François Tombalbaye, znany także jako Ngarta Tombalbaye lub N'Garta Tombalbaye (ur. 15 czerwca 1918, zm. 13 kwietnia 1975) – czadyjski polityk, pierwszy prezydent niepodległego Czadu.
Życiorys Pochodził z rodziny animistycznej, ale przeszedł na protestantyzm. Jako jeden z pierwszych przedstawicieli ludu Sara otrzymał wykształcenie wyższe. Zamierzał zostać nauczycielem. Był organizatorem związków zawodowych. W 1947 założył Postępową Partię Czadu i kierował nią do czasu uzyskania przez Czad niepodległości. W okresie poprzedzającym to wydarzenie opowiadał się za pełną integracją animistyczno-chrześcijańskiego południa i islamskiej północy kraju, ale później przyjął stanowisko krańcowo odmienne i faworyzował (podobnie jak rząd kolonialny) lud SaraGenowefa Czekała-Mucha, Sprawa Françoise Claustre, KAW, Warszawa, 1979, s. 35.
W 1960 roku objął urząd prezydenta Czadu. Wprowadził on rządy dyktatorskie i monopartyjne. Polityka faworyzowania chrześcijańsko-animistycznego Południa doprowadziła w 1965 roku do wybuchu wojny domowej z islamską Północą. W latach 70. konflikt uległ nasileniu na skutek poparcia rebeliantów przez Libię. W 1973 roku zgodził się na zajęcie przez wojsko libijskie tzw. Strefy Aozou. W zamian Libijczycy wstrzymali pomoc dla rebeliantów i zaoferowali pomoc gospodarczą. Odsunięty od władzy i zabity w wyniku wojskowego zamachu stanu z 1975 roku.
Odznaczenia Krzyż Wielki Orderu Narodowego (Dahomej, 1963)
Przypisy
Kategoria:Odznaczeni Orderem Narodowym Beninu Kategoria:Prezydenci Czadu Kategoria:Urodzeni w 1918 Kategoria:Zmarli w 1975 Kategoria:Zamordowani szefowie rządów Kategoria:Ofiary zabójstw w Czadzie