcja) most barokowy przy zamku w Gościszowie Grabina k. Wałbrzycha – most barokowy na rzece Strzegomce z XVIII wieku Trzy mostki barokowe przy Sanktuarium pasyjno-maryjnym w Kalwarii Zebrzydowskiej most Ossolińskiego w Iwoniczu, wzniesiony w 1782 roku przez ówczesnego właściciela Iwonicza, Józefa Salezego Ossolińskiego. Na jego południowej fasadzie mieszczą się marmurowa tablica inskrypcyjna fundatora oraz artystycznie wyeksponowana data budowy. W północnej części znajduje się natomiast rodowy herb znamienitego rodu Ossolińskich – „Topór”. most żelazny w Opatówku, wzniesiony w 1824, pierwszy most żelazny w Polsce most Kamienny w Kaliszu, wzniesiony w latach 1825–1826 most wiszący w Ozimku, wzniesiony w 1827, najstarszy żelazny most wiszący w Europie kontynentalnej