Historia Świadków Jehowy – historia działalności religijnej społeczności Świadków JehowyZa datę powstania zboru chrześcijańskiego przyjmuje się dzień święta Pięćdziesiątnicy 33 roku n.e. Świadkowie Jehowy uważają, że ich współczesna działalność jest przywróceniem chrystianizmu praktykowanego przez uczniów Jezusa Chrystusa w I wieku. Za początek swej współczesnej działalności uznają jednak powstanie klasy studium Biblii w Allegheny w Stanach Zjednoczonych, która dała początek Badaczom Pisma Świętego (zob. hasło Świadkowie Jehowy w: Prowadzenie rozmów na podstawie Pism, s. 344, 355 oraz Kto założył religię Świadków Jehowy? jw.org)., a także rozwoju ich nauk i praktyk religijnych.
Początki (1870–1916)
Powstanie thumb|left|Charles Taze Russell w 1911 r. Po okresie poszukiwań religijnych w 1870 roku Charles Taze Russell wspólnie z kilkuosobową grupą znajomych z Pittsburgha oraz Allegheny założył klasę studiów biblijnych, której celem było poznawanie Biblii. Grupa ta stawiała pytania dotyczące zagadnień biblijnych oraz poszukiwała w Biblii odpowiedzi. W tym celu odszukiwano wszystkie wersety biblijne związane z tematem. Gdy po dyskusji wszyscy jej uczestnicy byli przekonani, że wersety biblijne ze sobą harmonizują, formowali wniosek końcowy i zapisywali go. Russell nie uważał, że konieczna jest interpretacja Biblii. Był przekonany, że jeśli jakiś jej fragment jest niezrozumiały, to jego wyjaśnienia należy szukać w innym fragmencie Pisma Świętego.
Charles Taze Russell otwarcie przyznawał, że korzystał z pomocy innych przy studiowaniu Biblii. Wyrażał wdzięczność wobec pomocy adwentystów Jonasa Wendella i Georga Storssa. W styczniu 1876 roku Russell otrzymał egzemplarz czasopisma „Herald of the Morning” („Zwiastun Poranka”) wydawanego przez adwentystę Nelsona Barboura. W tym czasopiśmie Barbour głosił pogląd przedstawiony wcześniej przez Isaaca Newtona, że przyjście Jezusa nie miało na celu zniszczenia wszystkich ludzi na ziemi, oraz że Chrystus przyjdzie w postaci duchowej, a nie w ciele. Odtąd Barbour i Russell wspólnie współpracowali przy wydawaniu „Zwiastuna Poranka”, a Russell wspierał finansowo wydawanie tego czasopisma. W roku 1878, po kilkumiesięcznej polemice na łamach „Zwiastuna Poranka” Russell ostatecznie zerwał współpracę z Barbourem po jego artykule kwestionującym wartość ofiarnej śmierci Chrystusa. mały|„Strażnica” wydawana od roku 1879(pierwsze wydanie lipiec 1879) Po wycofaniu się z wspierania i pisania do „Zwiastuna Poranka” postanowił od lipca 1879 roku publikować własne pismo „Zion's Watch Tower and Herald of Christ's Presence” („Strażnica Syjońska i Zwiastun Obecności Chrystusa”). Odtąd Russell posługiwał się nim do głoszenia prawd biblijnych. Russell nigdy nie przypisywał sobie odkrycia nauk Biblii. Powiedział:
.
W „Strażnicy” z maja i czerwca 1880 roku Russell ogłosił, że zamierza odwiedzić szereg miast w celu zjednoczenia i wzajemnego poznania licznych, ale bardzo rozproszonych czytelników. Wizyty Russella doprowadziły do utworzenia w odwiedzanych miastach szeregu klas, czyli eklezji (nazwanych potem zborami). Zebrania zborowe organizowano najczęściej dwa razy w tygodniu. Zebrania urządzane w wynajętych salach składały się z wykładu wygłaszanego przez zdolnego mówcę. Z kolei na te urządzane w domach wszyscy zabierali swoją Biblię, konkordancję, papier, ołówek i byli zachęcani do czynnego udziału. Z powodu takiego przebiegu zebrań i przykładania uwagi do dokładnego studiowania Biblii osoby te zaczęto nazywać Badaczami Pisma Świętego.
