Instytut Astronomiczny Uniwersytetu Wrocławskiego (IA UWr) – jednostka dydaktyczno-naukowa należąca do struktur Wydziału Fizyki i Astronomii Uniwersytetu Wrocławskiegoorganizacyjna WFiA UWr [dostęp: 12.11.2012].. Dzieli się na 2 zakłady, pracownie naukową, obserwatorium astronomiczne i bibliotekę instytutowąStruktura organizacyjna IA UWr [dostęp: 12.11.2012].. Posiada uprawnienia do nadawania stopni naukowych doktora i doktora habilitowanego oraz wnioskowania o nadanie tytułu naukowego profesora. Prowadzi działalność dydaktyczną i badawczą związaną z heliofizyką, spektroskopowymi badaniami zjawisk aktywnych na Słońcu, analizą widm i obrazów rentgenowskich, badaniami statystycznymi i prognozowaniem aktywności rozbłyskowej Słońca, badaniami teoretycznymi nad zjawiskami aktywności słonecznej i gwiazdowej, astrofizyką, fotometrią i spektrofotometrią gwiazd zmiennych w zakresie promieniowania widzialnego, ultrafioletowego i rentgenowskiego, modelowaniem atmosfer. Instytut oferuje studia na kierunku astronomiaKierunki studiów oferowanych przez IA UWr [dostęp: 15.11.2012]..

W 2011 w instytucie kształciło się 58 studentów, w tym wyłącznie w trybie dziennymLiczna studentów na UWr według wydziałów i kierunków, stan na 30 XI 2011 roku [dostęp: 11.11.2012].. Siedzibą instytutu jest budynek znajdujący się przy ulicy Mikołaja Kopernika 11 we Wrocławiu, na terenie Parku SzczytnickiegoHistoria budynku IA UWr [dostęp: 15.11.2012]..

Instytut powstał w lutym 1956 roku z przekształcenia dotychczasowego Obserwatorium Uniwersytetu Wrocławskiego w samodzielny instytut. Jego twórcami byli naukowcy przybyli w znacznej części z Uniwersytetu Jana Kazimierza we LwowieHistoria IA UWr [dostęp: 14.11.2012].. Pracownicy naukowi instytutu zajmowali też często najważniejsze stanowiska w hierarchii uniwersyteckiej, wielokrotnie obejmowali też funkcję dziekanów na swoich wydziałach. Instytut początkowo afiliowany był przy Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii, od 1995 roku przy Wydziale Matematyki i Fizyki, a od reorganizacji struktur uniwersyteckich w 1996 roku przy Wydziale Fizyki i AstronomiiHistoria WFA UWr [dostęp: 7.02.2012]..

Władze (2020-2024) Dyrektor: dr hab. Robert Falewicz Zastępca Dyrektora ds. Ogólnych: prof. dr hab. Paweł Rudawy Zastępca Dyrektora ds. Dydaktycznych: dr hab. Grzegorz Kopacki

Poczet dyrektorów thumb|200px|Prof. Eugeniusz Rybka (z prawej) w rozmowie z doc. dr. Józefem Sałabunem 1956-1958: prof. dr hab. Eugeniusz Rybka 1958-1971: prof. dr hab. Jan Mergentaler 1971-1978: prof. dr hab. Antoni Opolski 1978-1981: prof. dr hab. Jerzy Jakimiec 1981-1984: prof. dr hab. Mikołaj Jerzykiewicz 1984-1987: doc. dr Tadeusz Jarzębowski 1987-1993: prof. dr hab. Jerzy Jakimiec 1993-2002: prof. dr hab. Henryk Cugier 2002-2020: prof. dr hab. Michał Tomczak od 2020: dr hab. Robert Falewicz

Historia thumb|200px|Prof. Antoni Opolski, jeden z dyrektorów IA UWr Początki wrocławskiego Obserwatorium Astronomicznego związane są z założeniem w 1791 roku obserwatorium na tzw. Wieży Matematycznej na Gmachu Głównym Uniwersytetu Wrocławskiego przez Antona Jungnitza. Pod koniec XIX wieku na Kępie Mieszczańskiej, naprzeciwko Gmachu Głównego wybudowano prowizoryczne obserwatorium, które wyposażono w przyrządy obserwacyjne zbyt duże, aby zainstalować je na Wieży Matematycznej. Na przełomie lat 20. i 30. XX wieku zbudowano nową siedzibę dla obserwatorium w Parku Szczytnickim we Wrocławiu (obecnie ul. Kopernika 11).

