Kalendarium historii Polski – uporządkowany chronologicznie, począwszy od czasów najdawniejszych aż do współczesności, wykaz dat i wydarzeń z historii Polski.
Czasy najdawniejsze
ok. 500–400 tys. lat p.n.e. – pierwsze ślady łowców-zbieraczy z gatunku Homo erectus na ziemiach polskich odkryte w Trzebnicy pod Wrocławiem ok. 250–40 tys. lat p.n.e. – neandertalska kultura mustierska na terenach Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej ok. 38–8,3 tys. p.n.e. – górnopaleolityczne osadnictwo człowieka współczesnego kopalnego, myśliwego ok. 4,5 tys. lat p.n.e. – początek neolitu na ziemiach polskich. Początki rolnictwa i hodowli zwierząt ok. 1700 r. p.n.e. – epoka brązu objęła tereny całej dzisiejszej Polski ok. 1250 r. p.n.e. – rozwój kultury łużyckiej, zwanej także kulturą pól popielnicowych, na ziemiach polskich VIII w. p.n.e. – złoty wiek kultury łużyckiej. Jej przykładem jest powstała około 740 r. p.n.e. osada obronna w Biskupinie IV – III w. p.n.e. – pojawienie się Celtów na południowych ziemiach polskich. Ich ośrodkami były m.in. Ślęża, Łysa Góra i Chełm (Góra Świętej Anny) I – V w. n.e. – wpływy cywilizacji rzymskiej na ziemiach polskich V – VII w. – na terenie obecnej Polski osiedlili się pierwsi Słowianie ok. 632 – powstało tzw. Państwo Samona VIII – połowa X w. – tereny dzisiejszej Polski zamieszkiwali: Pomorzanie, Kaszubi, Lubuszanie, Goplanie, Polanie, Lędzianie, Wiślanie, Mazowszanie, Prusowie 940–941 – w Gnieźnie, na Wzgórzu Lecha, wzniesiono pierwszy z grodów centralnych plemienia Polan
Panowanie Piastów thumb|upright|Mieszko I thumb|upright|Bolesław Chrobry thumb|upright|Mieszko II thumb|upright|Kazimierz Odnowiciel thumb|upright|Bolesław Śmiały thumb|upright|Władysław Herman thumb|upright|Bolesław Krzywousty thumb|upright|Władysław Wygnaniec thumb|upright|Bolesław Kędzierzawy thumb|upright|Mieszko Stary thumb|upright|Kazimierz Sprawiedliwy thumb|upright|Leszek Biały thumb|upright|Władysław Laskonogi thumb|upright|Henryk Brodaty thumb|upright|Konrad Mazowiecki thumb|upright|Henryk Pobożny thumb|upright|Bolesław Wstydliwy thumb|upright|Przemysł II thumb|upright|Wacław II thumb|upright|Wacław III thumb|upright|Władysław Łokietek thumb|upright|Kazimierz Wielki
Panowanie Mieszka I (ok. 960–992) 963–968 – Mieszko I pokonał zachodniosłowiańskie plemiona wieleckie 965–966 – żydowski kupiec Ibrahim ibn Jakub opisał gród „Karako” (Kraków) 965 – Mieszko I ożenił się z Dobrawą Przemyślidką 966 – chrzest Mieszka I i początek chrystianizacji Polski 968 – biskup misyjny Jordan zorganizował diecezję kościelną w Gnieźnie ok. 970 – pojawiły się denary Mieszka I 24 czerwca 972 – bitwa pod Cedynią; zwycięstwo Mieszka I nad margrabim Hodonem 989 – Mieszko I zdobył Małopolskę 990 – wybuchł konflikt zbrojny z czeskim Bolesławem II – Mieszko I zdobył Śląsk ok. 990–992 – powstał dokument Dagome iudex, w którym Mieszko I i jego żona Oda przekazali swoje władztwo pod opiekę Stolicy Apostolskiej 25 maja 992 – zmarł Mieszko I
