thumb|Cebulica syberyjska Cebulica (Scilla L.) – rodzaj roślin z rodziny szparagowatych (Asparagaceae). Należy do najbardziej problematycznych pod względem taksonomicznym w obrębie rodziny, co przekłada się na różne ujęcia systematyczne, w których dzielony jest na liczne, niewielkie rodzaje, albo z kolei łączony w jeden szeroko ujmowany rodzaj. Rośliny te występują w Eurazji i w Południowej Afryce. Centrum zróżnicowania znajduje się w rejonie Morza Śródziemnego. Jeden gatunek (cebulica syberyjska) introdukowany w Ameryce Północnej. W Polsce rosną dwa gatunki rodzime – cebulica dwulistna S. bifolia i cebulica trójlistna S. kladnii oraz zadomowiony antropofit – cebulica syberyjska S. siberica. Liczne gatunki z tego rodzaju bywają uprawiane jako ozdobne.

Morfologia Byliny z organem zimującym w postaci owalnej lub kulistej cebuli złożonej z wolnych łusek, sukcesywnie odnawiających się w kolejnych latach. Liści kilka, tylko odziomkowe. Kwiaty zebrane w kwiatostan, u niektórych gatunków głąbik zakończony jest pojedynczym kwiatem. Okwiat w kolorze niebieskim lub purpurowym, rzadko biały, listki okwiatu jednożyłkowe. Pręcików 6, słupek pojedynczy, górny, trójkomorowy z miodnikami. Owocem jest torebka zawierająca 3–30 nasion. Nasiona kuliste lub owalne z elajosomem.

Systematyka Rodzaj z rodziny szparagowatych Asparagaceae, podrodziny Scilloideae, plemienia Hyacintheae i podplemienia Hyacinthinae. Jest bardzo kłopotliwy taksonomicznie – w części ujęć systematycznych dzielony jest na kilka drobnych rodzajów liczących w większości 10–12 gatunków. Badania molekularne potwierdzają odrębność części z nich (np. Prospero i puszkinia Puschkinia), jednak równocześnie nie potwierdzają odrębności innych, zagnieżdżonych w obrębie Scilla (np. śnieżnik Chionodoxa, Gemicia).

Wykaz gatunków

Gatunki wyłączone z rodzaju cebulica Cebulica hiszpańska lub dzwonkowata (Scilla campanulata Aiton.) obecnie nosi nazwę hiacyncik hiszpański (Hyacinthoides hispanica (Mill.) Rothm). Cebulica włoska (Scilla italica L.) to obecnie hiacyncik włoski (Hyacinthoides italica (L.) Rothm.). Cebulica morska (Scilla maritima) to obecnie urginia morska (Drimia maritima (L.) Stearn; syn. Urginea maritima). Cebulica puszkiniowata (Scilla puschkinioides) to we współczesnych ujęciach puszkinia cebulicowata (Puschkinia libanotica). Cebulica jesienna (Scilla autumnalis) to obecnie Prospero autumnale.

Przypisy

Kategoria:Szparagowate Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza