Stanisław Dziedzic (ur. 13 października 1953 w Dąbrowie, zm. 8 kwietnia 2021 w Krakowie) – polski historyk literatury, publicysta, kulturoznawca, nauczyciel akademicki. Absolwent filologii polskiej i dziennikarstwa Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz studiów z zakresu zarządzania zasobami pracy w krakowskiej Akademii Ekonomicznej. Doktor nauk humanistycznych. W przeszłości nauczyciel, pracownik administracji państwowej, w latach 2004–2016 dyrektor Wydziału Kultury i Dziedzictwa Narodowego Urzędu Miasta Krakowa. Od stycznia 2017 dyrektor Biblioteki Kraków. Członek Rady Muzeum Niepodległości w Warszawie. Członek Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa (SKOZK).
Życiorys Urodził się w rodzinie rolniczej jako syn Eugeniusza i Zofii z domu Długosz.
Na Uniwersytecie Jagiellońskim ukończył filologię polską (1977) i dziennikarstwo (1978), a podyplomowe studia z zakresu organizacji i kierowania zasobami pracy (1991) w krakowskiej Akademii Ekonomicznej. W 2015 roku uzyskał stopień naukowy doktora nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa na podstawie dysertacji pt. "Romantyk Boży. Młodzieńcze fascynacje artystyczne Karola Wojtyły" napisanej pod kierunkiem prof. Franciszka Ziejki.
Od 1977 czynnie uprawiał zawód dziennikarza, łącząc go z pracą pedagogiczną oraz administracyjną. W latach 1989–1998 zastępca dyrektora, a następnie dyrektor wojewódzkich wydziałów ds. kultury i turystyki w Krakowie. W latach 1998–2000 wicedyrektor Biura Jubileuszowego 600-lecia Odnowienia Uniwersytetu Jagiellońskiego, a w okresie 1998–2003 nauczyciel akademicki w Instytucie Spraw Publicznych UJ. W latach 2000–2004 wiceprezes Radia Kraków S.A., członek Rady Nadzorczej Telewizji Polskiej S.A. (1999–2003). W latach 2004–2016 dyrektor Wydziału Kultury i Dziedzictwa Narodowego w Urzędzie Miasta Krakowa. Od 1 stycznia 2017 dyrektor Biblioteki Kraków. Od 2001 członek Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa (od 2016 – członek prezydium SKOZK). Pracował także jako nauczyciel akademicki na Uniwersytecie Jagiellońskim i w PWSZ w Tarnowie.
Uczestnik licznych krajowych i zagranicznych konferencji naukowych i popularnonaukowych, inicjator i organizator wielu przedsięwzięć kulturalnych w Krakowie i regionie. Inicjator i koordynator prawdziwego fenomenu kulturowego pod Wawelem – krakowskich nocy („Nocy Muzeów Krakowskich, „Nocy Teatrów”, „Krakowskich Nocy Jazzu”, „Nocy Cracovia Sacra” i „Nocy Poezji”).
Odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (2012) i Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2011), wyróżniony m.in. Złotym Laurem Fundacji Kultury Polskiej „Za mistrzostwo w sztuce pisarskiej” oraz Złotym Medalem „Zasłużony dla Archidiecezji Krakowskiej”. W 2021 roku otrzymał pośmiertnie Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski.
Zmarł w wyniku zainfekowania wirusem COVID-19Tadeusz Skoczek, Kresy dalekie, a tak bliskie, w: Kwartalnik Kresowy, nr 2/2021, Wydawnictwo Muzeum Niepodległości, Warszawa, s. 5, ISSN 2719-8464.
Publikacje Autor ponad tysiąca publikacji, w tym kilkuset o charakterze naukowym i popularnonaukowym zamieszczanych na łamach ponad dziewięćdziesięciu czasopism i gazet oraz periodyków oraz wydawnictw naukowych (m.in. „Student”, „Nowy Medyk”, „Integracje”, „Ruch Literacki”, „Suplement”, „Dziennik Polski”, „Gazeta Krakowska”, „Peregrinus Cracoviensis", „Zeszyty Naukowe UJ”, „Zeszyty Naukowe KUL”, „Renowacje i Zabytki”, „Alma Mater”, Niepodległość i Pamięć”). Teksty Stanisława Dziedzica tłumaczono na piętnaście języków. Autor bądź współautor 24 książek.
