Silbannacus (Sylbannak, Marcius ?/Marinus ? Silbannacus) – uzurpator rzymski z czasów po panowaniu Treboniana Galla (251–253). Mógł być jednym z dowódców późniejszego cesarza Waleriana.

Utożsamiony na podstawie dwóch przypadkowo znalezionych monetPierwsza – podobno w Lotaryngii w okresie przedwojennym (później w zbiorach londyńskiego British Museum, druga – w latach 80. XX wieku w rejonie Paryża (obecnie w kolekcji J.-Ch. Scagnetti). Mimo odmiennego typu (Victoria Augusti i Marti Propugnatori), wybito je tym samym stemplem awersowym wskazującym na ich jednorodne mennicze pochodzenie (). wybitych w mennicy miasta Rzym – dwudenarów (antoninianów) z awersową inskrypcją IMP MARSkrót ten w żadnym razie nie odnosi się do imienia Marcus (Marek) z tradycyjnym skrótem "M" (por. [wykaz skrótów za cesarstwa]). Nie jest to zresztą imię (praenomen), ale nazwisko (nomen gentile) przed przydomkiem (cognomen). S. Estiot bliższa jest wersja Marius lub Marcius, Ch. Körner opowiada się raczej za Marinus () – tu analogia z inskrypcjami na monetach uzurpatora Pakacjana. SILBANNACVSS. Estiot dopuszcza jako możliwą wersję przydomka Silvannacus względnie Silvaniacus (w obu wypadkach łączoną z kultem Sylwana jako bóstwa popularnego wśród legionów na granicy naddunajskiej); por. . AVG. Pozwalają one ustalić właściwą datę jego niezwykle krótkiego, przypuszczalnie kilkutygodniowego panowania (najpewniej w Wiecznym MieścieF. Hartmann sytuował tę uzurpację na granicy nadreńskiej, w Germanii Górnej zagrożonej napaściami plemion barbarzyńskich. Według niego Silbannacus (któremu przypisywał celtyckie pochodzenie) mógł być dowódcą tamtejszych wojsk pomocniczych (auxilia); (). Celtyckiego rodowodu nie neguje S. Estiot (), wnioskując z formy i typologii miana władcy.) na jesień 253 roku n. e., tj. po śmierci Emiliana, a przed przejęciem władzy przez Waleriana.

Wcześniej uważany za uzurpatora z czasów Filipa Araba (244-249)Początkowo tak kwalifikował jego monetę H. Mattingly (). lub Trajana Decjusza (249–251)Tak u F. Hartmanna () – wyłącznie na podstawie wzmianki u Eutropiusza (Breviarium ab Urbe condita, IX, 4) o trwającej ówcześnie galijskiej wojnie domowej.. Poza tym postać całkowicie nieznana ze starożytnych źródeł historiograficznych i epigraficznych. Informacja o odnalezieniu trzeciej monety tego władcyW internetowym serwisie dirtyoldbooks.com: nie została dotychczas autorytatywnie potwierdzona.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Uzurpatorzy i samozwańczy cesarze rzymscy Kategoria:Nieznana data śmierci