Lech Kobyliński

Lech Konrad Kobyliński, ps. Konrad (ur. 1 maja 1923 w Wilnie, zm. 23 stycznia 2022 w Gdańsku) – polski naukowiec, specjalista w dziedzinie budowy okrętów, jeden z twórców polskiego okrętownictwa, wieloletni profesor Politechniki Gdańskiej, bojownik polskiego ruchu oporu (ZWM/AL), powstaniec warszawski, oficer Marynarki Wojennej.

Profesor nauk technicznych inżynier, członek korespondent PAN od 1976, doktor honoris causa trzech uczelni: Uniwersytetu Morskiego w Sankt Petersburgu, Akademii Marynarki Wojennej w Gdyni (1990) i Politechniki Gdańskiej (2004). Członek honorowy Royal Institution of Naval Architects w Londynie.

Życiorys Urodził się 1 maja 1923 w Wilnie, w rodzinie Aliny (1899–1995, z d. Jabłońskiej) i Tadeusza (1892–1946) Kobylińskich. Lata szkolne i dzieciństwo spędził w Warszawie. Ukończył gimnazjum im. Stanisława Staszica w Warszawie. Podczas okupacji kontynuował naukę w Państwowej Szkole Technicznej, był także organizatorem i dowódcą (pod pseudonimem „Konrad”) konspiracyjnego oddziału szturmowego im. Czwartaków (wchodzącego jako pluton w skład Związku Walki Młodych, a później Armii Ludowej jako kompania, następnie batalion). Główny uczestnik II zamachu na Café Club 11 lipca 1943 (to on wszedł do lokalu i rzucił na środek sali ładunek wybuchowy)L. Kobyliński, Garść wspomnień z długiego życia [autobiografia]; Gdańsk 2018, wyd. Fundacja Promocji Przemysłu Okrętowego i Gospodarki Morskiej, s. 188–191.. Jednocześnie sprawował funkcję oficera operacyjnego Okręgu AL nr. 1 Warszawa-Miasto i dowódcy Podokręgu I ŚródmieścieII wojna światowa. Powstanie warszawskie, s. 39.. Brał udział w powstaniu warszawskim, jako dowódca IV batalionu AL „Czwartaków”, walcząc na Woli, Starym Mieście (tu m.in. d-ca obrony reduty „Mostowa”) i Żoliborzu. Dwukrotnie ranny i kontuzjowany, awansowany do stopnia kapitana. Przypadkiem ocalał 26 sierpnia 1944 z bombardowania kamienicy przy ul. Freta 16, kiedy pod jej gruzami zginęło kilku członków dowództwa Okręgu Warszawskiego ALL. Kobyliński, Garść wspomnień…, s. 238.. Po upadku powstania odmówił poddania się Niemcom i wraz z grupą pozostałych przy życiu żołnierzy batalionu im. Czwartaków przepłynął Wisłę. Następnie trafił do szpitala z powodu zakażenia odniesionej w powstaniu rany; opuścił go w styczniu 1945.

Tak o nim pisze Tomasz Strzembosz w publikacji Akcje zbrojne podziemnej Warszawy 1939–1944Tomasz Strzembosz, Akcje zbrojne podziemnej Warszawy 1939–1944, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1983, wyd. II, :

W 1950 ukończył studia na Wydziale Budowy Okrętów Politechniki Gdańskiej. Po studiach przez dwa lata odbywał służbę wojskową i pracował w Stoczni Marynarki Wojennej jako kierownik biura konstrukcyjnego, które stworzył. Twórca ośrodka badawczego Politechniki Gdańskiej w Iławie, w którym testowano zachowanie się modeli statków w warunkach rzeczywistego falowania. Konstruktor eksperymentalnych form jednostek pływających – wodolotów i poduszkowców. Wieloletni dyrektor Instytutu Okrętowego Politechniki Gdańskiej. Pełnił też funkcję redaktora naczelnego miesięcznika Budownictwo Okrętowe (1972–1976).

Po zakończeniu z przyczyn politycznych programu konstrukcji wodolotów (zbudowano tylko jedną jednostkę, której nadano nazwę „Zryw I”https://www.smartage.pl/zryw-i-pierwszy-polski-wodolot/ w 1966, po czym program pod naciskiem ZSRR został przerwany), prowadził aktywne badania nad konstrukcjami poduszkowców.

W latach 1976–1983 przebywał w Londynie jako członek sekretariatu Międzynarodowej Organizacji Morskiej. W latach 1986–1990 był sekretarzem naukowym Oddziału PAN w Gdańsku. Wykładał jako zaproszony profesor na wielu politechnikach zagranicznych, m.in. w Petersburgu, Bremie, Trondheim, Teheranie i Bandar-e Abbas.

Od 1985 był przewodniczącym Komisji Morskiej przy Oddziale PAN w Gdańsku. Twórca Fundacji Bezpieczeństwa Żeglugi i Ochrony Środowiska. Współtwórca jednego z czterech na świecie ośrodków szkoleniowo-badawczych manewrowania statkiem (Szkoła Kapitanów w Iławie) na jeziorze SilmL. Kobyliński, Garść wspomnień.., s. 544–558..

W ostatnich latach zajmował się głównie zagadnieniami bezpieczeństwa żeglugi morskiej.

W latach 1957–1987 był członkiem PZPR. Członek Rady Konsultacyjnej przy Przewodniczącym Rady Państwa PRL Wojciechu Jaruzelskim w latach 1986–1989.