W lipcu i sierpniu 1881 roku w „Strażnicy” opublikowano artykuł pod tytułem Czy głosisz? Oparte głównie na Ewangelii według Mateusza 24:14; 28:19–20 oraz Dziejach Apostolskich 1:8 artykuły wskazywały, że podstawowym zadaniem Badaczy Pisma Świętego powinno być głoszenie Dobrej Nowiny. W tym samym czasie Russell wezwał do „wyjścia z Babilonu Wielkiego” (czyli opuszczenia swojego Kościoła), który był utożsamiany przez Badaczy Pisma Świętego z Kościołem katolickim i papiestwem, a potem także z innymi religiami. W 1886 roku odbyło się w Pittsburghu pierwsze, historyczne, trzydniowe zgromadzenie po dorocznej uroczystości Pamiątki śmierci Jezusa Chrystusa, zapoczątkowując w ten sposób zwyczaj organizowania dorocznych kongresów.
W 1891 roku odbyło się kolejne zgromadzenie w Allegheny w stanie Pensylwania oraz w Toronto (700 obecnych) z okazji dorocznego święta upamiętniającego śmierć Jezusa Chrystusa. Od 7 do 14 kwietnia 1892 roku odbyło się następne zgromadzenie w Allegheny, na które przybyło około 400 osób z 20 amerykańskich stanów i kanadyjskiej prowincji Manitoba. Program zjazdu obejmował pięć dni intensywnego studium Biblii i dwudniowe szkolenie dla kolporterówDzieje Świadków Jehowy w czasach nowożytnych. Stany Zjednoczone Ameryki. (Na podstawie „Rocznika Świadków Jehowy na rok 1975”), s. 10. Rok później od 20 do 24 sierpnia odbyło się pierwsze walne zgromadzenie w Chicago, na którym było obecnych 360 osób, a 70 ochrzczono. W następnych latach zgromadzenia takie odbywały się co roku regularnie również w innych krajach.
Początek XX wieku Pod koniec 1903 roku kazania Russella zaczęły publikować gazety. W 1913 roku co tydzień kazania te publikowało już ponad 2000 tytułów, które trafiały do 15 milionów czytelników. W 1908 roku przedstawiciele założonego przez Russella Towarzystwa Strażnica (w tym radca prawny Joseph F. Rutherford) zakupili stary Plymouth Bethel przy Hicks Street 13–17 w Brooklynie – były dom misyjny Kościoła kongregacjonalistów, gdzie od 1909 roku mieściły się biura Towarzystwa, jak i sala zebrań (nazwany potem Betel, czyli 'Domem Bożym'), a także dawną rezydencję pastora Henry’ego Warda Beechera przy Columbia Heights 124, który stał się domem pracowników Betel. thumb|Afisz Fotrodamy stworzenia W 1912 roku Russell z współpracownikami przystąpili do realizacji Fotodramy stworzenia, czyli zestawu filmów i przeźroczy zsynchronizowanych z nagraniami na płytach gramofonowych. Premiera filmu miała miejsce 11 stycznia 1914 roku, a film obejrzało 5000 widzów przy czym dla wielu innych zabrakło miejsc. Do końca roku Fotodramę stworzenia obejrzało ponad 9 milionów osób w Ameryce Północnej, Europie, Nowej Zelandii i Australii.
Rok 1914 dla Badaczy Pisma Świętego i samego Russella był rokiem szczególnym, ponieważ już wiele lat wcześniej Russell i inni Badacze posługując się chronologią biblijną obliczyli, że w październiku tego roku dobiegną końca „czasy pogan”. Wierzono, że szalejąca I wojna światowa przerodzi się w światową anarchię. Wielu Badaczy Pisma Świętego wierzyło, że w 1914 roku pójdą do nieba. Później tak to skomentowano: Wyobrażaliśmy sobie, że żniwo i zgromadzanie Kościoła pomazańców zostanie wykonane przed upływem Czasów Pogan, ale Biblia nic takiego nie mówi.
16 października 1916 roku Charles Taze Russell wraz ze swoim sekretarzem Mentą Sturgeonem wybrali się na zaplanowaną podróż po zachodniej i południowej części Stanów Zjednoczonych. We wtorek 31 października 64-letni Russell zmarł w pociągu w miejscowości Pampa w stanie Teksas.
Zgodnie z życzeniem Russella, na łamach „Strażnicy” z 1 grudnia 1916 opublikowano jego testament spisany 29 czerwca 1907 roku, w którym zalecił on utworzenie pięcioosobowego Komitetu Redakcyjnego, który miałby się zajmować redagowaniem „Strażnicy” po jego śmierciMieli to być: Wiliam E. Page, Wiliam E. Van Amburgh, Henry Clay Rockwell, Edward W. Brenneisen i Frederick H. Robison oraz w razie wakatu: A.E. Burgess, Robert H. Hirsh, Izaak F. Hoskins, George H. Fisher, J.F. Rutherford i dr John Edgar (1862–1910) (Testament Russella w tłumaczeniu na j. polski, pastor-russell.pl).. Zarząd Towarzystwa Strażnica powołał Komitet Wykonawczy złożony z Alfreda I. Ritchiego, Williama E. Van Amburgha oraz Josepha F. Rutheforda. Komitet ten sprawował nadzór nad działalnością Towarzystwa Strażnica do czasu najbliższego walnego zgromadzenia członków Towarzystwa Strażnica.