Opracował w zakresie edytorskim i naukowym niepublikowane wcześniej młodzieńcze wiersze Karola Wojtyły. („Magnificat. Sonety”, „Psałterz – Księga Słowiańska”), Marii Dłuskiej („Wiersze”), Mariana Niżyńskiego („Kawaler księżycowy”), a także liczne wybory wierszy znanych współczesnych krakowskich poetów, m.in. Józefa Barana, Adama Ziemianina, Andrzeja Warzechy, Wiesława Kolarza, Jerzego Piątkowskiego czy Janusza Trzebiatowskiego. Ukazały się one w znanych krakowskich oficynach.
Książki Monografia Klubu „Pod jaszczurami”, Kraków 1980 (redakcja i wstęp: Tadeusz Skoczek); Szkice o prawosławiu, Kraków 1980 (współautor: Jan Mazur, redakcja T. Skoczek); Monografia Teatru 38, Kraków 1985 (współautor: T. Skoczek); Katalog autorów krakowskich, Kraków 1988 (współautor: T. Skoczek); Krakowskie dziedzictwo kulturowe, Kraków 1995; wersja angielskojęzyczna: The Cultural Heritage of Cracov, Kraków 1995, 1996; Miasto lutniey podobne. Bramy i baszty Krakowa, Kraków 1996 (współautor: Maria Rydlowa); Małopolska Zachodnia, Kraków 1996; wersja angielskojęzyczna: Western Lesser Poland, wersja niemieckojęzyczna: Westliches Klein Polen Krakowskie. Kultura – turystyka, Bydgoszcz 1998 [koncepcja i autorstwo większości tekstów]; Ojczyzna myśli mojej. Studia i szkice literackie, Kraków 1999 (wstęp: Krzysztof Pleśniarowicz); Skałka. Kościół i klasztor oo. Paulinów w Krakowie, Kraków 1999 (wersja polsko-angielska; wstęp O. Jan Mazur); Alma Mater Jagellonica, Bydgoszcz 1999, 2000, 2003, 2005, 2008; wersja angielskojęzyczna 2000, 2003, 2005, 2008; Dialogi trzy. Maria Dłuska – Konrad Górski – Tadeusz Kudliński, Kraków 2000; Serce Polski, Bydgoszcz 2001; Święty szlak Almae Matris, Kraków 2003 (przedmowa: Franciszek Ziejka); Teatr 38. Awangardowy zespół Waldemara Krygiera, Bochnia – Kraków – Warszawa 2007 (współautor: T. Skoczek); Ojciec Serafin Kaszuba, Kraków 2009 (współautor: Małgorzata Dziedzic); wersja angielskojęzyczna rozszerzona: Father Serafin Kaszuba, Proszówki 2013; „Złote więzienie” Stanisława Augusta, Sankt Petersburg 2009 (wersja polsko-rosyjska); Przygody z metacodziennością. Teatr 38 w latach 1960–1972, Bochnia – Kraków – Warszawa 2010 (współautor: T. Skoczek); Arcybiskup Józef Bilczewski, Kraków 2012 (współautor: M. Dziedzic); Kraków to jest wielka rzecz, Kraków 2012 (wstęp: Franciszek Ziejka); Teatr 38. Grupa Piotra Szczerskiego, Bochnia – Kraków – Warszawa 2013 (współautor: Tadeusz Skoczek); Portrety Niepospolitych, Kraków 2013 (wstęp: Franciszek Ziejka); Romantyk Boży, Kraków 2014; Ojciec Serafin Kaszuba na „nieludzkiej ziemi”: Ukraina-Rosja-Kazachstan; pod redakcją Tadeusza Skoczka, Warszawa, Wydawnictwo Grupa M-D-M, 2016; Archipelag pięknych ludzi. Portrety i studia (wstęp: Franciszek Ziejka), Wydawnictwo Petrus, Kraków 2017; Teatr 38 (wstęp: Marek Karwala), Wydawnictwo Fundacja Promocji Kultury Urwany Film, Kraków 2018, (współautor: Tadeusz Skoczek). Antynomie ładu i niezgody: krakowskie studia do portretów, Wydawnictwo Fall, Kraków 2019, 238 stron. Kresy wciąż bliskie, Wydawnictwo „Wołanie z Wołynia”, Biały Dunajec - Ostróg 2023, 300 stron.
