12. Mistrzostwa Świata Juniorów w Lekkoatletyce – zawody lekkoatletyczne, które odbyły się w Bydgoszczy od 8 do 13 lipca 2008 roku na stadionie im. Zdzisława Krzyszkowiaka. Decyzję o powierzeniu miastu organizacji zawodów podjęła 29 marca 2006 w Osace Rada Międzynarodowego Stowarzyszenia Federacji Lekkoatletycznych.
Lekkoatletyczne mistrzostwa świata juniorów pierwszy raz w historii odbyły się w Polsce i były jednocześnie trzecimi w historii kraju zawodami z kalendarza IAAF mającymi rangę globalnego czempionatu – wcześniej w 1987 roku w Warszawie rozegrano mistrzostwa świata w biegu na przełaj, a w 1999 w Bydgoszczy przeprowadzono pierwsze w historii mistrzostwa świata juniorów młodszych. Zawody były największą sportową imprezą w historii Polski. W mistrzostwach wzięło udział 1520 zawodników ze 166 krajów – najwięcej w historii (do zawodów pierwotnie zgłosiło się 181 reprezentacji). Każdego dnia zawody obserwowało średnio 9000 osób. Na mistrzostwach akredytowanych było 160 dziennikarzy. Transmisje telewizyjne nadawane były m.in. w stacji Eurosport. Producentem sygnału telewizyjnego była stacja TVP Sport.
Wybór organizatora Wyniki głosowania Kandydat Runda 1 Runda 2 Bydgoszcz 13 15 Moncton 13 11
W roku 2002 Bydgoszcz przegrała walkę o organizację juniorskich mistrzostw świata w 2004 z włoskim Grosseto. Pierwszy raz o możliwości goszczenia w 2008 mistrzostw zaczęto mówić w 2004 po przeprowadzeniu w Polsce superligi pucharu Europy. Miasto było kandydatem do przeprowadzenia w 2007 mistrzostw Europy juniorów jednak przegrało walkę o organizację tych zawodów z Hengelo. Chęć organizacji juniorskich mistrzostw świata w 2008 roku zgłosiły dwa miasta – Bydgoszcz oraz kanadyjskie Moncton. Ostateczną decyzję w sprawie przyznania praw do organizacji zawodów podejmowano w marcu 2006 roku w Osace. Polska kandydatura miała mniejszy budżet niż kanadyjska, której w tym samym miesiącu gwarancji finansowych udzielił rząd. Za Bydgoszczą przemawiało doświadczenie w organizacji dużych zawodów lekkoatletycznych – miasto gościło już m.in. młodzieżowe mistrzostwa Europy w 2003 roku oraz superligę pucharu Europy w 2004 roku. Głosowanie Rady IAAF miało miejsce 29 marca. W pierwszej turze głosowań był remis 13 do 13. W drugiej turze głosowań, która nie była przewidziana, Bydgoszcz zwyciężyła stosunkiem głosów 15 do 11. Po tym wydarzeniu podjęto jeszcze jednogłośną decyzję iż rywal polskiego miasta zorganizuje mistrzostwa świata juniorów w 2010 roku.
22 sierpnia 2006 oficjalna delegacja Bydgoszczy odebrała w Pekinie – mieście, które organizowało wówczas juniorski czempionat – flagę gospodarza tego typu imprezy. Flagę odebrał ówczesny prezydent Bydgoszczy Konstanty Dombrowicz. W polskiej delegacji znaleźli się także Adam Soroko (dyrektor wydziału sportu Urzędu Miejskiego Bydgoszczy), Irena Szewińska, która pełniła w tym okresie funkcję prezesa Polskiego Związku Lekkiej Atletyki oraz Krzysztof Wolsztyński – prezes Kujawsko-Pomorskiego Związku Lekkiej Atletyki.
