Marian Dąbrowski (ur. 8 września 1882, zm. 30 września 1925 w Kosowie) – polski żołnierz, działacz niepodległościowy, major oświatowy Wojska Polskiego, publicysta, wolnomularz.

Życiorys Urodził się w rodzinie Leona Leopolda (1840–1918) i Gabrieli Antoniny z d. Żejma (1852–1921). Miał braci Józefa i Wacława. Wziął udział w przygotowaniu i przeprowadzeniu strajku szkolnego w 1905. Członek Polskiej Partii Socjalistycznej (PPS) i członek kolejnych organizacji bojowych PPS. Od 1906 w PPS–Frakcji. Studiował medycynę na Uniwersytecie Jagiellońskim, następnie nauki społeczne i historyczne w Brukseli. W 1908 przebywał na emigracji w Brukseli będąc członkiem PPS. W latach 1912–1914 przebywał w Londynie, gdzie był mężem zaufania KTSSN i Związku Strzeleckiego. W tym czasie przebywał w kręgu socjalizującej inteligencji na emigracji, m.in: Bronisława Malinowskiego czy Marii Czaplickiej, której osobę przedstawił szerzej czytelnikom w polskiej prasieM. Dąbrowski, List z Anglii. Marya Czaplicka. w: "Bluszcz", t. 50, nr. 1, s. 7-8, 1914 .

W październiku 1914 roku oddelegowany do PON, gdzie był redaktorem Legionisty PolskiegoJerzy Z. Pająk, Zjazd wiedeński Polskiej Organizacji Narodowej (29–30 listopada 1914), [w:] „Rocznik Świętokrzyski”, Ser. A – Nauki Humanistyczne, 1998, t. 25, s. 103.. 24 marca 1917 roku awansował na chorążego. 11 kwietnia 1917 roku został wyznaczony na stanowisko kierownika Referatu dla Spraw Oświatowych w Komendzie Legionów Polskich. Był pracownikiem Biura Komisji Wojskowej Tymczasowej Rady Stanu. Podczas kryzysu przysięgowego jako jeden z nielicznych nie podporządkował się Józefowi Piłsudskiemu i jego rozkazom, nie podał się do dymisji.

3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 roku i 12. lokatą w korpusie oficerów administracji (dział naukowo-oświatowy). W 1924 roku pełnił służbę w Oddziale Wyszkolenia Dowództwa Okręgu Korpusu Nr I w Warszawie. W styczniu 1925 powierzono mu pełnienie obowiązków szefa Wydziału Wyznań Niekatolickich Ministerstwa Spraw Wojskowych.

Od 1911 był mężem pisarki Marii Dąbrowskiej.

Zmarł w wyniku niezdiagnozowanej na czas choroby serca. Pochowany został na Cmentarzu Ewangelickim w Warszawie, później przeniesiony do grobowca rodzinnego na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 213-1-27,28). 250px|thumb|Grobowiec rodzinny na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Publikacje (wybór) Dzieje założenia Państwa Belgijskiego (1913) Żołnierz I-ej brygady i kampania na Wołyniu (1919) Różaniec życia i śmierci (1924)

Ordery i odznaczenia Krzyż Niepodległości z Mieczami (pośmiertnie, 7 lipca 1931) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Walecznych Srebrny Krzyż Zasługi (pośmiertnie, 5 października 1925)M.P. z 1926 r. nr 38, poz. 99 „za zasługi położone na polu szkolnictwa w armji”.

Zobacz też znani Dąbrowscy

Przypisy Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Załącznik do Dziennika Personalnego Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 13 z 8 czerwca 1922 roku, Zakłady Graficzne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1922, s. 367. Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu (12 kwietnia 1917), Warszawa 1917, s. 34. Ludwik Hass, Ambicje, rachuby, rzeczywistość. Wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905-1928, Warszawa 1984, s. 232.

Odprawy Komendy Legionów Polskich, Centralne Archiwum Wojskowe, sygn. I.120.1.295b, s. 225 . Włodzimierz Suleja, Tymczasowa Rada Stanu, Warszawa 1998, s. 220.

Bibliografia

Sławomir Koper, Wpływowe kobiety Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 2011.

Linki zewnętrzne Publikacje Mariana Dąbrowskiego dostępne w serwisie Polona

Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu Jagiellońskiego (okres zaborów) Kategoria:Członkowie Komendy Legionów Polskich 1914–1918 (Austro-Węgry) Kategoria:Członkowie Polskiej Organizacji Narodowej Kategoria:Członkowie Polskiej Partii Socjalistycznej – Frakcja Rewolucyjna Kategoria:Ludzie związani z kalwinizmem w Polsce Kategoria:Majorowie naukowo-oświatowi II Rzeczypospolitej Kategoria:Maria Dąbrowska Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości z Mieczami Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie piechoty Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Politycy Polskiej Partii Socjalistycznej (1892–1906) Kategoria:Polscy publicyści Kategoria:Polscy wolnomularze (II Rzeczpospolita) Kategoria:Urodzeni w 1882 Kategoria:Współpracownicy Tymczasowej Rady Stanu Kategoria:Zmarli w 1925