Kormoran mały (Microcarbo pygmaeus) – gatunek średniej wielkości ptaka wodnego z rodziny kormoranów (Phalacrocoracidae), zamieszkujący południową i południowo-wschodnią Europę oraz zachodnią i środkową Azję. Zalatuje do Polski. Nie jest zagrożony.
Systematyka Takson ten bywał niekiedy łączony w jeden gatunek z kormoranem skromnym (M. niger). Nie wyróżnia się podgatunków. Dawniej stosowany epitet gatunkowy pygmeus został zastąpiony przez poprawną formę pygmaeus.
Zasięg występowania Kormoran mały zamieszkuje plamowo dolinę Padu, Półwysep Bałkański, Bliski Wschód (w tym Azję Mniejszą), Kaukaz, deltę Wołgi i Azję Środkową (po Tadżykistan i rejon Jeziora Aralskiego). Populacje północne zimują w południowej części zasięgu. Dawniej występował także w północnej Afryce.
Do Polski zalatuje – do końca 2023 roku odnotowano 216 stwierdzeń, łącznie obserwowano 477 osobników. Pierwszy przypadek gniazdowania gatunku w Polsce miał miejsce w 2024 roku. Rok 2025 przyniósł pierwszą kolonię lęgową z 10 gniazdami.
Morfologia Długość ciała 45–55 cm, rozpiętość skrzydeł 80–90 cm; masa ciała 565–870 g. Upierzenie godowe – głowa ciemnobrązowa, ciało czarne z metalicznym zielono-czerwonym połyskiem i białymi cętkami. W upierzeniu spoczynkowym na podgardlu biała plama i brak cętek na ciele. Charakterystyczny, dłuższy niż u innych kormoranów ogon. Osobniki młodociane brązowe z wierzchu i jasne od spodu.
Ekologia i zachowanie thumb|lewo|180px|Jaja z kolekcji muzealnej Biotop Rzeki, jeziora (z dużą ilością roślinności) i słone zalewy (unika jednak wybrzeży morskich). Gniazdo Kolonie lęgowe na niskich drzewach, krzewach lub w trzcinach, często w towarzystwie czapli. Gniazdo zbudowane jest z drobnych gałązek. Jaja W zniesieniu 2–8 jaj (zwykle 4–6). Wysiadywanie, pisklęta Jaja wysiadywane są przez okres 27 do 30 dni przez obydwoje rodziców. Pisklęta opuszczają gniazdo po 70 dniach. Pożywienie Zasadniczo ryby, rzadziej inne drobne zwierzęta wodne (w tym ssaki), które zdobywa nurkując.
Status zagrożenia i ochrona W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody kormoran mały od 2005 roku klasyfikowany jest jako gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern); wcześniej, od 1994 roku uznawano go za gatunek bliski zagrożenia (NT – Near Threatened). W 2023 roku liczebność światowej populacji, według szacunków organizacji Wetlands International, mieściła się w przedziale 131–169 tysięcy osobników. Globalny trend liczebności populacji uznawany jest za wzrostowy.
W Polsce podlega ścisłej ochronie gatunkowejRozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt ()..
Zobacz też ptaki Polski
Przypisy Systematyka i nazwa polska za:
Linki zewnętrzne
Kategoria:Kormorany Kategoria:Ptaki Europy Kategoria:Ptaki Azji Kategoria:Awifauna Polski Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1773 roku Kategoria:Taksony opisane przez Petera Simona Pallasa