Powszelatkowate, warcabnikowate, karłątkowate (Hesperiidae) – rodzina owadów z rzędu motyli.

Opis Motyle o rozpiętości skrzydeł do 75 mm (u gatunków europejskich do 30 mm) i silnie rozwiniętym tułowiu. Ich ciało jest grube i krótkie, a skrzydła w porównaniu z nim małe. Na szerszej od tułowia głowie leżą duże, szeroko rozstawione, nagie oczy, maczugowate i zwykle krótsze niż połowa długości przedniego skrzydła czułki oraz krótkie i szerokie głaszczki, których końcowe człony są nagie, a pozostałe silnie owłosione. Przednie skrzydła o zarysie trójkąta rozwartokątnego, tylne zbliżone do trójkąta równobocznego. Komórka środkowa długości około ⅔ skrzydła, na przednich skrzydłach zamknięta cienką żyłką, na tylnych zaś otwarta. Na przedniej parze jedna a na tylnej dwie żyłki aksylarne. Przy przednim brzegu lub w środkowej części skrzydeł przednich samców zlokalizowany może być narząd zapachowy. Wiele gatunków jest zewnętrznie bardzo podobnych i oznacza się je po budowie męskich narządów rozrodczych.

Latają szybko i nisko nad ziemią wydając charakterystyczny świst.

Rozprzestrzenienie Rodzina występuje na wszystkich kontynentach, szczególnie okazałych przedstawicieli można spotkać w Ameryce Południowej.

W Polsce występuje 17 gatunków (zobacz: powszelatkowate Polski).

Systematyka thumb|210px|left|Kosternik palemon (Carterocephalus palaemon)

Rodzina liczy ok. 3500 gatunków i dzieli się na 7 podrodzinWarren A, Ogawa J, Brower A. (2008) Phylogenetic relationships of subfamilies and circumscription of tribes in the family Hesperiidae (Lepidoptera: Hesperioidea). Cladistics 24(5):642-676:

Coeliadinae około 75 gatunków Hesperiinae ponad 2000 gatunków Heteropterinae około 150 gatunków Megathyminae około 18 gatunków Pyrginae około 1000 gatunków Pyrrhopyginae około 150 gatunków Trapezitinae około 60 gatunków

Przypisy

Bibliografia Buszko Jarosław, Masłowski Janusz Atlas motyli Polski. Część I. Motyle dzienne. Garbarczyk H. (red.), Świat zwierząt, wyd. III, PWRiL, Warszawa 1989. (jako karłatek tarninowy) (Rhopalocera). Warszawa 1993, Wyd. Image. Strojny Władysław, 1981, Nasze zwierzęta, Państwowe Wydawnictwa Rolnicze i Leśne, .