Reorganizacja (1917–1942) Decyzją walnego zgromadzenia, które odbyło się 6 stycznia 1917 roku wobec braku innych kandydatów na nowego prezesa Towarzystwa Strażnica jednomyślnie wybrano Josepha Franklina Rutherforda. Równocześnie Andrew N. Pierson został wybrany wiceprezesem, a William E. Van Amburgh sekretarzem-skarbnikiem. Rozwiązano też Komitet Wykonawczy.
Nowy prezes Towarzystwa kładł mocniejszy nacisk na ewangelizację. Zwiększono z 69 do 93 osób liczbę podróżujących przedstawicieli Towarzystwa, a liczba kolporterów publikacji zwiększyła się z 372 do 461. W 1917 roku czterech członków zarządu Towarzystwa Strażnica usiłowało usunąć ze stanowiska nowego prezesa. W sierpniu 1917 roku, opuścili oni Dom Betel w Brooklynie. Osoby te w roku 1918 utworzyły Pastoralny Instytut Biblijny, który dzielił się na mniejsze grupy skupione wokół ich przywódców. Jeszcze w tym samym roku ta grupa rozpoczęła kampanię pisania listów i wygłaszania przemówień, co spowodowało rozdźwięki oraz odwrócenie się niewielkiej części osób od Towarzystwa Strażnica. W wyniku sporów wewnętrznych powstały wtedy odłamy, które dzieliły się na mniejsze ugrupowania – z czasem jednak większość z nich zanikła. Główne grupy, które oddzieliły się od Towarzystwa Strażnica znane w Polsce to: Zrzeszenie Wolnych Badaczy Pisma Świętego i Świecki Ruch Misyjny „Epifania”. thumb|left|Członkowie Towarzystwa Strażnica w 1918 roku (od lewej: W.E. Van Amburgh, J.F. Rutherford, A.H. Macmillan, R.J. Martin, F.H. Robison, C.J. Woodworth, G.H. Fisher, G. De Cecca) Po śmierci C.T. Russella, w lipcu 1917 roku wydano książkę pt. Dokonana tajemnica częściowo opartą na jego wypowiedziach. Ponieważ książka ta zawierała szereg bardzo krytycznych uwag wobec kleru chrześcijańskiego została zakazana w Kanadzie i Stanach Zjednoczonych. Wzrastał też podsycany przez duchowieństwo sprzeciw wobec Badaczy Pisma Świętego. W wyniku ostrej krytyki kleru zawartej w tej, jak i innych publikacjach wydawanych przez Towarzystwo Strażnica począwszy od 1918 roku Europę i Amerykę Północną objęła fala ataków na Badaczy Pisma Świętego. 7 maja 1918 roku władze federalne Stanów Zjednoczonych wydały decyzję o aresztowaniu J.F. Rutherforda i jego współpracowników co miało miejsce następnego dnia. 4 lipca 1918 zostali oni osadzeni w więzieniu federalnym w Atlancie w stanie Georgia.
Więzieni członkowie Towarzystwa Strażnica zostali zwolnieni 26 marca 1919 roku. W czasie pobytu w więzieniu ośmiu członków zarządu Towarzystwa Strażnica niemal całkowicie zamarła wszelka działalność Badaczy Pisma Świętego. Jednak już 4 maja na pierwszym wygłoszonym przez Rutherforda wykładzie po wyjściu z więzienia było obecnych 3500 osób, a dla ponad pół tysiąca zabrakło miejsc. thumb|Joseph F. Rutherford przemawia podczas zgromadzenia w Cedar Point (wrzesień 1919) W dniach od 1 do 8 września 1919 roku w Cedar Point w stanie Ohio odbyło się zgromadzenie Badaczy Pisma Świętego na którym Rutherford oświadczył: Misją chrześcijanina na ziemi (...) jest głoszenie orędzia o sprawiedliwym Królestwie Pana, które zapewni błogosławieństwa całemu wzdychającemu stworzeniu. Na tym zgromadzeniu ogłoszono też rozpoczęcie wydawania nowego czasopisma pt. „The Golden Age” („Złoty Wiek”, obecnie znane jako „Przebudźcie się!”). W 1922 roku, w dniach od 5 do 13 września odbyło się kolejne, 9-dniowe zgromadzenie. W jego programie znalazł się punkt, w którym mówca powiedział, że każdy poświęcony ma obowiązek występować w charakterze publicznego głosiciela Króla i królestwa.