Jerzy Walerian Skolimowski (ur. 9 grudnia 1907 w Łukowie, zm. 12 lutego 1985 w Londynie) – polski wioślarz, architekt, oficer wywiadu wojskowego, kawaler Orderu Virtuti Militari, spadochroniarz Akcji Kontynentalnej.

Życiorys Urodził się 9 grudnia 1907 w Łukowie. Był synem Mikołaja i Heleny Michaliny z Żyszkowskich. W 1919 rozpoczął naukę w Gimnazjum im. Władysława IV w Warszawie. W 1926 zdał maturę. W latach 1927–1934 studiował na wydziale architektury Politechniki Warszawskiej. Za projekt stadionu kolarskiego uzyskał dyplom magistra inżyniera. Po studiach prowadził praktykę architektoniczną. Projektował między innymi: wnętrza okrętów MS Piłsudski i MS Batory, górną stację kolei linowej w Krynicy, osiedle robotnicze w Rumi-Janowie k. Gdyni oraz nowy typ wagonów kolejowych. W 1929 razem ze Stefanem Osieckim wygrał konkurs na projekt plakatu z okazji mistrzostw świata w Zakopanem. Uczestniczył w wystawach plakatu w Monachium, Los Angeles, Pradze i Paryżu. 29 sierpnia 1935 ożenił się z Ireną Brzozowską. Otrzymał dyplom honorowy i 2 medale złote na międzynarodowej wystawie w Paryżu (1937) oraz I nagrodę Stowarzyszenia Architektów Polskich za projekt pawilonu polskiego na wystawie światowej w Nowym Jorku (1939).

Kariera wioślarska Karierę wioślarską rozpoczął w połowie lat dwudziestych w AZS Warszawa. Barwy klubu reprezentował do 1931 roku. Był sternikiem wioślarskim. Na igrzyskach olimpijskich w Amsterdamie (1928) wystartował w ósemkach, jednak odpadł w ćwierćfinałach. Na rozgrywanych cztery lata później igrzyskach olimpijskich w Los Angeles zdobył dwa medale olimpijskie. W dwójce ze sternikiem, razem z Jerzym Braunem i Januszem Ślązakiem zajął drugie miejsce, przegrywając walkę o zwycięstwo z osadą USA o 5,4 sekundy. W czwórce ze sternikiem, wspólnie z Braunem, Edwardem Kobylińskim, Stanisławem Urbanem i Ślązakiem wywalczył brązowy medal. Startował także na igrzyskach olimpijskich w Berlinie w 1936, gdzie w dwójce ze sternikiem i czwórce ze sternikiem odpadał w półfinałach.

Zdobył także srebrny medal w dwójce ze sternikiem (z Braunem i Ślązakiem) na mistrzostwach Europy w Budapeszcie w 1933. Był pięciokrotnym wicemistrzem Polski.

II wojna światowa W czasie II wojny światowej walczył w wojnie obronnej. Jesienią 1939 przedostał się na Węgry. Został uwięziony w miejscowości Tokaj. W styczniu 1940 uciekł z więzienia i przybył się do Francji. Wstąpił do Armii Polskiej w Bressuire. Za czyny bojowe w Wogezach został odznaczony Orderem Virtuti Militari. W czerwcu 1940 został internowany w Szwajcarii. Latem 1941 uciekł i trafił do Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich. Uczestniczył w kampanii afrykańskiej. Brał udział w bitwie o Tobruk. Latem 1942 zaprojektował i nadzorował budowę obozu dla polskich uchodźców z ZSRR. W 1943 podczas pobytu w Ugandzie wraz z Jerzym Golczem i Michałem Makowskim zorganizował wyprawę nową drogą na szczyt Aleksandrę. Następnie jako oficer Secret Intelligence Service (Cpt. George Deen) został zrzucony na Bałkanach. We wrześniu 1944 spadochroniarz Akcji Kontynentalnej został zrzucony w okolicach Lamii. Zorganizował dezercję ponad 120 Polaków ze Śląska i Pomorza z niemieckich okrętów w porcie Valos do 2 Korpusu Polskiego we Włoszech. Następnie kontynuował działalność wywiadowczą.

Po wojnie Po zakończeniu wojny zamieszkał w Londynie. Pracował jako architekt pod nazwiskiem George Skolly. W 1948 został odznaczony Królewskim Medalem za Odwagę. W 1950 został członkiem Society of British Industrial Art. W latach 1949–1952 był wykładowcą na Polskim Uniwersytecie na Obczyźnie w Londynie. W 1966 wyjechał do Afryki Południowej. Projektował wnętrza reprezentacyjnych budynków w Pretorii, Johannesburgu, Nowym Londynie i Windhuk oraz muzeów diamentów w Kimberley i Pretorii. Był projektantem Polskiego Cmentarza Wojennego na Monte Cassino. W 1979 powrócił do Londynu, gdzie zmarł 12 lutego 1985. Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera R-4-7,8).

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Srebrny Krzyż Zasługi (9 listopada 1932) „za zasługi na polu sportu i propagandy Polski zagranicą”. Królewski Medal za Odwagę w Sprawie Wolności (Wielka Brytania, 1948)

Linki zewnętrzne

Uwagi Spadochroniarze Akcji Kontynentalnej są niekiedy błędnie utożsamiani z cichociemnymi. Jak podkreśla Jan Librach, jeden z inicjatorów „Akcji” „nie było, poza ogólnymi założeniami walki z wrogiem, związku organizacyjnego pomiędzy Akcją Kontynentalną a kierowanymi z Londynu pracami krajowymi”, tj. organizowanymi przez Oddział VI (Specjalny) Sztabu Naczelnego Wodza lotniczymi zrzutami cichociemnych, broni, sprzętu i pieniędzy dla Armii Krajowej.

Bibliografia

Przypisy

Kategoria:Absolwenci VIII Liceum Ogólnokształcącego im. króla Władysława IV w Warszawie Kategoria:Ludzie urodzeni w Łukowie Kategoria:Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich 1932 Kategoria:Obrońcy Tobruku (1941) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem za Odwagę w Sprawie Wolności Kategoria:Polscy architekci Kategoria:Polscy medaliści olimpijscy Kategoria:Polscy olimpijczycy (Amsterdam 1928) Kategoria:Polscy olimpijczycy (Berlin 1936) Kategoria:Polscy olimpijczycy (Los Angeles 1932) Kategoria:Polscy wioślarze na igrzyskach olimpijskich Kategoria:Wioślarze na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1928 Kategoria:Wioślarze na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1932 Kategoria:Wioślarze na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1936 Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1907 Kategoria:Wioślarze AZS Warszawa Kategoria:Zmarli w 1985 Kategoria:Żołnierze polskiego wywiadu i kontrwywiadu Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego internowani w Szwajcarii w czasie II wojny światowej Kategoria:Żołnierze 39 Pułku Piechoty Strzelców Lwowskich Kategoria:Żołnierze Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich Kategoria:Żołnierze Wojska Polskiego na emigracji w Wielkiej Brytanii po II wojnie światowej