Przygotowania do mistrzostw
Modernizacja stadionu Po przyznaniu Bydgoszczy prawa do organizacji mistrzostw należało zmodernizować stadion im. Krzyszkowiaka – zadanie to było konieczne, mimo iż stadion spełniał normy IAAF. Koszty remontu obiektu szacowano na ok. 40 milionów złotych – część sumy miało przekazać Ministerstwo Sportu i Turystyki. Na początku 2007 ogłoszono, że przebudowane zostaną trzy z czterech trybun, a obiekt zyska nową – niebieską – nawierzchnię tartanową. Dodatkowo od strony ul. Gdańskiej zaplanowano budowę nowej – zadaszonej – głównej trybuny oraz budynku, w którym znajdować się miały m.in. sala konferencyjna i restauracja. Aby przyśpieszyć prace miasto jeszcze przed zakończeniem przetargu przygotowało teren pod inwestycję, m.in. wycięto drzewa oraz zlikwidowano stojący obok stadionu amfiteatr. Prace na obiekcie rozpoczęto w połowie 2007, a wykonawca miał tylko rok na przeprowadzenie wszystkich prac – koszt inwestycji to ponad 71 milionów złotych. Po wizycie delegatów IAAF, PZLA oraz TVP został zwiększony zakres prac co dodatkowo zwiększyło koszty modernizacji o ponad 6 milionów złotych. W czasie prac natrafiono na niewybuchy z czasów II wojny światowej. Decyzją prezydenta miasta zmieniona została nazwa obiektu na Bydgoski Stadion Miejski – decyzja ta została krytycznie oceniona przez kibiców bydgoskiego Zawiszy oraz mieszkańców miasta. Po zakończonej przebudowie stadion został uhonorowany laurem Odkrywca 2008 podczas wojewódzkich dni turystyki. Stadion był gotowy 10 czerwca 2008, a uroczyste otwarcie zmodernizowanej areny miało miejsce 1 lipca 2008 podczas kolejnej edycji europejskiego festiwalu lekkoatletycznego Tamex Cup. Dzięki przeprowadzonym pracom bydgoski stadion otrzymał certyfikat First Class IAAF – obiekt jest jednym z osiemdziesięciu na świecie i jedynym w Polsce stadionem, który posiada ten certyfikat.
Terminal lotniczy w Bydgoszczy|right|thumb
Transport Jednym z głównych problemów miasta, który trzeba było rozwiązać przed mistrzostwami był transport. Bydgoski port lotniczy im. Paderewskiego z warszawskim lotniskiem łączyła linia obsługiwana przez zbyt małe samoloty. Dzięki podpisaniu przed czempionatem stosownej umowy z Polskimi Liniami Lotniczymi LOT w czasie imprezy przewoźnik uruchomił dodatkowe loty z Warszawy do Bydgoszczy kilka dni przed i po zakończeniu imprezy – dzięki temu udało się uniknąć czarterowania przez miasto samolotów oraz ostatecznie zrezygnowano z pomysłu na przewożenie uczestników mistrzostw autokarami z Warszawy. Przed zawodami drobną renowację przeszedł położony w pobliżu stadionu dworzec Bydgoszcz Leśna. Zmodernizowano znajdujący się bliskim sąsiedztwie obiektu wiadukt nad torami linii kolejowej nr 18 w ciągu ulicy Gdańskiej. W dniu otwarcia zawodów Miejskie Zakłady Komunikacyjne wprowadziły specjalne rozkłady jazdy linii tramwajowych, których trasy przebiegały w pobliżu stadionu, uruchomiono także specjalne połączenia autobusowe. Przez cały czas trwania zawodów z dworca Bydgoszcz Główna na stadion kursowała specjalna linia autobusowa.
Figurki biegaczy promujące mistrzostwa przed stadionem|right|thumb
Marketing i promocja Bydgoszcz przeprowadziła szereg działań związanych z promocją imprezy, które kosztowały ok. 500 tysięcy złotych. Przedstawiciele miasta prezentowali Bydgoszcz jako organizatora czempionatu w 2006 w Pekinie podczas poprzedniej edycji juniorskich mistrzostw. 11 sierpnia 2007 przedstawiciele komitetu organizacyjnego, w ramach promocji mistrzostw, zdobyli wraz z flagą imprezy najwyższy szczyt Europy – Mont Blanc. Stoisko promocyjne zostało przygotowane na kongres IAAF w Osace w sierpniu 2007. W grudniu 2007 na ulicach miasta pojawiły się autobusy z reklamą czempionatu oraz rozpoczęto kampanię outdoorową. Maskotką mistrzostw została – podobnie jak w 2003 podczas młodzieżowego czempionatu Europy – wiewiórka. Od stycznia 2008 trwał konkurs, w którym każdy mógł zgłosić propozycję imienia dla maskotki – w maju ogłoszono, że zwyciężyło imię Bydzia. Do bydgoskich spółdzielni mieszkaniowych rozesłano kilka tysięcy naklejek promujących imprezę, a Zarząd Dróg Miejskich i Komunikacji Publicznej wydrukował ok. 9 milionów biletów z logiem zawodów. Dla kibiców przed zawodami przygotowano także konkurs na wykonanie pamiątkowej pocztówki. W polskich miastach pojawiło się ponad 1200 bilbordów oraz citylightów z plakatami promującymi zawody. Na antenach Telewizji Polskiej został wyemitowanych około 200 spotów reklamowych, a dodatkowo reklamy mistrzostw można było usłyszeć w sieci radia Eska. Specjalnie na czas mistrzostw przedłużony został sezon kulturalny w mieście. Przed zawodami w różnych miejscach Bydgoszczy ustawiono figurki biegaczy, którzy skierowani byli w stronę stadionu.
