200px|thumb|Grób Aleksandra Dzwonkowskiego na cmentarzu Wojskowym na Powązkach

Aleksander Jerzy Dzwonkowski (ur. 15 lutego 1907 w Petersburgu, zm. 23 marca 1977 w Warszawie) – polski aktor.

Życiorys Urodził się w Petersburgu, w rodzinie Stanisława, nauczyciela, i Waleni z Wy­szomirskich. W 1917 roku przyjechał z rodzicami do Wilna i mieszkał tam do 1922 roku. Ukończył szkołę średnią, potem w latach 1927–1930 uczęszczał na Kursy Wokalno-Dramatyczne H.J. Hry­niewieckiej w Warszawie. Debiutował w 1931 roku w Teatrze Miejskim w Grodnie. W sezonie 1931/1932 należał do zespołu Teatru Objazdowego Samorządów Województwa Biało­stockiego, w 1932–1936 do zespołu Teatru Miejskiego w Bydgoszczy. W sezonie 1936/1937 był aktorem Teatrów Miejskich w Wilnie. W lecie 1937 roku grał ponownie w Bydgoszczy, w latach 1937–1939 w Teatrze Polskim w Poznaniu. Brał udział w kampanii wrześniowej 1939. 17 września dostał się do niewoli, z której został zwolniony z powodu złego stanu zdrowia.

W czasie okupacji niemieckiej pracował jako kelner w „Ognisku Aktorów” w Warszawie.

Od lutego 1945 roku występował w Teatrze Miejskim w Czę­stochowie. W latach 1945–1948 był akto­rem Teatru Polskiego w Poznaniu. W latach 1948–1954 i w sezonie 1959/1960 należał do zespołu Teatru Polskiego w Warszawie. W latach 1954–1959 i 1960–1964 występował w warszawskim Teatrze Domu Wojska Polskiego (później pod nazwą Teatr Dramatyczny). Wiosną 1955 roku grał gościnnie w Teatrze Powszechnym. W 1959 roku wyjechał na stypendium Ministerstwa Kultury i Sztuki do Włoch i Francji. Od sezonu 1964/1965 do przejścia na emeryturę (1 stycznia 1976) był w zespole Teatru Narodowego.

Występował w filmach, spektaklach Teatru TV i w słuchowiskach Teatru Polskiego Radia. Pracował także jako aktor dubbingu.

Był drugim mężem aktorki Anieli Rolandowej z Miszczyków.

Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera B35-2-20).

Filmografia Skarb (1948) Zemsta (1956) jako kuchmistrz Perełka Kapelusz pana Anatola (1957) jako Feluś Piwko Cafe pod Minogą (1959) jako Kapuś Inspekcja pana Anatola (1959) jako Feluś Piwko Tysiąc talarów (1960) jako Hipolit Wydech Zezowate szczęście (1960) jako Cezary Piszczyk, ojciec Jana Dotknięcie nocy (1961) jako Mieloch Rodzina Milcarków (1962) jako Pyrek Jutro premiera (1962) jako aktor Teodor Gellert Mansarda (1963) jako Rembecki Godzina pąsowej róży (1963) jako nauczyciel Przerwany lot (1964) jako gość weselny Sam pośród miasta (1965) jako Ziutek, szatniarz w lokalu Mocne uderzenie (1966) jako ojciec Majki Niewiarygodne przygody Marka Piegusa (1966) jako doktor Bogumił Kadryll Piękny był pogrzeb, ludzie płakali (1967) jako profesor Lewandowski Ojciec (1967) jako kasiarz Dziadek do orzechów (1967) jako chirurg Paryż – Warszawa bez wizy (1967) jako Kowalik, polski krawiec w Paryżu Duch z Canterville (1967) jako James Otis, ojciec Virginii Czerwone i złote (1969) jako ksiądz Paragon gola (1969) jako pan Oleś, pacjent w szpitalu Do przerwy 0:1 (1969) jako pan Oleś, pacjent w szpitalu (odc. 7) Podróż za jeden uśmiech (1971) jako właściciel kapelusza (odc. 6) Kaprysy Łazarza (1972) jako grabarz Chłopcy (1973) jako Jo-Jo Ziemia obiecana (1974) jako ksiądz Szymon Domy z deszczu. Impresja z Konstantego Paustowskiego (1975) jako dorożkarz Timofiej

Polski dubbing Bambi (1942) jako Puchacz (wersja dubbingowa z 1961) Piotruś Pan (1953) jako Mr. Smee Zakochany kundel (1955) jako Bóbr (wersja dubbingowa z 1961)

Ordery i odznaczenia

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1975) Medal 10-lecia Polski Ludowej (19 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/196 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki.

Nagrody

Nagroda Państwowa II stopnia za rolę Podkolesina w sztuce Gogola pt. Ożenek w Państwowym Teatrze Polskim w Warszawie (1952)Dziennik Polski, rok VIII, nr 176, (2639), s. 3. Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia w dziedzinie teatru (1975)

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Laureaci Nagrody Ministra Kultury i Sztuki (Polska Ludowa) Kategoria:Ludzie urodzeni w Petersburgu Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Polscy aktorzy filmowi Kategoria:Urodzeni w 1907 Kategoria:Zmarli w 1977