Efekt subaddytywności – błąd w ocenie prawdopodobieństwa, polegający na ocenianiu prawdopodobieństwa całości jako mniejszego niż prawdopodobieństwo poszczególnych części.
W większości wypadków efekt ten jest związany z łatwością wyobrażenia sobie zdarzeń które są nam znane (heurystyka dostępności). W przykładowym badaniu (Fox, Levav, 2000) kazano studentom ocenić które z dwóch zdarzeń jest bardziej prawdopodobne: że drużyna ich uczelni zwycięży w najbliższym meczu w koszykówce, czy że drużyna ich uczelni wygra w najbliższych zawodach w szermierce. Ponieważ większość studentów ma znacznie więcej do czynienia z koszykówką niż szermierką, 75% badanych oceniła pierwsze zdarzenie za bardziej prawdopodobne. Druga grupa studentów odpowiadała na to samo pytanie inaczej sformułowane: czy bardziej prawdopodobne jest że ich drużyna przegra w najbliższym meczu koszykówki czy że ich drużyna przegra w najbliższych zawodach w szermierce. Po takim przeformułowaniu 44% studentów oceniła porażkę w koszykówce za bardziej prawdopodobną. 44% + 75% daje znacznie więcej niż 100%, co pokazuje że zdarzenia dotyczące koszykówki były oceniane generalnie za bardziej prawdopodobne niż dotyczące szermierki.
Zobacz też efekt pseudopewności lista błędów poznawczych
Bibliografia Baron, J. (in preparation). Thinking and deciding, 4th edition. New York: Cambridge University Press. Tversky, A., & Koehler, D. J. (1994). Support theory: A nonextentional representation of subjective probability. Psychological Review, 101, 547–567. Fox, C. R., & Levav, J. (2000). Familiarity bias and belief reversal in relative likelihood judgments. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 82, 268–292.
Kategoria:Błędy poznawcze