thumb|Groby żołnierzy września 1939 Cmentarz Wawrzyszewski – cmentarz rzymskokatolicki położony w dzielnicy Bielany w Warszawie.

Historia Nekropolia została założona jako wiejski cmentarz dla mieszkańców Wawrzyszewa. Zajmuje powierzchnię 6,5 ha i ma kształt zbliżony do trapezu. Cmentarz był dwukrotnie powiększany.

Najstarszy grób pochodzi z roku 1830 – to grób „sztabskapitana Konstantego Brzozowskiego z 2 batalionu saperów zmarłego we wsi Wawrzyszew 8.VII.1830”. Na cmentarzu znajduje się również grób Barbary z Chomiczów Jahołkowskiej (od jej rodowego nazwiska pochodzi nazwa Chomiczówki). Następna grupa grobów to nieliczne nagrobki przedwojenne oraz kwatera wojenna – ok. 500 żołnierzy 30 Pułku Strzelców Kaniowskich poległych w obronie północnych granic Warszawy w 1939 roku, pochowanych wraz z dowódcą, majorem Bronisławem Kamińskim. Obok mogił żołnierzy września 1939 znajdują się groby żołnierzy powstania warszawskiego oraz groby ludności cywilnej rozstrzelanej w 1939 na Wawrzyszewie.

Większa część cmentarza to groby powojenne. Gdy zapełnił się cmentarz Powązkowski, odbywały się tam również pochówki mieszkańców z innych części miasta. Obecnie ten cmentarz także jest zapełniony.

Rolę kaplicy cmentarnej pełni położony po drugiej stronie ul. Wólczyńskiej kościół św. Marii Magdaleny.

Pochowani (m.in.)

Józef Below (1904–1939) – artysta rzeźbiarz Władysław Byszewski (1922–2019) – hodowca koni, trener, sędzia międzynarodowy zawodów jeździeckich i jeździec Jerzy Chachuła (1924–2002) – hipolog, profesor SGGW Ryszard Dudek (1936–2011) – dyrygent, profesor Akademii Muzycznej w Warszawie Joanna Dworakowska (1978−2024) - szachistka Jerzy Dziewulski (1943–2025) – funkcjonariusz MO i Policji, polityk SLD Jerzy Jakubowski (1930–1982) – profesor prawa Władysław Jania (1913–2008) – rzeźbiarz Anna Jantar (1950–1980) – piosenkarka Kazimierz Kalinowski (1908–1944) – kolarz szosowy, uczestnik I i II Tour de Pologne (grób symboliczny) Zofia Kierszys (1921–2000) – tłumaczka książek z jęz. angielskiego Aleksander Kozera (zm. 2001) – geofizyk, odkrywca złóż węgla brunatnego, autor podręczników dla szkół zawodowych Kazimierz Kucharski (1909–1995) – lekkoatleta (grób symboliczny) Jarosław Kukulski (1944–2010) – kompozytor Jerzy Lileyko (1932–2009) – prof. historii sztuki Edmund Wnuk-Lipiński (1944–2015) – prof. socjolog Rajmund Kazimierz Łaszczyński (1921–1994) – powstaniec warszawski AK ps. „Łukasz”, kawaler Orderu Virtuti Militari Leon Łochowski (1938–2017) – aktor Wiesław Maniak (1938–1982) – lekkoatleta Jerzy Maryniak (1932–2011) – inż. lotnictwa, ekspert ds. katastrof lotniczych Henryk Matyja (1923–2001) – prof. Politechniki Warszawskiej, technolog metalurgii i hutnictwa Anna Mieszkowska (1958-2025) - pisarka, publicystka, historyk teatru, dokumentalistka artystów polskich na emigracji Zofia Nehring (1910−1972) − polska łyżwiarka szybka, rekordzistka świata, mistrzyni i reprezentantka Polski. Maciej Nowicki (1910–1950) – architekt Zygmunt Nowicki (1867–1941) – sędzia, urzędnik konsularny, senator Jadwiga Orska (1923–2004) – geolożka, petrografka Jan Perenc (1896–1971) – oficer WP, kawaler Orderu Virtuti Militari Stanisław Pierściński ps. „Wojciech” (1898–1996) – żołnierz, kawaler Orderu Virtuti Militari i dwukrotnie Krzyża Walecznych Elżbieta Pietruska-Madej (1938–2001) – filozof nauki, dziekan Wydziału Socjologii i Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego Jadwiga Polanowska-Misiorny (1937–2003) – aktorka i dziennikarka Leon Polanowski (1895–1985) – starosta sandomierski Andrzej Polkowski (1939-2019) – tłumacz literatury pięknej (m.in. cyklu o Harrym Potterze) Jerzy Prażmowski (1932–1983) – aktor filmowy i teatralny Zbigniew Purzycki (1923-1989) – inżynier mechanik, powstaniec warszawski Tadeusz Skaliński (1910–1999) – fizyk, prof. UW Leon Suchorzewski (1894–1970) – rolnik, burmistrz Włodzimierza Wołyńskiego, poseł na Sejm IV kadencji II Rzeczypospolitej Zbigniew Szałajda (1934–2024) – polityk, wicepremier PRL, minister hutnictwa Ignacy Witomski (1922–2005) – płk dypl. WP, wyróżniony tytułem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata Ludwika Woźnicka (1924–1983) – pisarka żydowskiego pochodzenia, autorka książek dla dzieci i tłumaczka literatury anglosaskiej, bliźniacza siostra Zofii Woźnickiej Bronisław Żurakowski (1911–2009) – konstruktor lotniczy, pilot

Kwatery i groby zbiorowe kwatera ok. 500 żołnierzy 30 pułku Strzelców Kaniowskich, którzy zginęli w czasie obrony Warszawy we wrześniu 1939 roku 2 zbiorowe mogiły 53 żołnierzy zamordowanych w czasie powstania warszawskiego

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Nekropolia na portalu Cmentarium

Wawrzyszewski * Kategoria:Wawrzyszew (Warszawa)