Panowanie Bolesława Chrobrego (992–1025) 992 – Bolesław Chrobry usunął z kraju macochę Odę i jej synów 997 – odbyła się misja św. Wojciecha 999 – papież Sylwester II ustanowił w Gnieźnie arcybiskupstwo 8–10 marca 1000 – zjazd gnieźnieński: niemiecki cesarz Otto III przybył z pielgrzymką do grobu św. Wojciecha, symbolicznie koronował Bolesława Chrobrego oraz zgodził się na utworzenie niezależnej polskiej metropolii w Gnieźnie oraz biskupstw w Krakowie, Kołobrzegu i Wrocławiu 1003 – Bolesław Chrobry zajął Czechy i Morawy 1004–1005 – pierwsza wojna z Henrykiem II 1007–1013 – druga wojna z Henrykiem II 1015 – 30 stycznia 1018 – trzecia wojna z Henrykiem II 30 stycznia 1018 – pokój w Budziszynie. Na jego mocy Milsko, Łużyce i Morawy pozostały przy Polsce 1018 – Bolesław Chrobry zdobył Grody Czerwieńskie oraz osadził na tronie ruskim zięcia Świętopełka 1025 – koronowano Bolesława Chrobrego 17 czerwca 1025 – zmarł Bolesław Chrobry
Panowanie Mieszka II Lamberta (1025–1031) 1031 – bunt Bezpryma, starszego syna Chrobrego 1031 – wypędzono Mieszka II 1031 – książę kijowski Jarosław zdobył Grody Czerwieńskie, zaś Cesarstwo Niemieckie odzyskało Milsko i Łużyce 1032 – Mieszko II wrócił do Polski 1034 – śmierć Mieszka II
Kazimierza Odnowiciela (1034–1058) ok. 1034 – wybuchło powstanie ludowe o podłożu antyfeudalnym i antychrześcijańskim, wygnanie Kazimierza Odnowiciela 1039 – książę czeski Brzetysław I zdobył kosztem Polski Śląsk 1039 – Kazimierz Odnowiciel wrócił z wygnania 1039 – nową stolicą Polski został Kraków 1050 – Polska odzyskała Śląsk 1058 – zmarł Kazimierz Odnowiciel
Panowanie Bolesława II Szczodrego (1058–1079) 1069 – Bolesław Szczodry odzyskał Grody Czerwieńskie i wprowadził na tron kijowski Izjasława II 25 grudnia 1076 – odbyła się koronacja Bolesława Szczodrego 1077 – zakończył się spór o inwestyturę: cesarz Henryk IV upokorzył się przed papieżem Grzegorzem VII w Canossie 1078–1079 – biskup Stanisław ze Szczepanowa został oskarżony o zdradę i skazany na śmierć przez poćwiartowanieBogusław Leśnodorski, Rozmowy z przeszłością. Dziesięć wieków Polski Wiedza Powszechna Warszawa 1970, s. 56. na rozkaz króla Bolesława II 1079 – w wyniku buntu Bolesław II uciekł z kraju
Panowanie Władysława I Hermana (1079–1102) ok. 1081 – na Węgrzech zmarł Bolesław II 1102 – zmarł Władysław I – kraj został podzielony pomiędzy jego dwóch synów: Zbigniewa (Północ) i Bolesława (Małopolska)
Panowanie Bolesława III Krzywoustego (1102–1138) 1103 – Bolesław Krzywousty wyruszył na Czechy 1106–1108 – wojna domowa w Polsce: Bolesław Krzywousty przejął tron książęcy oraz oślepił brata 1109 – pod pretekstem obrony praw Zbigniewa, Henryk V najechał na Polskę ok. 1112–1116 – Gall Anonim spisał dzieje Piastów do 1113 roku 1113–1119 – odbyła się wyprawa Bolesława Krzywoustego na Pomorze Gdańskie 1135 – odbył się zjazd w Merseburgu, podczas którego Bolesław Krzywousty złożył hołd lenny cesarzowi Lotarowi III oraz zobowiązał się do płacenia trybutu w zamian za utrzymanie całości państwa polskiego 1136 – bulla gnieźnieńska potwierdziła niezależność Kościoła polskiego 28 października 1138 – zmarł Bolesław Krzywousty – w wyniku testamentu Bolesława III, Polska została podzielona na dzielnice
