Antoni Lubomirski herbu Szreniawa bez Krzyża (ur. 1718, zm. 8 marca 1782) – kasztelan krakowski 1779–1782, wojewoda krakowski 1778–1779, wojewoda lubelski 1752–1778, generał-lejtnant wojsk koronnych w 1752 roku, strażnik wielki koronny 1748–1752, generał major od 1746, starosta jasielski i opatowski, starosta medycki w 1772 roku, książę Świętego Cesarstwa RzymskiegoTomasz Ciesielski, Generałowie wojska koronnego w latach 1717–1763, w: Organizacja armii w nowożytnej Europie: struktura – urzędy – prawo – finanse, Zabrze 2011, s. 463.Krzysztof Chłapowski, Starostowie niegrodowi w Koronie 1565-1795 Materiały źródłowe, Warszawa, Bellerive-sur-Allier 2017, s. 225.. Marszałek dworu królewicza Karola od 1752. Właściciel Przeworska. W 1750 odznaczony Orderem Orła Białego, kawaler bawarskiego Orderu Świętego Huberta od 1737.Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705–2008, 2008, s. 180.
Wierny poplecznik Wettynów. Za panowania Augusta III Sasa był członkiem frakcji dworskiej stronnictwa starorepublikańskiegoHenryk Schmitt, Dzieje panowania Stanisława Augusta, t. I, Lwów 1886, s. 104.. 7 maja 1764 roku podpisał manifest, uznający odbywający się w obecności wojsk rosyjskich sejm konwokacyjny za nielegalnyMateriały do dziejów bezkrólewia po śmierci Augusta III i pierwszych lat dziesięciu panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego, t. I Lwów 1857, s. 45–49..
Syn Józefa Lubomirskiego, wojewody czernihowskiego, i Teresy Mniszchówny. Brat Stanisława, marszałka wielkiego koronnego. Mąż 1.v. Apolonii Ustrzyckiej, a po rozwodzie 2. v. Zofii z Krasińskich, wdowie po Janie Tarło.
Bronił zwłaszcza interesów ks. Karola Krystiana, podał szereg projektów reform gospodarczych.
W czasie ostatniego bezkrólewia zwalczał Stanisława Augusta Poniatowskiego, potem pozostawał w styczności z konfederacją barską.
12 marca 1768 wraz z żoną, Zofią z Korwin-Krasińskich, ufundował kościół Matki Bożej Śnieżnej w Przeworsku oraz klasztor ss. szarytekSiostry Miłosierdzia. (2016). Historia domu w Przeworsku, https://web.archive.org/web/20181122005833/http://www.krakow.szarytki.pl/?p=1132, [dostęp 2018-11-21]..
Przypisy
Linki zewnętrzne Mowy i dokumenty Antoniego Lubomirskiego w bibliotece Polona
Kategoria:Fundatorzy obiektów sakralnych I Rzeczypospolitej Kategoria:Generałowie lejtnanci armii koronnej Kategoria:Generałowie majorowie I Rzeczypospolitej Kategoria:Kasztelanowie krakowscy (I Rzeczpospolita) Antoni Lubomirski Kategoria:Ludzie związani z Boguchwałą Kategoria:Ludzie związani z Przeworskiem (I Rzeczpospolita) Kategoria:Marszałkowie dworu polskich królewiczów Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Białego (I Rzeczpospolita) Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętego Huberta Kategoria:Polscy filantropi Kategoria:Polscy książęta Świętego Cesarstwa Rzymskiego Kategoria:Starostowie medyccy Kategoria:Starostowie jasielscy Kategoria:Strażnicy wielcy koronni Kategoria:Senatorowie za panowania Augusta III Sasa Kategoria:Senatorowie za panowania Stanisława Augusta Poniatowskiego Kategoria:Senatorowie świeccy I Rzeczypospolitej Kategoria:Sygnatariusze manifestu uznającego sejm konwokacyjny 1764 za nielegalny Kategoria:Urodzeni w 1718 Kategoria:Wojewodowie krakowscy (I Rzeczpospolita) Kategoria:Wojewodowie lubelscy (I Rzeczpospolita) Kategoria:Zmarli w 1782