Paweł Iwanowicz Sapieha (zm. w marcu 1579) – wojewoda nowogródzki od 1558 i podlaski od 1556.
Życiorys Był synem Iwana Semenowicza Sapiehy. W latach 1502–1504 wraz z bratem Piotrem studiował na Akademii Krakowskiej. W 1517 r. po śmierci ojca otrzymał dzierżawę brasławską, a wkrótce potem został marszałkiem hospodarskim. W maju 1519 w wyniku podziału majątku otrzymał Kodeń z przyległościami. W wyniku zatargów granicznych utracił go przejściowo latach 1542–1547. W listopadzie 1551 wystąpił on z żądaniem zwrotu dóbr dziedzicznych po zmarłym bezpotomnie bracie Fryderyku (Fiodorze) Boćków, Dubna i Knoryd.
Uczestnik wojny z Moskwą w latach 1534–1535. W 1549 r. prowadził rozmowy w imieniu króla z poselstwem moskiewskim w sprawie przedłużenia rozejmu. W 1556 r. otrzymał województwo podlaskie, a w 1558 r. województwo nowogródzkie. Uczestnik ośmiu kolejnych sejmów litewskich w latach 1559–1568. Na sejmie bielskim 1564 roku był świadkiem wydania przywileju bielskiego przez króla Zygmunta II AugustaStatut Litewski: drugiej redakcyi (1566) = Statutum Lituanicum: alterius editionis, Archiwum Komisji Prawniczej t. VII, Kraków 1900, s. 312.. Mimo początkowego oporu podporządkował się uchwałom unii lubelskiej, jego pieczęć i podpis widnieją na akcie unii. W 1573 roku potwierdził elekcję Henryka III Walezego na króla PolskiŚwiętosława Orzelskiego bezkrólewia ksiąg ośmioro 1572-1576, Kraków 1917, s. 149.. Podczas drugiego bezkrólewia brał udział w pocz. sierpnia 1575 w zjeździe stanów litewskich w Wilnie, uczestniczył w końcu lipca 1575 w zjeździe senatorów litewskich ze Stefanem Batorym w Knyszynie.
Był wyznawcą prawosławia, a przez pewien czas życia kalwinizmu. Ufundował ok. 1530 murowaną cerkiew Św. Ducha na zamku w Kodniu. Był dwukrotnie żonaty. Z pierwszego małżeństwa z Oleną z kniaziów Holszańskich (zm. 1557) miał trzech synów: Mikołaja, Aleksandra wojewodę witebskiego i Bohdana wojewodę mińskiego oraz trzy córki: Bohdanę, Teodorę żonę Ostafiego Wołłowicza i Marynę. Drugą żoną była Aleksandra Chodkiewicz córka wojewody nowogródzkiego Aleksandra. Z drugiego małżeństwa miał syna Andrzeja oraz córki: Wasylisę i Reginę. Paweł Sapieha zmarł w początkach marca 1579 przed 13 kwietnia kiedy to synowie dokonali podziału majątku. Został pochowany w cerkwi Św. Trójcy w Wilnie.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci i studenci Akademii Krakowskiej Kategoria:Członkowie rady hospodarskiej Wielkiego Księstwa Litewskiego Kategoria:Elektorzy Henryka III Walezego Kategoria:Fundatorzy obiektów sakralnych I Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie związani z Kodniem (I Rzeczpospolita) Kategoria:Marszałkowie hospodarscy Kategoria:Pochowani w cerkwi św. Trójcy w Wilnie Kategoria:Posłowie na sejmy Wielkiego Księstwa Litewskiego Paweł Iwanowicz Sapieha Kategoria:Senatorowie świeccy I Rzeczypospolitej Kategoria:Senatorowie za panowania Zygmunta II Augusta Kategoria:Senatorowie za panowania Henryka III Walezego Kategoria:Senatorowie za panowania Stefana Batorego Kategoria:Sygnatariusze unii lubelskiej 1569 (Wielkie Księstwo Litewskie) Kategoria:Szlachta prawosławna w Polsce (I Rzeczpospolita) Kategoria:Szlachta kalwińska w Polsce (I Rzeczpospolita) Kategoria:Świadkowie przywileju bielskiego 1564 Kategoria:Uczestnicy sejmu bielskiego 1564 Kategoria:Uczestnicy wojny litewsko-moskiewskiej 1534–1537 (strona polsko-litewska) Kategoria:Wojewodowie nowogródzcy (I Rzeczpospolita) Kategoria:Wojewodowie podlascy (Wielkie Księstwo Litewskie) Kategoria:Zmarli w 1579