W 1994 był członkiem Honorowego Komitetu Obchodów 50. Rocznicy Powstania Warszawskiego.

Zmarł w Gdańsku, pochowany na cmentarzu komunalnym Srebrzysko (rejon IX, kwatera TAR I WOJ.-2-48).

Życie prywatne Jego dziećmi są: Krystyna Gutowska – dr filozof Zbigniew Kobyliński – prof. dr hab., archeolog Szymon Kobyliński – muzyk rockowy z zespołu Blenders Inni krewni: Halina Turska – uczona polska, językoznawca, profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Szymon Kobyliński – grafik, rysownik-karykaturzysta, satyryk Paweł Walewski – dziennikarz i publicysta

Awanse porucznik kapitan – wrzesień 1944 w Armii Ludowej komandor porucznik – w Marynarce Wojennej po wojnie

Ważniejsze publikacje książkowe Śruby okrętowe, Warszawa 1955 Przybliżone metody obliczenia oporu i wpływ kształtu kadłuba na opór, Warszawa 1960 Teoria oporu i badania modelowe, Warszawa 1961 Słownik budowy okrętów: rodzaje statków (współautor), Warszawa 1969 (też w wersji angielskiej i rosyjskiej) Słownik budowy okrętów: teoria okrętu (współautor), Warszawa 1972 (też w wersji angielskiej i rosyjskiej) Stability and safety of ships (współautor), Kidlington 2003 Garść wspomnień z długiego życia [autobiografia]; Gdańsk 2018, wyd. Fundacja Promocji Przemysłu Okrętowego i Gospodarki Morskiej

Ordery i odznaczenia Order Budowniczych Polski Ludowej (1969) Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (14 lipca 2003) „za wybitne zasługi w pracy naukowej, dydaktycznej i organizacyjnej” Order Krzyża Grunwaldu III klasy Krzyż Złoty Orderu Virtuti Militari (1946) Złoty Krzyż Zasługi (dwukrotnie: 12 kwietnia 1946 „za zasługi w okresie okupacji w walkach zbrojnych z niemieckim najeźdźcą”., 11 maja 1947 „za zasługi położone w walce z okupantem i udział w pracach konspiracyjnych w okresie okupacji”.) Krzyż Walecznych Krzyż Partyzancki Warszawski Krzyż Powstańczy (1981) Medal za Warszawę 1939–1945 (17 stycznia 1946) „w pierwszą rocznicę wyzwolenia Warszawy zasłużonym w walce o wyzwolenie i odbudowę Stolicy (...)”. Medal Zwycięstwa i Wolności 1945 Złote odznaczenie im. Janka Krasickiego (1958)377 działaczy młodzieżowych otrzymało odznaczenie im. J. Krasickiego, "Trybuna Ludu", nr 208, 27 lipca 1958, s. 4. Złota Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy” (1967)Dziennik Urzędowy Rady Narodowej m.st. Warszawy, nr 13, 15 sierpnia 1967, s. 1-2. Odznaka honorowa „Za zasługi dla Gdańska” (1962)Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Gdańsku, nr 3, 5 kwietnia 1963 Medal jubileuszowy „Dwudziestolecia zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945” (ZSRR, 1965)Trybuna Robotnicza, nr 110 (6619), 11 maja 1965, s. 1.

Nagrody

Nagroda zespołowa Ministra Edukacji Narodowej (1992) Nagroda indywidualna Ministra Edukacji Narodowej za wybitne osiągnięcia dydaktyczne, naukowo-badawcze i organizacyjne (1993)

Przypisy

Bibliografia Czwartacy : wspomnienia byłych żołnierzy Szturmowego Batalionu AL [Armii Ludowej] im. „Czwartaków” 1943–1945, wyd. 5, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1977.

Prof. zw. dr inż. Lech Kobyliński doktor honoris causa Politechniki Gdańskiej, wyd. Politechniki Gdańskiej, Gdańsk 2004. Kobyliński Lech, Garść wspomnień z długiego życia [autobiografia], wyd. Fundacja Promocji Przemysłu Okrętowego i Gospodarki Morskiej, Gdańsk 2018. Biogram, Polska Akademia Nauk.

Kategoria:Absolwenci Politechniki Gdańskiej Kategoria:Członkowie korespondenci PAN Kategoria:Członkowie Rady Konsultacyjnej przy Przewodniczącym Rady Państwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej Kategoria:Członkowie ZBoWiD Kategoria:Doktorzy honoris causa Akademii Marynarki Wojennej Kategoria:Doktorzy honoris causa Politechniki Gdańskiej Kategoria:Działacze PZPR Kategoria:Działacze Związku Walki Młodych Kategoria:Komandorowie porucznicy Marynarki Wojennej PRL Kategoria:Ludzie urodzeni w Wilnie Kategoria:Ludzie związani z Iławą Kategoria:Nauczyciele akademiccy Politechniki Gdańskiej Kategoria:Odznaczeni dwukrotnie Złotym Krzyżem Zasługi (1944–1989) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem za Warszawę 1939–1945 Kategoria:Odznaczeni Medalem Zwycięstwa i Wolności 1945 Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy” Kategoria:Odznaczeni Orderem Budowniczych Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy Kategoria:Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Oficerowie Armii Ludowej Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku Kategoria:Polscy inżynierowie okrętowcy Kategoria:Urodzeni w 1923 Kategoria:Zmarli w 2022 Kategoria:Żołnierze batalionu im. Czwartaków