Po zakończeniu II wojny światowej obserwatorium zostało przejęte przez polskich astronomów ze Lwowa, którzy zorganizowali polski Uniwersytet i Politechnikę Wrocławską. W 1956 roku Obserwatorium zostało przemianowane na Instytut Astronomiczny. W latach 70. XX wieku powstała idea budowy Obserwatorium na Wielkiej Sowie w Sudetach, jednak ze względu na brak funduszy została ona zarzucona. Dwa zakupione do planowanego Obserwatorium instrumenty, w tym 60-cm reflektor Zeissa (1976 rok) i 53-cm koronograf (1980 rok), zostały ulokowane w Białkowie i stanowią obecnie najważniejsze instrumenty obserwacyjne Instytutu.

Kierunki kształcenia Instytut kształci studentów na kierunku astronomia na studiach pierwszego stopnia (licencjackie, 3-letnie), a następnie studenci mogą kontynuować studia drugiego stopnia (magisterskich uzupełniających, 2-letnich).

Istnieje możliwość dalszego kształcenia w ramach Doktoranckiego Studium Astronomii (dyscyplina naukowa astronomia w zakresie następujących specjalności: heliofizyka, astrofizyka i astronomia klasyczna).

Struktura organizacyjna Zakład Astrofizyki i Astronomii Klasycznej Kierownik: prof. dr hab. Andrzej Pigulski

Zakład Heliofizyki i Fizyki Kosmicznej Kierownik: prof. dr hab. Arkadiusz Berlicki

Biblioteka Instytutu Astronomicznego Pracownia Dydaktyki i Popularyzacji Astronomii „Planetarium” Obserwatorium Astronomiczne

Baza lokalowo-dydaktyczna thumb|200px|Bohdan Paczyński, jeden z doktorów honoris causa UWr, który otrzymał ten tytuł z inicjatywy pracowników IA UWr Instytut Astronomiczny Uniwersytetu Wrocławskiego znajduje się we wschodniej części Wrocławia w dzielnicy Sępolno, na skraju Parku Szczytnickiego, w bliskim sąsiedztwie Ogrodu Zoologicznego, Hali Stulecia i Stadionu Olimpijskiego.

Część pracowni, sala wykładowa, biblioteka instytutowa, a także gabinety pracowników mieszczą się w trzech budynkach od strony ul. Kopernika. Najwyższy, dwupiętrowy budynek jest zwieńczony kopułą mieszcząca 203-mm refraktor Clarka-Repsolda. W głębi terenu znajdują się: budynek nowego warsztatu wraz z przyległym pawilonem dydaktycznym, pawilon małego koronografu oraz pawilon instrumentu przejściowego i koła wertykalnego. Na terenie Instytutu, bliżej ulicy Mickiewicza, znajduje się także pawilon wrocławskiego oddziału Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk, czyli Zakładu Fizyki Słońca.

Ponadto niektóre zajęcia praktyczne oraz praktyki wakacyjne prowadzone są w Obserwatorium Uniwersytetu Wrocławskiego w Białkowie. Z kolei wykłady i część ćwiczeń z przedmiotów fizycznych i matematycznych prowadzonych przez pracowników Instytutów Fizyki odbywają się w pomieszczeniach znajdujących się przy placu Maxa Borna 9. Lektoraty językowe odbywają się natomiast w Studium Praktycznej Nauki Języków Obcych (SPNJO) na pl. Biskupa Nankiera 2/3.

Doktoraty honoris causa UWr przyznane z inicjatywy pracowników instytutu 1 października 1975: 1 października 1975: Andrej Borysowicz Sewernyj 15 listopada 1993: Daniel Beauvois 25 czerwca 2004: Bohdan Paczyński

Osoby związane z uczelnią

Przypisy

Linki zewnętrzne Oficjalna strona Instytutu Astronomicznego Uniwersytetu Wrocławskiego

A