Rozbicie dzielnicowe (1138–1320)
1138–1146 – Władysław II Wygnaniec princepsem 1146 – w wyniku buntu juniorów, Władysław Wygnaniec został wypędzony, Bolesław IV Kędzierzawy przejął godność princepsa 1150 – książę Albrecht Niedźwiedź utworzył Marchię Brandenburską na terenach odebranych Słowianom połabskim ok. 1152 – biskup płocki Aleksander z Malonne ufundował drzwi płockie 1154 – odbyła się wyprawa księcia Henryka Sandomierskiego do Jerozolimy 1157 – odbyła się wyprawa cesarza Fryderyka I Barbarossy do Polski w celu przywrócenia rządów Władysława Wygnańca. Bolesław Kędzierzawy złożył cesarzowi hołd lenny 1173–1177 – rządy princepsa Mieszka III Starego 1177 – przeciwko Mieszkowi III wybuchł bunt możnowładców – tron przejął Kazimierz II Sprawiedliwy 1180 – odbył się zjazd książąt piastowskich w Łęczycy 1194 – zmarł Kazimierz Sprawiedliwy 1195 – panowie małopolscy odparli pod Mozgawą wyprawę Mieszka Starego na Kraków 1198 – Mieszko Stary ustanowił ugodę z możnowładcami małopolskimi, na mocy której książę przejął tron krakowski 1202 – zmarł Mieszko III Stary. Princepsem został na krótko jego syn Władysław III Laskonogi, ale stracił tron na rzecz Leszka Białego 1202–1238 – panowanie Henryka I Brodatego na Śląsku 1205–1207 – Wincenty Kadłubek napisał Kronikę Polaków 1210 – nadanie przywilejów dla kleru tzw. Przywilej borzykowski. 1211 – książę Henryk Brodaty dokonał lokacji na prawie magdeburskim Złotoryi. Była to pierwsza na ziemiach polskich lokacja na prawie niemieckim 1215 – uchwalono przywilej wolborski książąt dzielnicowych dla kleru 1220 – na Mazowsze i ziemię chełmińską najechali Prusowie 1222–1223 – Leszek Biały, Henryk Brodaty oraz książęta pomorscy rozpoczęli wyprawy na Prusów 1226 – Konrad Mazowiecki rozpoczął rokowania w sprawie osiedlenia Krzyżaków na pograniczu prusko-mazowieckim 1227 – odbył się zjazd książąt dzielnicowych w Gąsawie, podczas których zamordowano Leszka Białego 1228 – zakon krzyżacki otrzymał od Konrada Mazowieckiego w dzierżawę ziemię chełmińską 1230 – Grzegorz IX wydał bullę potwierdzającą osiedlenie się i nadanie przywilejów dla Krzyżaków 1232–1238 – panowanie Henryka Brodatego 1232–1234 – powstał we Wrocławiu pierwszy polski klasztor franciszkański 1234 – odbyła się wyprawa polsko-krzyżacka na Prusów; Krzyżacy sfałszowali dokument kruszwicki, twierdząc, że Konrad Mazowiecki oddał im wszelkie zdobycze w Prusach jako darowiznę 1238–1241 – rządy Henryka Pobożnego 1241 – najazd Tatarów na Polskę 9 kwietnia 1241 – podczas bitwy pod Legnicą zginął Henryk Pobożny 1247 – zmarł Konrad Mazowiecki 1248–1255 – pomiędzy synami Henryka Pobożnego wybuchła wojna, która skończyła się rozbiciem