Józef Janusz Użycki (ur. 1 grudnia 1932 w Kiertyniu k. Lwowa, zm. 23 grudnia 2022 w Warszawie) – generał broni Wojska Polskiego, poseł na Sejm PRL VIII kadencji.
Życiorys Syn Stanisława i Katarzyny. W lutym 1940 został deportowany z rodziną na Syberię do Kraju Krasnojarskiego, skąd powrócił do kraju w 1946. Po powrocie mieszkał w Gliwicach, gdzie uczęszczał do szkoły średniej.
Służbę wojskową rozpoczął we wrześniu 1950, jako podchorąży Oficerskiej Szkoły Piechoty nr 1 we Wrocławiu. W 1952 został promowany na stopień podporucznika, po czym skierowany na dowódcę plutonu szkolnego, a następnie zastępcę dowódcy kompanii do spraw liniowych w 4 Pułku Piechoty w Kielcach (służył w nim do października 1954). W latach 1954–1957 studiował w Akademii Sztabu Generalnego. Po studiach został szefem sztabu batalionu w 33 Pułku Zmechanizowanego w Nysie (1957–1959). W latach 1959–1966 pełnił służbę w Sztabie Śląskiego Okręgu Wojskowego, gdzie był oficerem Oddziału Operacyjnego. W 1966 został szefem sztabu-zastępcą dowódcy 10 Pułku Czołgów Średnich w Opolu. Dowodził tym pułkiem, uczestnicząc w interwencji państw Układu Warszawskiego w Czechosłowacji. Podczas Inspkcji Sił Zbrojnych dowodzony przez niego pułk otrzymał ocenę bardzo dobrą. W 1969 został szefem sztabu-zastępcą dowódcy 11 Drezdeńskiej Dywizji Pancernej w Żaganiu. W latach 1971–1973 był słuchaczem Wojskowej Akademii Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych ZSRR w Moskwie. W 1973 objął dowództwo 11 Drezdeńskiej Dywizji Pancernej. Na tym stanowisku w 1974 awansował na mocy uchwały Rady Państwa PRL na generała brygady. Nominację wręczył mu w Belwederze przewodniczący Rady Państwa PRL prof. Henryk Jabłoński w obecności I sekretarza Komitetu Centralnego PZPR Edwarda Gierka. Dowodzona przez niego dywizja była wielokrotnie wyróżniania, w tym dwukrotnie rocznym rozkazem Ministra Obrony Narodowej. W 1976 został szefem sztabu-zastępcą dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy. W 1978 został mianowany dowódcą tego okręgu wojskowego, a na wypadek wojny dowódcą 1 Armii. W 1979 awansowany na generała dywizji. W 1983 został zastępcą szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego ds. operacyjnych. W latach 1983–1990 szef Sztabu Generalnego i jednocześnie wiceminister Obrony Narodowej. 27 września 1984 został mianowany generałem broni. Nominację wręczył mu w Belwederze przewodniczący Rady Państwa PRL prof. Henryk Jabłoński. 24 września 1990 odwołany ze stanowisk wiceministra obrony narodowej oraz szefa Sztabu Generalnego WP, następnie przebywał w dyspozycji MON. Służbę wojskową zakończył 3 października 1991, przechodząc w stan spoczynku w wieku 58 lat.
W 1951 wstąpił do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. W 1963 został członkiem egzekutywy oddziałowej organizacji partyjnej Wydziału Operacyjnego Sztabu Śląskiego Okręgu Wojskowego, a w latach 1964–1965 i od 1966 był sekretarzem OOP. W kwietniu 1975 zasiadł w Komitecie Wojewódzkim partii w Zielonej Górze, a także w Komitecie Partyjnym Śląskiego Okręgu Wojskowego i jego egzekutywie. Był delegatem na V, VII, VIII i IX Zjazd PZPR. W latach 1980–1985 poseł na Sejm PRL VIII kadencji. Od 13 grudnia 1981 do 21 lipca 1983 członek Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego. W latach 1986–1990 członek Komitetu Centralnego PZPR.
Współautor nowej polskiej doktryny obronnej, która prezentował w styczniu 1990 na konferencji szefów sztabów generalnych państw Europy i Ameryki Północnej w WiedniuJ. Królikowski, Generałowie i admirałowie Wojska Polskiego 1943–1990 t. IV: S–Ż, Toruń 2010, s. 185–186..
Autor książki Wojna konwencjonalna w Europie.
Wspominany przez podwładnych jako wyjątkowy, bardzo rygorystyczny służbistaKrzysztof Błażejewski, Z ziemi obcej na... Pomorze, „Nowości”, 4 marca 2011..
