Michał Potocki herbu Pilawa (ur. ok. 1660 roku, zm. 2 grudnia 1749 roku) – najstarszy syn Feliksa Kazimierza Potockiego i Krystyny Lubomirskiej; pisarz polny koronny od 1686 roku, marszałek Trybunału Głównego Koronnego w roku 1696 i 1722, wojewoda wołyński od 1726 roku, starosta krasnostawski w latach 1686–1720Urzędnicy województwa bełskiego i ziemi chełmskiej XIV-XVIII wieku. Spisy". Oprac. Henryk Gmiterek i Ryszard Szczygieł. Kórnik 1992, s. 255., starosta sokalski w 1710 rokuKrzysztof Chłapowski, Starostowie niegrodowi w Koronie 1565-1795 Materiały źródłowe, Warszawa, Bellerive-sur-Allier 2017, s. 264., starosta błońskiKrzysztof Chłapowski, Starostowie niegrodowi w Koronie 1565-1795 Materiały źródłowe, Warszawa, Bellerive-sur-Allier 2017, s. 272..

Życiorys

Wziął udział w kampanii mołdawskiej w 1691 roku. Poseł sejmiku bełskiego na sejm zwyczajny 1690 roku, poseł sejmiku chełmskiego na sejm zwyczajny 1692/1693 roku, poseł na sejm zwyczajny 1695 rokuRobert Kołodziej, Ostatni wolności naszej klejnot. Sejm Rzeczypospolitej za panowania Jana III Sobieskiego, Poznań 2014, s. 628.. Poseł sejmiku chełmskiego na sejm konwokacyjny 1696 rokuEwa Gąsior, Sejm konwokacyjny po śmierci Jana III Sobieskiego, Warszawa 2017, s. 92.. Był elektorem Augusta II Mocnego w 1697 roku z ziemi chełmskiej.

W 1698 brał udział w bitwie pod Podhajcami. Pierwszego dnia dowodził szarżą, która odepchnęła Tatarów próbujących przejść przez groblę do miasta, natomiast drugiego dnia dowodził trzecim rzutem wojsk i brał udział w odbiciu polskiego obozu łupionego przez Tatarów. Po bitwie, 25 września wraz z pijanymi towarzyszami ze swojej chorągwi udał się do namiotu króla. Powodem był lekceważący stosunek króla do Polaków oraz rabunki i gwałty dokonywane przez Sasów. Król wyjechał wcześniej do obozu litewskiego, pijani towarzysze zelżyli Jana Przebendowskiego, który zdołał uciec. Doprowadziło to do tego, że August II wydał rozkaz ustawić się Sasom w szyku bojowym i podejść pod polski obóz celem utemperowania Polaków. 28 września sascy generałowie oraz polscy hetmani zdołali uspokoić sytuację.

Był przeciwnikiem dysydentów. W 1705 roku potwierdził pacta conventa Stanisława LeszczyńskiegoArticuli pactorum conventorum Stanów tej Rzeczypospolitej i W. X. L. i państw do nich należących z Posłami JKM [...], s. 23.. Wziął udział w bitwie pod Kaliszem w 1706 roku. Był konsyliarzem województwa sandomierskiego w konfederacji tarnogrodzkiej 1715 rokuLwowska Naukowa Biblioteka im. W. Stefanyka NAN Ukrain. Oddział Rękopisów. Zespół 4 (Zbiór rękopisów Biblioteki Baworowskich) Dział I (Inwentarz rękopisów Biblioteki Baworowskich), rkps 638 Akt konfederacji generalnej tarnogrodzkiej, 26 listopada 1715 (mylnie opisany w zasobach archiwalnych jako 26 lutego). Varia, brak foliacji..

W imieniu Leszczyńskiego posłował do Szwecji i Turcji. Następnie spędził kilka lat na wygnaniu, po czym stanął wraz z Józefem Potockim na czele swego domu, nadając jego polityce charakter wrogi Czartoryskim. W 1696 i 1723 był marszałkiem Trybunału Koronnego w LublinieMarianna Dobrowolska, Trybunał Koronny w Lublinie 1578-1794, Lublin 1994, s. 33. Poseł na sejm grodzieński 1718 roku z ziemi chełmskiej. Poseł na sejm z limity 1719/1720 roku z ziemi chełmskiejUrszula Kosińska, Sejm 1719-1720 a sprawa ratyfikacji traktatu wiedeńskiego, Warszawa 2003, s. 270.. Poseł chełmski na sejm 1720 roku. Poseł na sejm 1729 roku.

