Historia Łomianek – kalendarium mały|240px|Teren obecnej gminy Łomianki na mapie Królestwa Polskiego z 1839 mały|200px|Łomianki na mapie WIG z 1933 200px|prawo|mały|Kościół pw. św. Małgorzaty 200px|prawo|mały|Osiedle Tęcza 200px|prawo|mały|Integracyjne Centrum Dydaktyczno-Sportowe 200px|prawo|mały|Łodzie w Burakowie
Średniowiecze X-XI w. początki stałego osadnictwa 1418 r. pierwsza wzmianka w 1461 r. wzniesienie kaplicy pw. św. Małgorzaty w Kiełpinie przez Kiełpińskich herbu Rogala
Okres nowożytny po inkorporacji Mazowsza do Korony w 1526 r. za Królowej Bony w Burakowie, Młocinach i okolicy powstają liczne młyny przełom XV/XVI w. - początki osadnictwa mennonickiego w 1603 r. parafia Kiełpin liczy 900 mieszkańców pocz. XVII w. właścicielem okolicznych dóbr zostaje kanclerz królewski Jerzy Ossoliński w 1636 r. lokacja miasta Buraków (Borakowo) przez starostę warszawskiego Krzysztofa Sobka w 1656 r. Buraków zostaje zniszczony i traci prawa miejskie w XVIII w. generał Alojzy Fryderyk von Brühl funduje na Młocinach wytwórnię prochu i kul armatnich (Prochownia), a jego ojciec minister Henryk von Brühl wznosi pałac na Młocinach w końcu XVIII w. właścicielem okolicznych dóbr zostaje Jerzy Fryderyk Poths (rodzina ostatnich dziedziców Łomianek)
Czasy współczesne pocz. XX w. rozwój drobnego przemysłu i rzemiosła; największa garbarnia rodziny Raabe 1924 r. przeniesienie do Łomianek modrzewiowego kościoła z XVIII w. z Kiełpina, który niszczy powódź, w latach 1925–1928 powstaje nowy kościół w stylu neobarokowym projektu arch. Wojciecha Rataja 1927 r. budowa kolei elektrycznej Warszawa-Młociny-Modlin; otwarta w 1929 r. nigdy nie zelektryfikowana i dochodząca tylko do Palmir 1929 r. budowa nowego kościoła w Łomiankach w stylu neobarokowym, rozebranego około 2000 roku w okresie międzywojennym obszar Łomianek zamieszkiwało około 50% Polaków, 20% Żydów i 30% Niemców (funkcjonowały tu 3 cmentarze ewangelickie - Dąbrowa, Kępa Kiełpińska, Dziekanów Leśny, 1 cmentarz katolicki w Kiełpinie, synagoga, zbór ewangelicki i kościół katolicki) 19 września 1939 r. szarża Ułanów Jazłowieckich gen. Romana Abrahama w Dąbrowie znana jako szarża pod Wólką Węglową 22 września 1939 r. bitwa pod Łomiankami, w czasie próby przebicia się do Warszawy ginie ponad 800 żołnierzy Armii Poznań i Pomorze wraz z gen. Mikołajem Bołtuciem (2500 żołnierzy pogrzebano początkowo w zbiorowej mogile w Burakowie, przeniesieni po wojnie na cmentarz w Kiełpinie) 12 października 1939 r. dekretem Hitlera powstaje Generalne Gubernatorstwo, granica między III Rzeszą a Gubernatorstwem przebiega w pobliżu obecnej granicy gminy Łomianki przez Łomnę do Palmir 1 sierpnia 1944 r. działania Grupy AK Kampinos – w Dąbrowie koncentracja oddziałów przed wypadami na lotnisko Młociny 18 września 1944 r. nad Dziekanowem Leśnym niemiecka artyleria plot. zestrzeliwuje amerykański bombowiec B-17G „Do zobaczenia” por. Francisa Akinsa niosący pomoc powstańcom w Warszawie; 8 osób z załogi zginęło, 2 wzięto do niewoli 16 stycznia 1945 w czasie operacji warszawskiej przeprawa po lodzie przez Wisłę przez 2 Dywizję Piechoty, marszruta na Żoliborz wiodła przez Kiełpin Poduchowny, Łomianki, Wólkę Węglową, Nowy Wawrzyszew lata 40. XX w. rozebrane zostają tory kolei do Palmir (ul. Kolejowa) lata 50. XX w. rozszerzenie Warszawy o Młociny i powstanie gminy Łomianki w 1971 r. w Dziekanowie Leśnym powstaje Instytut Ekologii Polskiej Akademii Nauk (założony w 1952 r.) 1988 w. wybudowanie nowego kościoła pw. św. Malgorzaty 1 stycznia 1989 r. przyznanie praw miejskich Łomiankom 4 kwietnia 1990 - pierwsze wolne i demokratyczne wybory do rady miasta i Gminy Łomianki: burmistrzem został Lech Jeziorski, przewodniczącym Rady - Zygmunt Ratusiński 27 maja 1990 r. połączenie administracyjne miasta i gminy Łomianki 1 lutego 1991 r. - zawarcie umowy o współpracy bliźniaczych miast pomiędzy Noyelles les Vermelles we Francji a Łomiankami, podpisali mer Leon Copin i burmistrz Andrzej Belka 14 marca 1991 r. ustalenie barwy i symboliki herbu Miasta i Gminy 1 maja 1991 r. powstanie samorządowej Komunikacji Miejskiej Łomianki 14 lipca 1991 r. - zawarcie umowy o współpracy bliźniaczych miast pomiędzy Columbia Heights w Stanach Zjednoczonych a Łomiankami, podpisali burmistrz Edward Carlson i Andrzej Belka 2 grudnia 1991 r. powołanie straży miejskiej w Łomiankach 16 listopada 1994 r. uruchomienie Stacji Uzdatniania Wody 1 lipca 1995 r. powstanie samorządowego Radia „Mazowsze” z nadajnikiem w Nowym Dworze Mazowieckim i studiem w Łomiankach 9 czerwca 1995 r. - erygowanie dekretem ks. Kardynała Józefa Glempa parafii św. Marka w Dąbrowie Leśnej 12 grudnia 1997 r. - uruchomienie gminnej Oczyszczalni Ścieków 2002–2004- budowa ICDS-u, zakończona 20 sierpnia 2004 r.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Historia Łomianek