thumb|Grób Iwona Galla na cmentarzu Rakowickim

Iwo Wiktor Gall (ur. 1 kwietnia 1890 w Krakowie, zm. 12 lutego 1959 tamże) – polski reżyser teatralny, scenograf, pedagog, dyrektor teatrów.

Życiorys Urodził się w rodzinie kompozytora Jana Karola Galla i śpiewaczki Marii z Wójcikiewiczów. Ukończył studia w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, potem studiował w Berlinie i Wiedniu, gdzie w okresie I wojny światowej współpracował z Teatrem Polskim. Po wojnie pracował w Teatrze im. Juliusza Słowackiego w Krakowie, a następnie współpracował z teatrem „Reduta” Juliusza Osterwy (głównie jako scenograf). Był m.in. dyrektorem Sceny Kameralnej teatru w Częstochowie (1932–1935), a następnie w latach 1936–1938 dyrektorem odbudowanego po zburzeniu miasta Teatru im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu.

Podczas okupacji hitlerowskiej mieszkał w kamienicy przy ul. Tamka 5, gdzie w swoim mieszkaniu prowadził konspiracyjne studium aktorskie dla kilkunastu osób, które funkcjonowało do wybuchu powstania warszawskiego, zaś od kwietnia 1945 wznowiło działalność w Krakowie. W 1946 roku studio to zostało połączone z dwoma studiami należącymi do krakowskich teatrów (Starego Teatru oraz Teatru im. Juliusza Słowackiego), dzięki czemu w Krakowie powstała uczelnia kształcąca aktorów. W 1946 założył, i do 1949 był dyrektorem artystycznym Teatru Wybrzeże w Gdańsku.

Za zasługi artystyczne oraz za inscenizację Sędziów Stanisława Wyspiańskiego otrzymał nagrodę Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. Spoczął w alei zasłużonych cmentarza Rakowickiego w Krakowie (kwatera LXVII-płn. 2-2).

Życie prywatne Był mężem aktorek Róży z Łuszczkiewiczów (1892–1919), później Haliny z Kacickich.

Ordery i odznaczenia Order Sztandaru Pracy II klasy (22 lipca 1949) „za zasługi położone dla Narodu i Państwa w dziedzinie kultury i sztuki”. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1957) Złoty Krzyż Zasługi (dwukrotnie: 23 czerwca 1927M.P. z 1927 r. nr 143, poz. 369 „za ofiarne szerzenie kultury polskiej w województwach wschodnich”., 15 czerwca 1946 „za wybitne zasługi w dziedzinie. Teatru i Sztuki na terenie całego kraju”.)

Upamiętnienie O Iwonie Gallu powstał w 1998 film dokumentalny z cyklu Wielcy reformatorzy teatru: Iwo Gall 1890–1959.

Imię Iwona Galla nosi scena kameralna Teatru im. A. Mickiewicza w Częstochowie.

Publikacje

Przypisy

Zobacz też Dom Pod Jeleniem (Warszawa) – kamienica przy ul. Tamka 5, gdzie Gall mieszkał i prowadził tajne studio dramatyczne w latach 1941–1944 Powstanie warszawskie Teatr Wybrzeże Akademia Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego w Krakowie

Bibliografia

Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie Kategoria:Artyści Teatru Wybrzeże w Gdańsku Kategoria:Artyści związani z Częstochową Kategoria:Artyści związani z Kaliszem Kategoria:Dyrektorzy Teatru im. Adama Mickiewicza w Częstochowie Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani w alei zasłużonych na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polscy pedagodzy Kategoria:Polscy reżyserzy teatralni Kategoria:Polscy scenografowie teatralni Kategoria:Urodzeni w 1890 Kategoria:Zmarli w 1959