Śląska i Małopolski na kilka księstw 1249–1252 – Marchia Brandenburska przejęła ziemię lubuską 8 września 1253 – papież Innocenty IV kanonizował Stanisława ze Szczepanowa 1259–1260 – drugi najazd Tatarów 1267 – żona Henryka Brodatego, Jadwiga, została kanonizowana przez Klemensa IV 1270–1273 – polski naukowiec Witelon opublikował Perspektywę poświęconą matematyce i zjawiskom optycznym 1279 – rządy Leszka Czarnego w Małopolsce 1287 – książę wielkopolski Przemysł II, książę gdański Mściwoj II oraz książę zachodniopomorski Bogusław IV podpisali układ sukcesyjny 1288–1289 – książę wrocławski Henryk IV Probus przejął tron krakowski 1290 – Przemysł II objął władzę w Krakowie 1291–1292 – czeski król Wacław II zdobył Małopolskę i ziemię sandomierską 1292 – na zajętych ziemiach polskich Wacław II wprowadził urząd starosty 25 czerwca 1295 – Przemysł II został koronowany – symboliczny koniec epoki rozbicia dzielnicowego 1296 – w Rogoźnie zamordowano Przemysła II 1300 – Wacław II został królem Polski 1305 – zmarł Wacław II, władzę objął jego syn Wacław III 1305 – przeciwko rządom starosty i biskupa krakowskiego Jana Muskaty wybuchł bunt 1306 – w Ołomuńcu zamordowano Wacława III 1306 – książę kujawsko-łęczycki Władysław Łokietek zajął Małopolskę i Pomorze Gdańskie 1308 – Krzyżacy dokonali rzezi mieszkańców Gdańska 1309 – Krzyżacy podstępnie zajęli Pomorze Gdańskie 1312 – wybuchł bunt wójta Alberta przeciwko Władysławowi Łokietkowi w Krakowie 20 stycznia 1320 – w Krakowie koronowano Władysława Łokietka. Ponowne zjednoczenie Polski i koniec rozbicia dzielnicowego
Panowanie Władysława Łokietka (1320–1333) 1320–1321 – odbył się proces polsko-krzyżacki w Inowrocławiu i Brześciu Kujawskim. Sąd papieski nakazał zakonowi krzyżackiemu zwrot Pomorza Gdańskiego i wypłatę odszkodowania. Wyrok nie został wykonany 1325 – Władysław I Łokietek zawarł z księciem litewskim Giedyminem przymierze, które umocniono ślubem polskiego następcy tronu Kazimierza z Aldoną Giedyminówną 1327–1332 – wojna polsko-krzyżacka, w której sojusznikiem zakonu był król Jan Luksemburski 1329 – Krzyżacy najechali na ziemię dobrzyńską 1330 – Felicjan Zach przeprowadził nieudany zamach na węgierską parę królewską, sprowokowany rzekomo romansem Kazimierza Wielkiego z jego córką Klarą 27 września 1331 – Władysław Łokietek pokonał Krzyżaków w bitwie pod Płowcami 1332 – Krzyżacy podbili Kujawy 2 marca 1333 – zmarł Władysław Łokietek
Panowanie Kazimierza Wielkiego (1333–1370) 25 kwietnia 1333 – w katedrze wawelskiej koronowano Kazimierza Wielkiego 1335 – w listopadzie odbył się zjazd w Wyszehradzie, na którym Jan Luksemburski zrzekł się praw do korony polskiej, w zamian za 20 tys. kop groszy praskich. Podczas zjazdu Polska przekazała Krzyżakom Pomorze Gdańskie, zaś zakonowi nakazano oddać Kujawy i ziemię dobrzyńską Polsce 1335 – 24 listopada zmarł Henryk VI Dobry i na mocy wcześniejszego porozumienia Księstwo wrocławskie przeszło we władanie Czech.