Darzbór – tradycyjne powitanie leśników i myśliwych, którzy witają się, żegnają się lub życzą sobie powodzenia na polowaniu: „niech cię bór obdarza, niech przynosi ci dary”. Mimo swej archaicznej formy, powstało w latach 20. XX wieku.
Twórcą zawołania jest Stanisław Wyrwiński – były inspektor w Dyrekcji Lasów w Poznaniu (obecnej Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Poznaniu). Autor, kierując się chęcią integracji polskich leśników i myśliwych oraz wyeliminowania pozostałych po zaborach pozdrowień niemieckich, napisał na Walny Zjazd Leśników Wielkopolski i Pomorza, odbywający się w dniach 31.10–1.11.1920, tekst Hasło Leśników Polskich do melodii Pierwszej Brygady. Powstały utwór można traktować jako hymn polskich leśników: Stajemy dziś razem zbratani, Jak jeden mąż – jak jeden mur, Obronie puszcz i kniei oddani, Od morza fal, do szczytów gór; My borów władarze Stajem przy sztandarze. Darz Bór! – tak hasło brzmi, Gra hejnał chór - Darz Bór! – Darz Bór! Do pracy więc w zgodnej gromadzie, Bo wielki trud – bo pilny czas, Wspierajmy się w znoju i radzie, My Leśna Brać – o polski las; My borów władarze Stajem przy sztandarze. Darz Bór! – tak hasło brzmi, Gra hejnał chór - Darz Bór! – Darz Bór!
Wyjaśnienie pisowni W pozdrowieniu darzbór nie chodzi o formę trybu rozkazującego 2. osoby darz, lecz o starą formę rozkaźnika 3. osoby i nie odpowiada ono dzisiejszemu darz nam, borze, lecz niech ci bór darzy, czyli niech cię obdarza, przynosi dary. Powiedzenie darz bór! jest tak samo zbudowane jak formułki: Tak mi dopomóż Bóg czy Bóg zapłać. Nie należy ich uwspółcześniać i zamieniać na Tak mi dopomóż, Boże i Boże, zapłać (czyli wprowadzać formy wołacza Boże), ponieważ człony dopomóż i zapłać nie są rozkaźnikami 2. osoby czasowników dopomagać oraz zapłacić; to także dawne formy 3. osoby trybu rozkazującego, a całość owych powiedzeń odczytuje się następująco: niech mi Bóg dopomoże; niech ci Bóg zapłaci.
Przypisy Darzbór w sjp.pwn.pl
Bibliografia „Sylwan”, seria B, nr l, 1936 r. „Łowiec Polski”, nr 11, 1998 r. „Przegląd Leśniczy”, nr 1, 2003 r. Bogusław Kreja, Mówię, więc jestem. Rozmowy o współczesnej polszczyźnie t. I, Uniwersytet Gdański, Gdańsk 2000 r.
Linki zewnętrzne Darzbór! na: www.obcyjezykpolski.interia.pl
Kategoria:Leśnictwo w Polsce Kategoria:Zwyczaje Kategoria:Język polski