Pokaz sztucznych ogni podczas otwarcia mistrzostw|thumb|right
Ceremonia otwarcia Pierwszego dnia zawodów – we wtorek 8 lipca – po rozegraniu trzynastu konkurencji, w tym finału pchnięcia kulą mężczyzn i biegu na 5000 metrów kobiet odbyła się uroczysta ceremonia otwarcia mistrzostw świata. Oficjalnego otwarcia juniorskiego czempionatu, o godzinie 20:30, dokonał ówczesny minister Sportu i Turystyki Mirosław Drzewiecki. Widowisko przygotowane z okazji rozpoczęcia zawodów wyreżyserował Agustin Egurrola. Na początku wystąpił polski pianista Stanisław Drzewiecki. Na płycie boiska wystąpiła Grupa Taneczna Volt, a zgromadzeni na stadionie mogli wysłuchać koncertów Urszuli Dudziak, Kapeli ze Wsi Warszawa oraz gwiazdy wieczoru fińskiego zespołu Sunrise Avenue. Uroczystość otwarcia zawodów zakłócili kibice piłkarskiej drużyny Zawiszy Bydgoszcz, którzy w proteście przeciwko zmianie nazwy stadionu wywieśli na trybunach transparenty oraz gwizdami reagowali na wystąpienie prezydenta Domborowicza podczas ceremonii. Na koniec przedstawienia przygotowano pokaz sztucznych ogni. Przygotowanie otwarcia zawodów kosztowało około miliona złotych.
Przebieg zawodów Zawody zaczęły się 8 lipca 2008 roku – z powodu gwałtownego opadu deszczu pierwsze konkurencje mistrzostw rozpoczęły się z 20 minutowym opóźnieniem. W sesji porannej rozgrywane były tylko eliminacje. Po południu rywalizacja zaczęła się o godzinie 17:00 od biegów eliminacyjnych na 800 metrów. Pierwszym finałem mistrzostw był konkurs pchnięcia kulą, który rozpoczął się o godzinie 18:35 – złoty medal w tej konkurencji zdobył reprezentant Niemiec David Storl uzyskując najlepszy wynik w sezonie na świecie (21,08). Po przeprowadzeniu półfinałowych biegów na 100 metrów odbył się finałowy bieg na 5000 metrów kobiet, w którym zwyciężyła Etiopka Sule Utura. Na koniec pierwszego dnia zawodów odbyła się uroczysta ceremonia otwarcia czempionatu.
Rano 9 lipca od biegu na 100 metrów rywalizację na stadionie w Bydgoszczy rozpoczęli dziesięcioboiści. W porannej sesji rozegrano także eliminacje rzutu oszczepem i biegu na 400 metrów przez płotki mężczyzn oraz skoku o tyczce kobiet. Jedynym finałem w przedpołudniowej części zawodów był chód na 10 000 metrów kobiet, w którym zwyciężyła Rosjanka Tatjana Miniejewa ustanawiając wynikiem 43:24,72 rekord mistrzostw. W pierwszym finale sesji popołudniowej Bianca Perie zdobyła złoty medal w rzucie młotem. Od godziny 18:05 odbywał się finał męskiego skoku w dal, w którym Marquise Goodwin zdobył pierwszy złoty medal dla Stanów Zjednoczonych w skoku w dal od juniorskich mistrzostw z 1992 roku. W finałowym biegu na 10 000 metrów zwyciężył Kenijczyk Josphat Kipkoech Bett, a w rzucie dyskiem niespodziewanym mistrzem świata został Niemiec Gordon Wolf. Na koniec drugiego dnia zawodów odbył się finałowe biegi na 100 metrów kobiet i mężczyzn – wśród pań złoto zdobyła Amerykanka Jeneba Tarmoh, a wśród panów wygrał Jamajczyk Dexter Lee.
Marcus Boyd – złoty medalista biegu na 400 metrów|right|thumb