Prace zbiorowe (wybór) Elementy teatralizacji życia wsi polskiej, [w:] Teatr. Biblioteka Organizatora Pracy Twórczej, pod redakcją T. Skoczka, Kraków 1984; Teatr 38, [w:] Teatra Uniwersalia, Coimbra 1984; Burzliwe czasy Konstantyna, [w:] Iuvenilia Religiologica, pod red. T. Skoczka, t. II, Kraków 1986; Doroczna obrzędowość ludowa, [w:] Zwyczaje, obyczaje, obrzędy, Biblioteka Organizatora Pracy Twórczej, pod red. T. Skoczka, Kraków 1986; Słowiański Rzym, czyli o krakowskich zasobach kulturalnych o ponadnarodowym znaczeniu, [w:] Małopolska Zachodnia, Materiały z sesjkuli naukowej „Regionalny produkt turystyczny”, Warszawa 1994;p Adept, „Vademecum Krakowskie 94”, Kraków 1994; Kraków – miasto zabytków i kultury, [w:] Kraków i okolice. Informator turystyczny' 94, Kraków 1994, wersja w języku polskim i angielskim; Spóźnione powroty Romana Palestra, [w:] Krakowskie rodowody teatralne. Materiały z sesji naukowej „Z Krakowa w świat”, pod red. Jana Michalika, Kraków 1994; Czas próby i nadziei. O zabiegach unijnych w Kościele ormiańskim na ziemiach Rzeczypospolitej, [w:] Unia brzeska, geneza, dzieje i konsekwencje w kulturze narodów słowiańskich; pod red. R. Luźnego, F. Ziejki i A. Kępińskiego, Kraków 1994; Słowo o Fundacji im. Włodzimierza Tetmajera, [w:] Ks. Józef Andrzej Nowobilski: Sakralne malarstwo ścienne Włodzimierza Tetmajera, Kraków 1994; Polski matecznik kultury, [w:] Groteska. Teatr Lalki, Maski i Aktora, 1995; Dobra kulturalne Krakowa wdzięcznym elementem turystyki, [w:] Postęp w turystyce na rzecz osób o specjalnych potrzebach, pod red. J. Slężyńskiego i W. Pietrzyńskiego, Kraków 1995; Kalwaria Zebrzydowska i Kalwaria Pacławska – podobieństwa i różnice, Materiały z sesji naukowej „Tradycje, współczesność i przyszłość pielgrzymek w Kalwarii Zebrzydowskiej”, „Peregrinus Cracoviensis”, Kraków 1995, z. 2; Mickiewiczowskie pojmowanie małej i dużej ojczyzny, [w:] Literatura. Materiały z międzynarodowej sesji naukowej „Wileńskie konteksty romantyczne”, Wilno 1996; Na ścieżkach patrona trudnego przełomu, [w:] Święty Brat Albert – idea życia. Materiały z sesji naukowej z okazji 150-lecia urodzin św. Brata Alberta, Rzeszów 1995; Wieś i dwór. Wpływy, powinowactwa i konteksty kulturowe, [w:] Dziedzictwo. Ziemianie polscy i ich udział w życiu narodu, pod red. Tadeusza Chrzanowskiego, Kraków 1995; Klejnoty starodawnego opactwa. Kolędy staniąteckie, [w:] Z kolędą przez wieki. Kolędy w Polsce i w krajach słowiańskich, pod red. Tadeusza Budrewicza, Stanisława Koziary, Jana Okonia, Tarnów 1996; Karol Wojtyła w kręgu osterwiańskiej i rapsodycznej koncepcji teatru słowa, Materiały z sesji naukowej w UJ, poświęconej