Życie prywatne Mieszkał w Warszawie. Był żonaty, miał jednego synaKto jest kim w Polsce 1989, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1989, s. 1395.. Został pochowany na cmentarzu komunalnym północnym w Warszawie. mały|Grób gen. Józefa Użyckiego na Cmentarzu Komunalnym Północnym w Warszawie Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy I klasy (1983) Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Medal 30-lecia Polski Ludowej Medal 40-lecia Polski Ludowej Złoty Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Srebrny Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Brązowy Medal „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Złoty Medal „Za zasługi dla obronności kraju” Srebrny Medal „Za Zasługi dla Obronności Kraju” Brązowy Medal „Za Zasługi dla Obronności Kraju” Medal Komisji Edukacji Narodowej Złoty Odznaka „Za Zasługi dla Obrony Cywilnej” Złoty Medal „Za zasługi dla Ligi Obrony Kraju” Honorowa Odznaka Miasta Łodzi (1980)Dziennik Urzędowy Rady Narodowej miasta Łodzi, nr 7, 10 maja 1980, s. 3. Odznaka honorowa „Za zasługi dla województwa elbląskiego” (1980)Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Elblągu, nr 7, 10 czerwca 1980, s. 2. Odznaka honorowa „Zasłużonym Ziemi Gdańskiej” (1981)Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Gdańsku, nr 8, 15 września 1981, s. 37. Złoty Medal „Za Zasługi w Umacnianiu Przyjaźni PRL-ZSRR” (1987, TPPR)„Wojskowy Przegląd Historyczny”, nr 3 (121), lipiec–wrzesień 1987, s. 215. Medal „Za zasługi dla Pomorskiego Okręgu Wojskowego” Medal „40-lecia Socjalistycznej Bułgarii” (Bułgaria, 1986)„Wojskowy Przegląd Historyczny”, lipiec–wrzesień 1986, s. 293. Medal „Za umacnianie braterstwa broni” (Bułgaria) Order Czerwonej Gwiazdy (Czechosłowacja, 1979)Delegacja ludowego Wojska Polskiego zakończyła wizytę w Czechosłowacji, „Żołnierz Wolności”, nr 157, 7 lipca 1979, s. 1. Medal „Za umacnianie Przyjaźni Sił Zbrojnych” I stopnia (Czechosłowacja, 1980) Order Czerwonej Gwiazdy (Związek Radziecki, 1984)Konstantin Czernienko udekorował Floriana Siwickiego Orderem Lenina, „Trybuna Robotnicza”, nr 94, 19 kwietnia 1984, s. 2. Medal „Za umacnianie braterstwa broni” (Związek Radziecki) Medal jubileuszowy „Czterdziestolecia zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945” (Związek Radziecki) Medal jubileuszowy „60 lat Sił Zbrojnych ZSRR” (Związek Radziecki) Medal jubileuszowy „70 lat Sił Zbrojnych ZSRR” (Związek Radziecki) Złoty Medal Braterstwa Broni (Niemcy Wschodnie) Medal jubileuszowy „30 lat Narodowej Armii Ludowej” (Niemcy Wschodnie, 1986)Uroczystość w Ambasadzie NRD, „Trybuna Ludu”, nr 53, 4 marca 1986, s. 2. Medal „30-lecia Rewolucyjnych Sił Zbrojnych” (Kuba, 1987)Kubańskie odznaczenia dla generałów i oficerów WP, „Żołnierz Wolności”, nr 101, 2–3 maja 1987, s. 7. Złoty Medal Braterstwa Broni (Węgry) inne odznaczenia resortowe, organizacji społecznych, regionalne i zagraniczne
Przypisy
Bibliografia
J. Królikowski, Generałowie i admirałowie Wojska Polskiego 1943–1990 t. IV: S-Ż, Toruń 2010, s. 185–186. Kto jest kim w Polsce 1989, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1989.
Kategoria:Absolwenci Akademii Sztabu Generalnego Kategoria:Absolwenci Oficerskiej Szkoły Piechoty nr 1 Kategoria:Absolwenci szkół średnich w Gliwicach Kategoria:Członkowie Komitetu Centralnego PZPR Kategoria:Członkowie Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Zielonej Górze Kategoria:Członkowie WRON Kategoria:Delegaci na zjazdy PZPR Kategoria:Dowódcy 10 Pułku Czołgów Kategoria:Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego Kategoria:Generałowie broni ludowego Wojska Polskiego Kategoria:Generałowie broni Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Honorową Odznaką Miasta Łodzi Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 40-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za umacnianie braterstwa broni” Kategoria:Odznaczeni medalem „Za Zasługi dla Ligi Obrony Kraju” Kategoria:Odznaczeni niemieckimi odznaczeniami (NRD) Kategoria:Odznaczeni odznaką „Za Zasługi dla Obrony Cywilnej” Kategoria:Odznaczeni odznaką „Za zasługi w ochronie porządku publicznego” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Siły Zbrojne w Służbie Ojczyzny” Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Oficerowie dowództwa 11 Drezdeńskiej Dywizji Pancernej Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego – absolwenci Wojskowej Akademii Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych ZSRR Kategoria:Pochowani na cmentarzu komunalnym Północnym w Warszawie Kategoria:Polacy odznaczeni bułgarskimi orderami i odznaczeniami Kategoria:Polacy odznaczeni czechosłowackimi orderami i odznaczeniami Kategoria:Polacy odznaczeni niemieckimi orderami i odznaczeniami Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Czerwonej Gwiazdy Kategoria:Polacy odznaczeni węgierskimi orderami i odznaczeniami Kategoria:Polscy wojskowi związani z Żaganiem Kategoria:Polscy zesłańcy na Sybir Kategoria:Posłowie z okręgu Bydgoszcz (PRL) Kategoria:Sekretarze OOP PZPR Kategoria:Szefowie Sztabu Generalnego Wojska Polskiego Kategoria:Urodzeni w 1932 Kategoria:Wiceministrowie obrony narodowej 1945–1989 Kategoria:Wiceministrowie obrony narodowej III Rzeczypospolitej Kategoria:Zmarli w 2022 Kategoria:Żołnierze ludowego Wojska Polskiego – uczestnicy inwazji na Czechosłowację (1968) Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Elbląskiego