Był członkiem konfederacji generalnej zawiązanej 27 kwietnia 1733 roku na sejmie konwokacyjnymKonfederacya generalna omnium ordinum Regni et Magni Ducatus Lithuaniae na konwokacyi generalney Warszawskiej uchwalona [...] 27 (słow. [...] kwietnia [...] 1733, s. 32.. Był elektorem Stanisława Leszczyńskiego w 1733 roku z województwa wołyńskiegoElektorowie królów Władysława IV., Michała Korybuta, Stanisława Leszczyńskiego i spis stronników Augusta III. / zestawili w porządek abecadłowy Jerzy Dunin-Borkowski i Miecz. Dunin-Wąsowicz, Lwów 1910, s. 175., dowodził jego wojskiem przeciwko konfederacji sandomierskiej, marszałek województwa wołyńskiego w konfederacji dzikowskiej w 1734 rokuKonfederacja Generalna Stanów Koronnych y Wielkiego Xięztwa Litewskiego na walnym zieźdźie w Dźikowie pod Sandomierzem postanowiona dnia V miesiąca Listopada. Roku Pańskiego MDCC.XXXIV, brak paginacji.. W 1735 roku podpisał uchwałę Rady Generalnej konfederacji warszawskiejUchwała Rady Generalnej Konfederacji, 1735, s. 20..

W 1742 roku był komisarzem z Senatu Trybunału Skarbowego KoronnegoTrybunał Skarbu Koronnego z Duchem S. wszystkim na dobre wychodzący, kazaniem w Poniedziałek świąteczny podczas wotywy na zaczęciu tegoż J. O. Trybunału w kościele farnym Radomskim pokazany. JJ. WW. PP. utriusque subsellii senatus et equestris ordinis kommissarzom z powinną wielkich imion rekognicyą dedykowany przez X. Samuela od S. Floryana Sch. Piar. ordynaryusza Katedr. Krak. y Kommissarskiego kaznodzieję Roku 1742. W Warszawie w druk. JKM. y Rzpltey XX. Schol. Piarum fol., 10 ark." WYSOCKI Samuel, Warszawa 1742, [b.n.s]

Po śmierci w 1749 roku, Michał Potocki został pochowany w klasztorze OO. Kapucynów w Sędziszowie Małopolskim.

Przypisy

Zobacz też Potoccy herbu Pilawa

Bibliografia Teodor Żychliński: Potoccy herbu Pilawa. W: Złota księga szlachty polskiej. Rocz. XIV. Poznań, 1892, s. 48.

Linki zewnętrzne

Wizerunek Michała Potockiego w piśmie "Nestor" nr 4 (22) wyd. 2012 Potocki, Michał Graf, zdjęcie

Kategoria:Członkowie konfederacji generalnej 1733 Kategoria:Deputaci Trybunału Skarbowego Koronnego (województwo wołyńskie) Kategoria:Dyplomaci I Rzeczypospolitej Kategoria:Elektorzy Stanisława Leszczyńskiego (1733) Kategoria:Elektorzy władców Polski (województwo wołyńskie) Kategoria:Elektorzy władców Polski (ziemia chełmska) Kategoria:Elektorzy Augusta II Mocnego Kategoria:Komisarze Trybunału Skarbowego Koronnego Kategoria:Konfederaci tarnogrodzcy Kategoria:Konfederaci warszawscy (1733) Kategoria:Konsyliarze konfederaccy (województwo sandomierskie) Kategoria:Konsyliarze konfederacji tarnogrodzkiej Kategoria:Marszałkowie konfederaccy (województwo wołyńskie) Kategoria:Marszałkowie konfederacji dzikowskiej Kategoria:Marszałkowie Trybunału Głównego Koronnego Kategoria:Pisarze polni koronni Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1690 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1692/1693 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1695 Kategoria:Posłowie na sejm konwokacyjny 1696 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1718 (zalimitowany) Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1719/1720 (z limity) Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1720 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1729 Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (województwo bełskie) Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (ziemia chełmska) Michał Potocki Kategoria:Senatorowie świeccy I Rzeczypospolitej Kategoria:Senatorowie za panowania Augusta II Mocnego Kategoria:Senatorowie za panowania Augusta III Sasa Kategoria:Starostowie błońscy Kategoria:Starostowie krasnostawscy Kategoria:Starostowie sokalscy Kategoria:Sygnatariusze paktów konwentów Stanisława Leszczyńskiego (1705) Kategoria:Uczestnicy III wojny północnej (strona szwedzka) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-tureckiej 1683–1699 (strona polska) Kategoria:Urzędnicy ziemscy I Rzeczypospolitej Kategoria:Urodzeni w XVII wieku Kategoria:Wojewodowie wołyńscy (I Rzeczpospolita) Kategoria:Zmarli w 1749