Karolowi Wojtyle – Janowi Pawłowi II w dziesięciolecie Jego pontyfikatu, „Servo veritatis II”, pod red. Andrzeja Pelczara i Władysława Stróżewskiego, Kraków 1996; Parafia na pograniczu (Trzciana i Dąbrowa), „Teki Krakowskie” III, Kraków 1996; Wieś – dwór. Konteksty, [w:] Chłopi – naród – kultura, t. 4 Kultura i oświata wsi, pod red. Andrzeja Meissnera, Rzeszów 1996; Staniąteckie kancjonały. O tradycjach literackich i muzycznych konwentu PP. Benedyktynek w podkrakowskich Staniątkach, [w:] Tekst sakralny – tekst inspirowany Biblią, pod red. Grażyny Habrajskiej, Łódź 1997; Tendencje unijne Ormian Polskich, [w:] Materiały z konferencji naukowej „Kijów – Brześć – Rzym. Tendencje unijne i ich kulturowo-religijne konsekwencje przed i po 1596 roku”, „Krakowskie Zeszyty Ukrainoznawcze UJ”, Kraków 1997; Zarys dziejów parafii Dąbrowa i Trzciana, „Zwiastowanie”. Pismo Diecezji Rzeszowskiej, R. 6: 1997, z. 3; Słowiański pieśniarz na gościńcach Pana. O młodzieńczych peregrynacjach w juweniliach poetyckich Karola Wojtyły, Materiały z sesji naukowej „Jan Paweł II – pielgrzym pośród pielgrzymów”, „Peregrinus Cracoviensis”, 1997, z 5; „Pieśń polskim i słowiańskim duchem przepojona'. O juweniliach literackich Karola Wojtyły, Księga ku czci Profesora Ryszarda Luźnego, „Roczniki Humanistyczne KUL”, T. XLV–XLVI, Lublin 1997–1998; Czas próby i determinacji. O utrwalaniu unii polskiego Kościoła ormiańskiego ze Stolicą Apostolską, [w:] Lwów. Miasto – społeczeństwo – kultura, t. II, Kraków 1998; Poezja uświęconej codzienności. O inspiracjach religijnych w poezji Adama Ziemianina, [w:] Z Bogiem przez wieki. Inspiracje i motywy religijne w literaturze polskiej i literaturach zachodnio – europejskich XIX i XX wieku, pod red. Piotra Żbikowskiego, Rzeszów 1998; Powroty do miejsc szczęśliwych. Adam Ziemianin, „Almanach Muszyński”, 1988; Serce Polski. Fenomen kulturowy Krakowa, [w:] Krakowskie, pod red. Joanny Kiełpińskiej, Bydgoszcz 1998; O Fundacji im. Włodzimierza Tetmajera raz jeszcze (w wersji polsko- i angielskojęzycznej), [w:] Józef Dużyk: Sława, Panie Włodzimierzu, Kraków 1998; Polsko-włoskie związki kulturowe w badaniach Tadeusza Ulewicza, [w:] Włochy a Polska – wzajemne spojrzenia, pod red. Jana Okonia, Łódź 1998; Ziemia osobliwości kulturalnych. Uniwersytet Jagielloński, [w:] Informator Urzędowy 98/ 99, Ziemia Krakowska, red. Mariusz Lachowicz, Kraków 1998; Kraków. Informator, edycja 1997 / 98 (wersje językowe: polska, angielska, niemiecka, francuska), Kraków 1997; Mickiewiczowskie pojmowanie ustroju i dziejów Polski, [w:] „Pan Tadeusz” i jego dziedzictwo, pod red. Bogusława Doparta i Franciszka Ziejki, Kraków 1999;