Diboran, – nieorganiczny związek chemiczny, dimer borowodoru. Jest wysoce reaktywny, z powietrzem tworzy mieszaninę wybuchową, łatwo ulega samozapłonowi pod wpływem wilgoci. Ciśnienie pary nasyconej wynosi 28 bar (0 °C).
Struktura W diboranie występują trójcentrowe-dwuelektronowe wiązania , w których odległość (131 pm) jest znacząco większa niż w konwencjonalnych terminalnych wiązaniach (119 pm). Struktura ta została zaproponowana w 1921 roku przez W. Dithleya, lecz rozpowszechniona została dopiero w latach 40. XX wieku, budząc początkowo wątpliwości, m.in. ze strony Linusa Paulinga.
Zastosowanie Diboran znajduje wiele zastosowań w preparatyce chemicznej. Wykorzystywany jako reagent do otrzymywania organicznych i nieorganicznych związków boru, reduktor, katalizator, paliwo rakietowe i in.
Jest ważnym odczynnikiem w syntezie organicznej. Ulega addycji do alkenów tworząc alkiloborany, które łatwo utleniają się w środowisku alkalicznym do alkoholi. Podobnie reaguje z alkinami, dając aldehydy jako produkty końcowe. Borowodór jest również używany jako reduktor w reakcji z kwasami karboksylowymi, redukując je do pierwszorzędowych alkoholi.
Otrzymywanie Diboran otrzymuje się ilościowo w eterze, w temperaturze pokojowej, w reakcji borowodorku sodu z fluorkiem boru:
Na skalę przemysłową diboran otrzymuje się w wyniku wysokotemperaturowej redukcji fluorku boru wodorkiem sodu:
Przypisy
Kategoria:Dimery Kategoria:Związki boru Kategoria:Związki wodoru