thumb|Miejsce na Żoliborzu, w którym Stanisław Likiernik wraz z innymi żołnierzami Kedywu 15 czerwca 1944 zlikwidował gestapowców, oraz pomnik upamiętniający tę akcję thumb|Grób Stanisława Likiernika na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie Stanisław Bolesław Likiernik, ps. „Staszek”, „Stach” (ur. 25 czerwca 1923 w Garwolinie, zm. 17 kwietnia 2018 w Wersalu) – podpułkownik Wojska Polskiego, żołnierz Armii Krajowej, uczestnik powstania warszawskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari, politolog pochodzenia żydowskiego. Posiadał podwójne obywatelstwo: polskie i francuskie.
Losy okupacyjne Syn Tadeusza i Stanisławy Likierników. W 1939 miał 16 lat, początkowo nie próbował dostać się do konspiracji. Jego ojciec został pojmany przez Niemców jako oficer wywiadu i wywieziony do obozu jenieckiego. Nad Stanisławem całą okupację ciążyło zagrożenie związane z żydowskim pochodzeniem. W 1940 brał udział w tajnych kompletach. W tym samym roku przez swojego przyjaciela nawiązał kontakt z podziemiem. Jego przyjęcie opóźnił starszy rangą znajomy, którego zdaniem Stanisław nie ukłonił się na ulicy, więc postulował, aby nie przyjmować go w szeregi AK. Od początku 1943 walczył w szeregach Kolegium A Kedywu; brał udział w likwidacjach jako obstawa (m.in. w akcji Panienka w marcu 1944Film dokumentalny TVP Diabelne szczęście, 2017 r.). Uczestniczył w wielu akcjach sabotażowo-dywersyjnych.
Powstanie warszawskie W powstaniu warszawskim walczył w szeregach Zgrupowania „Radosław”, był wielokrotnie ranny. Przebywał m.in. w szpitalu przy ul. Kilińskiego 13 sierpnia, „Czarnej Niedzieli”, co opisywał w swoich publikacjach. Był uczestnikiem przejścia przez Ogród Saski tzw. górą (Stare Miasto – Śródmieście). Szlak bojowy Stanisława Likiernika to: Wola, Stare Miasto i Czerniaków. Wspomnienia dotyczące okupacji i powstania warszawskiego opisał w książce Diabelne szczęście czy palec Boży?. Jego wspomnienia zawiera także opublikowana w czerwcu 2014 książka Emila Marata i Michała Wójcika pt. Made in Poland. Opowiada jeden z ostatnich żołnierzy Kedywu Stanisław Likiernik.
Losy powojenne W 1946 wyjechał do Francji, by uniknąć aresztowania przez komunistyczny Urząd Bezpieczeństwa. Ukończył studia w Instytucie Nauk Politycznych w Paryżu. Zajmował stanowiska dyrektorskie w firmie Philips. Obywatelstwo francuskie uzyskał w 1957. Wielokrotnie później odwiedzał Polskę, m.in. przy okazji odsłonięcia w sierpniu 2012 tablicy pamiątkowej na cześć Kolegium A Kedywu na warszawskim Żoliborzu, a także w 2014 przy okazji przejęcia tradycji Oddziału Dyspozycyjnego „A” Kedywu przez Oddział Specjalny ŻW w Warszawie.
Zmarł 17 kwietnia 2018 w podparyskim Wersalu. Został pochowany 21 maja 2018 na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera 18D kolumbarium lewe B-8-5)Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze.
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari nr 13605 Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (15 czerwca 2007) „za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej”. Krzyż Komandorski Orderu Zasługi RP (19 października 2011) „za wybitne zasługi w upowszechnianiu wiedzy o historii Polaków we Francji, za działalność kombatancką i polonijną”. Krzyż Kawalerski Orderu Zasługi RP (14 grudnia 2000) „za wybitne zasługi w organizowaniu pomocy charytatywnej dla polskich szpitali i domów dziecka” - jako Likiernik Stanislas. Krzyż Walecznych (1944) Medal Honorowy za zasługi dla Żandarmerii Wojskowej (2014)
Upamiętnienie w literaturze Był jednym z pierwowzorów (obok Krzysztofa Sobieszczańskiego) postaci Stanisława Skiernika „Kolumba” w powieści Kolumbowie. Rocznik 20 (1957) Romana Bratnego, na podstawie której powstał serial Kolumbowie (1970) w reżyserii Janusza Morgensterna.
Przypisy
Bibliografia Nota biograficzna w książce: S. Likiernik, Diabelne szczęście czy palec Boży? Wydawnictwo Norbertinum, Lublin 2004.
Kolumb rocznik 23. Ze Stanisławem Likiernikiem rozmawia Ewa Winnicka, „Magazyn Reporterów Duży Format” nr 30/1088 24 VII 2014, s. 24–26.
Kategoria:Absolwenci Instytutu Nauk Politycznych w Paryżu Kategoria:Egzekutorzy wyroków Polskiego Państwa Podziemnego Kategoria:Ludzie urodzeni w Garwolinie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Medalem Honorowym za zasługi dla Żandarmerii Wojskowej Kategoria:Oficerowie Kedywu AK Kategoria:Pierwowzory postaci literackich Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Podpułkownicy Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Polonia we Francji Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy Żydzi – żołnierze i działacze polskich organizacji podziemnych II wojny światowej Kategoria:Powstańcy warszawscy Kategoria:Uczestnicy tajnego nauczania na ziemiach polskich 1939–1945 Kategoria:Urodzeni w 1923 Kategoria:Zmarli w 2018