Gajusz Cezar, Gajusz Wipsaniusz Agrypa (), po adopcji Gajusz Juliusz Cezar Wipsanian (Gaius Iulius Caesar Vipsanianus; ur. 20 p.n.e., zm. 24 lutego 4 n.e.) – syn Julii, jedynej córki Oktawiana Augusta, i jej drugiego męża Marka Agrypy.
Życiorys W 17 p.n.e. wraz z bratem Lucjuszem został adoptowany przez Oktawiana Augusta. Cesarz widział w nim i jego bracie Lucjuszu swoich dziedziców. W 5 p.n.e. został uznany za dorosłego, powołany do senatu i uznany za przywódcę młodzieży (Princeps Iuventutis). Już wówczas desygnowano go na konsula (1 rok n.e.). Następnie miał odwiedzić wschodnie prowincje i nauczyć się prowadzić sprawy imperium. Opuścił Rzym 29 stycznia 1 p.n.e. Wśród oficerów eskortujących go byli historyk Wellejusz Paterkulus, Marek Lolliusz oraz Sejan, przyszły prefekt pretorianów. Gajusz dwa pierwsze lata po wyjeździe z Rzymu spędził w Grecji, Azji Mniejszej i Egipcie. Przejeżdżając przez Judeę nie złożył ofiary religijnej, za co został pochwalony przez AugustaSwetoniusz, Żywoty cezarów, Boski August, rozdz. 93. W 1 n.e. stanął w Syrii i objął naczelną komendę nad armią Eufratu, przygotowując się do wyprawy na wschód. Partowie zdecydowali się jednak na negocjacje. Gajusz spotkał nowego króla Partów Fraatesa V na małej wysepce na Eufracie (wiosną 2 n.e.), a następnie zaatakował Armenię. Odniósł poważne rany podczas oblężenia Artagiry (9 września 2 n.e.) i zmarł w Licji, w drodze powrotnej do Rzymu (21 lutego 4 n.e.)Kasjusz Dion, Historia rzymska, ks. LV, rozdz. 10, 17 – rozdz. 10a, 10; Wellejusz Paterkulus, Historia rzymska, ks. II, rozdz. 101-102. August wybrał więc swojego pasierba Tyberiusza jako swojego sukcesora.
Gajusz był pierwszym mężem Julii Liwilli. Został pochowany w Mauzoleum Augusta.
Wywód przodków
Przypisy
Bibliografia John Hazel, Who's who in the Roman World, Routledge 2002, str. 48.
Kategoria:Członkowie rodzin władców starożytnego Rzymu Kategoria:Dynastia julijsko-klaudyjska Kategoria:Konsulowie Republiki Rzymskiej Kategoria:Osoby adoptowane według prawa rzymskiego Kategoria:Rzymscy namiestnicy Syrii Kategoria:Urodzeni w I wieku p.n.e. Kategoria:Zmarli w 4