Ageuzja, od gr. αγεύσις (ageusis — przedrostek a- – brak/zaprzeczenie + geusis – smak/wrażenia smakowe) – objaw chorobowy polegający na utracie odczuwania smaku, zdarzający się jednak rzadziej niż dysgeuzja polegająca na zniekształceniu lub obniżeniu jakościowym i ilościowym doznań smakowych.
W dysgeuzji można wyróżnić m.in.: parageuzję (heterogeuzję) – subiektywne błędne odczucie wrażeń smakowych. Jej formą jest kakogeuzja – subiektywne nieprzyjemne odczucie doznań smakowych, lub fantogeuzja – halucynacje smakowe przy braku doznań smakowych (w chorobach psychicznych) hipogeuzję – obniżenie wrażliwości i zdolności rozpoznawania smaków hiposmię – obniżenie wrażliwości i zdolności rozpoznawania zapachów
Występowanie zaburzeń smaku i węchu Zaburzenia odczucia smaku najczęściej związane są z zażywaniem leków, paleniem papierosów, nadużywaniem alkoholu, niewystarczającą higieną jamy ustnej.
w wyniku stosowania niektórych leków w leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego, kolagenozach, schorzeniach endokrynologicznych, chorobach psychicznych, nowotworach w wyniku stosowania używek palenie tytoniu – zmniejsza wrażliwość na smak słony (z wyjątkiem osób młodych i kobiet) alkoholizm – obniżenie zmysłu smaku i węchu w stanach fizjologicznych ciąża – zmiany hormonalne wpływają na postrzeganie smaków wiek z wiekiem wrażliwość na smaki ulega obniżeniu w jednostkach i zespołach chorobowych sjalopenia wywołana m.in. działaniem leków stomatodynia chorobach psychicznych m.in. schizofrenii, parafrenii, zespołach parafrenicznych zaburzenia metabolizmu lub niewłaściwe proporcje niektórych mikroelementów (miedź, nikiel, kobalt, cynk) i witamin (witamina A, witamina C) choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy cukrzyca upośledzenie smaków głównie słodkiego zaburzenia endokrynologiczne: niewydolność kory nadnerczy – zaburzenia węchu, hipergeuzja w stosunku do soli kuchennej; choroba Cushinga i niedoczynność tarczycy – hiposmia i hipogeuzja; akromegalia – wzrost wrażliwości na smak gorzki i słony; zespół Kallmanna niewydolność nerek – upośledzenie czucia smaków; pacjenci leczeni hemodializą – podwyższenie wrażliwości na zapachy i smaki infekcje wirusowe, bakteryjne – pogrypowe jakościowe zaburzenie smaku, borelioza w fazie przewlekłej schorzenia laryngologiczne – osłabienie powonienia i zmysłu smaku stwardnienie rozsiane – podwyższenie progu smakowego zaburzenia neurologiczne: choroby zapalne mózgu, udar mózgu, choroba Alzheimera
Dysgeuzja lub hipogeuzja może doprowadzać do zwiększonego spożycia żywności, a nawet nadużywania wzmacniaczy smaku, takich jak sacharoza czy sól kuchenna, co może doprowadzać do rozwoju lub pogorszenia kontroli cukrzycy lub w przypadku soli, nadciśnienia tętniczego.
Z drugiej strony, spożywanie pokarmów bez odczuwania smaku w ageuzji prowadzi zwykle do ograniczenia ich spożycia i może doprowadzić do postępującego wychudzenia.
Zobacz też zaburzenia smaku
Przypisy
Kategoria:Objawy chorobowe Kategoria:Choroby narządów zmysłów