Ścieżka przyrodnicza – rodzaj szlaku turystycznego (przeważnie pieszego, jednak może być również rowerowy, konny i inny) mającego realizować zadania wynikające z ochrony przyrody, sterować ruchem turystycznym oraz być elementem edukacji ekologicznej. Nazewnictwo ścieżek nie jest ujednolicone i stosowane są wymiennie określenia ścieżka przyrodnicza, ścieżka edukacyjna, ścieżka dydaktyczna, ścieżka naukowa, ścieżka przyrodniczo-dydaktyczna i inne. Określenie użyte w nazwie często motywowane jest podkreśleniem głównego celu ścieżki, jednak czasem stosowanie danejgo określenia jest wątpliwe merytorycznie.
Kwestia wyznaczania, realizacji, funkcjonowania ścieżek przyrodniczych nie została w Polsce uregulowana w konkretnym akcie prawnym, w związku z tym wyznaczane są one na podstawie m.in. przepisów dotyczących planowania i zagospodarowania przestrzennego, ochrony przyrody, lasów, kultury fizycznej.
Ścieżki, ze względu na prezentowana tematykę, dzielone są na jednotematyczne i wielotematyczne. Ścieżki jednotematyczne zorientowane są na konkretny temat np. ścieżki geologiczne, krajobrazowe, ekosystemowe, siedliskowe, leśne, dendrologiczne, florystyczne, faunistyczne. Ścieżki wielotematyczne mogą np. łączyć tematykę przyrodniczą z tematami kulturowymi.
Ścieżki mogą być oznaczone w terenie specjalnymi tablicami, jednak informacje dotyczące ścieżki mogą być zamieszczone w publikacjach (np. ulotki folderowe). Tego rodzaju ścieżki mogą być też przygotowane do zwiedzania wyłącznie z przewodnikiem, nie posiadając jakichkolwiek fizycznych elementów oznakowania trasy, edukacyjnych i innych.
Ścieżki początkowo wprowadzane były na obszarach chronionych i przez nadleśnictwa. jednak obecnie tworzone są w dowolnych miejscach, także w miastach (np. w parkach miejskich), czy na obszarach zamkniętych (np. ścieżki edukacyjne w ogrodzie zoologicznym).
Przykłady ścieżek przyrodniczych Słowiński Park Narodowy
W Słowińskim Parku Narodowym istnieje pięć ścieżek przyrodniczych, tzw. ścieżek specjalistycznych. Obszary przez które przebiegają tamtejsze ścieżki i zakres zjawisk objętych prezentacją posiadają wysoką rangę.
Bieszczady Na terenie Bieszczadów istnieje ok. 20 ścieżek przyrodniczych, prowadzą one m.in. z Ustrzyk Dolnych na Tarnicę, z Bukowca przez Sianki do źródeł Sanu. W Bieszczadzkim Parku Narodowym istnieje (według danych z 2011 roku) 20 ścieżek przyrodniczych.
Magurski Park Narodowy Na terenie MPN znajduje się 6 ścieżek przyrodniczych, jedna z nich prowadzi przez opuszczoną wieś Świerzową Ruską.
Przypisy
Kategoria:Szlaki