Oset kędzierzawy (Carduus crispus) – gatunek rośliny z rodziny astrowatych. Zasięg obejmuje znaczną część Europy i Azji w strefie klimatu umiarkowanego od Hiszpanii na zachodzie po Rosyjski Daleki Wschód na wschodzie. Nie rośnie na południowych krańcach Europy oraz na południe od Kaukazu, Kirgistanu i Mongolii. Jako gatunek zawleczony i zdziczały występuje w Ameryce Północnej i w zachodnich Himalajach. W Polsce jest to gatunek pospolity z wyjątkiem Karpat i północno-wschodnich krańców kraju.

Morfologia thumb|200px|left|Górna część pędu w czasie kwitnienia thumb|200px|left|Liść i łodyga Łodyga Wzniesiona, prosta, o wysokości zazwyczaj 50–180 cm (pojedyncze osobniki osiągają do nawet 3 m wysokości), rozgałęziająca się zwłaszcza w górze. Na całej długości, z wyjątkiem części podkwiatostanowej jest kolczasto oskrzydlona. Jest bruzdowana i słabo omszona. Korzeń Palowy, wrzecionowato zgrubiały. Liście Z wierzchu ciemnozielone, a od spodu białawoszare z powodu cienkiego kutneru. Dolne liście są lirowato pierzastosieczne i ogonkowe, górne słabiej wcinane, nierówno ząbkowane, kolczaste i szczeciniaste (szczecinki na brzegach blaszki mają ok. 3 mm długości). Kwiaty Zebrane w kulistawe koszyczki o okrywie długości 1–2 cm, o łuskach nieco odgiętych i zakończonych kolcem do 2 mm długości. Koszyczki są zwykle siedzące i skupione po 2–4 na szczycie rozgałęzień pędu. Kwiaty mają korony purpurowe, długości do 17 mm. Owoce Podługowato jajowate niełupki o długości 3 mm z białawym puchem kielichowym.

Biologia i ekologia Roślina dwuletnia, hemikryptofit. Kwitnie od lipca do września.

Rośnie na skrajach lasów i zarośli, nad rowami, na siedliskach ruderalnych. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla Cl. Artemisietea vulgaris.

Zmienność Tworzy mieszańce z m.in. z ostem nastroszonym, o. zwisłym i innymi.

W obrębie gatunku wyróżniane są dwa podgatunki i odmiana: Carduus crispus subsp. crispus Carduus crispus subsp. multiflorus (Gaudin) Gremli Carduus crispus var. glareicola P.D.Sell

Przypisy

Kategoria:Carduoideae Kategoria:Taksony opisane przez Karola Linneusza