Postępowanie o stwierdzenie zgonu – rodzaj sprawy cywilnej rozpoznawanej w postępowaniu nieprocesowym.

Postępowanie może być wszczęte w każdym czasieArt. 536 kpc. na wniosek każdego zainteresowanegoArt. 527 kpc w zw. z art. 535 kpc..

Sąd stwierdza zgon, jeżeli zostaną łącznie spełnione dwie przesłanki: śmierć danej osoby jest niewątpliwa (znany jest fakt, miejsce oraz czas jej zgonu, co można ustalić na podstawie dowodów lub domniemań faktycznychOrzeczenie SN z dnia 7 lutego 1948r., I C 2317/47, OSN 1949/1, poz. 13) oraz nie został sporządzony akt zgonuArt. 535 kpc..

Fakt przebywania w szczególnie wielkim niebezpieczeństwie sam w sobie nie wystar­cza do stwierdzenia zgonu, gdyż taki pogląd prowadziłby do zatarcia różnicy pomię­dzy stwierdzeniem zgonu a uznaniem za zmarłego. Z tego powodu także upływ czasu, w którym nie ma wieści o pewnej osobie nie jest wystarczające, skoro wymagana jest śmierć niewątpliwaPostanowienie SN z dnia 30 listopada 1973r., III CRN 277/73, OSNCP 1974/10, poz. 173. Jeżeli jednak w toku postępowania o uznanie za zmarłego okaże się, że śmierć zaginionej osoby jest niewątpliwa, sąd z urzędu prowadzi dalsze postępowanie jako postępowanie o stwierdzenie zgonuArt. 534 kpc..

Jeżeli akt zgonu określonej osoby został sporządzony, lecz zaginął właściwe jest wszczęcie postępowania o odtworzenie zaginionego aktu zgonu, a nie o stwierdzenie zgonuOrzeczenie SN z dnia 9 sierpnia 1947r., III C 741/47.

Ogłoszenie o wszczęciu postępowania, w przeciwieństwie do postępowania o uznanie za zmarłego, nie jest obowiązkowe, jednakże sąd może zarządzić dokonanie ogłoszenia, jeżeli uzna to za celowe. W takim przypadku ogłoszenie zawiera imię i nazwisko oraz adres wnioskodawcy, dane dotyczące osoby, której zgon ma być stwierdzony oraz istotne okoliczności z akt sprawy, które mogą przyczynić się do jej wykrycia, jak również wezwanie do tejże osoby, aby w określonym terminie zgłosiła się w sądzie i wezwanie skierowane do wszystkich osób, które mogą posiadać o niej wiadomości, aby przekazały je sądowi. Termin wyznaczony na wykonanie wskazanych wezwań nie może być krótszy niż miesiąc ani dłuższy niż trzy miesiące, a postępowanie nie może być zakończone wcześniej niż po upływie miesiąca od ukazania się ogłoszenia i dwóch tygodni od końca terminu wyznaczonego w ogłoszeniuArt. 537 oraz art. 530 § 2 kpc..

Przed wydaniem postanowienia o stwierdzeniu zgonu sąd powinien w miarę możliwości wysłuchać bliskich osoby, której zgon ma być stwierdzonyArt. 533 z zw. z art. 535 kpc..

Orzeczenie wydane w takiej sprawie ma charakter deklaratoryjny (nie rodzi nowych skutków prawnych, lecz stwierdza już zaistniałe). W postanowieniu sąd powinien ściśle oznaczyć chwilę śmierci stosownie do wyników postępowania. Jeżeli jednak dokładne ustalenie nie jest możliwe, przyjmuje się chwilę najbardziej prawdopodobnąArt. 538 kpc..

Przypisy

Kategoria:Prawo o aktach stanu cywilnego Kategoria:Postępowanie cywilne Kategoria:Śmierć